Kpss Eğitim Bilimleri Süper Notlar

02/04/2019, 13:43

2013 KpssÖlçme

* * * * * * * * * * *

Hangisi dolaylı ölçmedir? ( Zeka düzeyi) Tanılayıcı – Bağıl
Kapsam geçerliği
Yapı geçerliği

Hangisi hem bilişsel hem Psikomotor beceri gerektirir? Hangisi Portfolyoda yoktur?
Yapılandırılmış Grid
Açık uçlu soru türü?

Z- puanı
Üst grup alt grup madde güçlüğü- ayırt ediciliği Dağılım grafiği hangisidir?

2014 Kpss Ölçme

Ölçek- sıralama
Mod-Medyan X = Hangisi sağa çarpıktır? Yapı geçerliği
Z puanı= en başarılı – T puanı= en başarısız Tanılayıcı Değerlendirme
Türetilmiş Ölçme
Coronbach Alfa – İç tutarlık
Korelasyon – Negatif ilişki
Yazılı yoklama uygundur
Hangisi soru yazma ilkelerine aykırıdır?

2015 kpss ölçme
Biçimlendirme- izleme testi
Coronbach alpha – eş değer yarılar
Üvenirlik
Geçerlik
Analitik rubrik
Derecelendirme ölçeği – akran değerlendirme Çoktan seçmeli sınav sorusu örneği
Ayırt edicilik – güçlük (negatif – orta)
T puanı kaçtır?
X ortalama – ortanca kaçtır?
Hangi soru iyi çalışmamıştır?

2016 Kpss Ölçme

* Doğrudan ölçme
* Hangi sınav türü uygulanır
* Kapsam geçerliği
* Kapsam- iç tutarlık
* Yordama- işe alındıktan sonraki performanslerı
* Güvenirlik – geçerlik yüksek
* Derecelendirme ölçeği
* Şans başarısını azaltmak
* Madde güçlük ve ayırt ediciliği (tablo)
* Puan dağılım grafiği
* Madde analizi – ayırt edicilik – güçlük

REHBERLİK

Rehberlik 2017-bilinmesi tavsiye edilen konu ve kavramlar

Gelişimsel rehberlik modeli – rehberliğin temel ilkeleri
Rehberliğin genel işlevleri – Geliştirici-Önleyici-Tamamlayıcı
Rehberliğin problem alanları – Eğitsel – Kişisel sosyal
Müşavirlik – Psikolojik danışmanlık – Oryantasyon
Mesleki rehberlik yaklaşımları – Holland – Roe – Supper – Ginzberg -özellik faktör
Test teknikleri – İlgi-Tutum-Yetenek (tanım-yorum)
İletişim – Empati – Varoluşsal yaşam – Johari Penceresi
Akran zorbalığı-Baskısı – Atılganlık – Arabuluculuk
Kimdir Bu? —Sosyometri —Problem Tarama – Otobiyografi

10. Okul müdürü – Sınıf öğretmeni görevidir-değildir?

11. RAM – Özel Eğitim – BEP – Fırsat ve imkan eşitliği
12. Genelleme – Mantık – kişisel yanlılık – sosyal kabul hataları

Çağdaş Eğitim ve Çağdaş rehberliğin temel amacı; Bireylerde yaşam ve kariyer becerisini kazandırmak.

Birey, kendini tanı – çevreni tanı ve kendini gerçekleştirmeye yardımcı olma- yollar gösterme – destekleme – güven ve cesaret verme

Kendini gerçekleştirme

– Yeteneklerini en üst düzeyde geliştir
– Doğal- Spontane- Mizahi (nüktedan)
– Demokratik – yalnız kalabilir – risk alır
– İçten denetimli ol – az sayıda derin dostluk kur S Geleceğe dönük olumlu-pozitif düşün

– Doruk yaşantı (Küçük işlerden keyif al – mutlu ol)
– Zaman zaman savunma mekanizmalarına sığınabilir. Bazen hata yapabilir, Her zaman başarılı

olmayabilir.
Öğrenci Kişilik Hizmetleri: Herkesin görevidir. Özel eğitim- özel yetiştirme
Rehberlik anlayışına uygun davranma veya rehberlik anlayışına uymaz? Soruları – yorumlar
Rehberliği bütün öğretmenler yapabilir. Psikolojik Danışmanlığı sadece PDR’ciler (Okul Reh. Psk. Dan.)

– Maslow’un ihtiyaçlar piramidinden 1 soru kesin gelir.

Gönüllülük: Öğrenci test yapmak istemiyorsa yapmayabilir. Aile veya bir öğretmen rehber öğretmeninden öğrenci ile görüşmesini isteyebilir.

Gizlilik: Psk. Dan. – kişilik testi ve bazı özel durumlar gizlenir.

Gizlilik belirli durumlarda bozulur. Madde kullanımı- yaşam tehlikesi – üst düzey davranış bozukluğu gibi durumlarda gizliliği bozmak gizliliği ihlal değil aksine ona uygun davranmaktır.

[!! Heryılsoru gelmiş ve gelir!!]
Özerklik: Öğrenci adına iş yapma – Güven ver kendisi yapsın (Balık tutmayı öğret)

Demokrasilerde seçim vardır, Rehberlik bireyin kendisi için en uygun seçimler yapmasına yardımcı olur.

– Her okulda aynı rehberlik programı uygulanmaz
– Empati kurmak zorunludur. Sempati ve özdeşim empatiyi engeller S Koşulsuz kabul – bireysel farklılıklara saygı.
– Herkese rehberlik hizmeti sunulur.

* Bir okul psikolojik danışmanı ne yaparsa gizliliği ihlal etmemiş olur?

– Uyarıcı madde kullanan öğrencileri önceden bilgilendirerek durumlarına ilişkin ailelerine haber vermek.

Rehberliğin öğrenci açısından anlamı = kendini anlama ve değerlendirmedir.
Rehberliğin temelinde akıl, nasihat ve öğüt verme yoktur.
Çağdaş rehberlik öğrenci merkezli eğitimi doğurur.

* Sınıf öğretmeninin ” herkesin rehberlik etkinliklerine katılması zorunludur ” demesi yanlıştır. ( gönüllülük zedelenir)
* Özellik faktör kuramcıları hangi rehberlik ilkesini en çok benimsemiştir?

– Bireyi tanımada geçerliği-güvenirliği yüksek ölçme araçları kullanmak

* İlköğretimde, öğrencinin kişilik gelişiminde en önemli görev kimindir? (sınıf öğretmeni)
* İlköğretimde hangisi geliştirilecek özellik değildir? (yüksek not almak)
* Ergenlik döneminde arkadaşları arasında fazla sevilmediği için üzülen öğrenciye ne sunulur? (Sosyal beceri kazandırma)

Sosyometri: Küçük gruplarda ( yaklaşma-uzaklaşma-liderlik) grubun ilişkiler ağını ortaya koyan en kullanışlı ve temel tekniktir.
Sosyometrinin sonuçları genellenemez.
Sosyometri ve Kimdir Bu testinin uygulanabilmesi için öğrencilerin birbirlerini tanıması gerekir ve sonuçları sınıfta paylaşılmaz.

Sosyometri verileri uygulanan zaman için geçerlidir.
Sosyometri bir olayın niçinlerini açıklayamaz, bunun için Kimdir Bu ve Görüşme teknikleri kullanılır.

Kimdir Bu? : Bireyin kendisini ve diğer grup arkadaşlarını nasıl algıladığını belirler. Grubun en’lerini belirler, Sosyometrinin niçinlerine cevap verir. (sınıfın en çalışkanı ?)

Kimdir Bu? Tekniğinde birey kendini de ilgili özelliğe yazabilir. Bireyin vearkadaşlarının aynı özelliğe işaret etmeleri halinde bağdaşım düzeyi(uyma sayısı) yüksek demektir.

!! f Sosyometri ve Kimdir Bu? her vıl soruldu 1!!

Grup Rehberliğinin Amaçları
(Sınıf rehber öğretmeninin rehberlik saati uygulamaları.)

Öğrencilerin iletişim becerilerini geliştirmek.
Okul içi-dışı yaşam- kural- bilgi verilir.
Akranlardan geribildirim almak
Grup etkileşimlerine yardımcı olmak.
Meslekleri yeterince tanımayan öğrencilere grup rehberliği yapılır. Grup rehberliği bireysel sorunlara çözüm bulmayı amaçlamaz.

Eğitsel rehberlik: Alan-bölüm seçme.
(başarı – oryantasyon – sınav kaygısı–zamanı etkin kullanma)

Mesleki rehberlik: okul öncesinden başlar. (yetenek – ilgi – değer)

Kisisel-sosyal rehberlik: öz saygı- özgüven, kaygı, kişilerarası ilişkiler, davranış bozukluğu, ailevi problemler.

Özgüveni yerinde ancak sınav kaygısı varsa -Eğitsel rehberlik Özgüveni düşük ve sınav kaygısı varsa – Kişisel-sosyal rehberlik

[ problem alanları her yıl sorulur ] !!

Gelişimsel rehberlik modeli

Geleneksel rehberlik modeli

Gelişim odaklı
Bütün öğrencilere yönelik Öğrenci merkezli-Öğretmen odaklı
Hedef yönelimli-ölçülebilir Yaratıcı ve esnek
Var olanı geliştirir Öğretimle kaynaşmıştır Program bütünlüğü içinde

Kriz odaklı
Problemli öğrenciye yönelik Uzman odaklı
Görev yönelimli – yapılanmamış- Tepkisel
Var olanı korur
Öğretimden ayrı
Zaman çizelgesi ile sınırlı

Rehberliğin işlevleri
Uyum sağlayıcı: Kişilerarası ilişkiler, oryantasyon, sosyal etkinlikler Yöneltici: ilgi- yetenekler
Önleyici: bilgilendirir, bilinçlendirir. Anne baba eğitimi
Geliştirici: Dönemin özellikleri, var olan potansiyelini geliştirir İyileştirici: Genel psikolojik sorunları çözmeye yardımcı olur
Krize müdahale: Risk-ölüm, deprem vb.
Ayarlayıcı: Plan program hazırlama
Tamamlayıcı: Başarı- öğretmene sunulan-işbirliği- müşavirlik

Koşulsuz kabul saydamlık

Saygı değerlilik içtenlik dürüstlük

Tutarlılık: özü sözü bir olmak, çelişki yok, mantıklı
Sen dili: neyi başarabildin ki. Ben dili: Ödevini yapmanı beklerdim
Kendini açma: Ben de sınava gireceğim gün heyecandan uyuyamazdım.
Varoluşsal yaşam: Anı kaliteli yaşamak, sorunlarla yaşamayı başarmak
Kendini kabul: Eleştiriye açık olma, kendinden utanmama ve suçluluk duymama
Yaşantılara açık olmak: Esnek olma, kendini tanıma, güçlü ve zayıf yönlerini bilme (Ben bazen yalnız kalmaktan korkarım.)
Yaşantılara kapalı olmak: (ben hiçbir şeyden korkmam)

– Johari penceresi: Bireyi tanımayı ve kendisine tanıtmayı amaçlar.

– İnsancıl (Hümanizm) anlayışı, öğrencilerde kendi duygu ve davranışlarının sorumluluğunu almayı destekler.

Okulun ve öğrencinin ihtiyaçlarına uygun psikolojik testler üzerinde değişiklik yapılamaz.
Öğrencileri eğitsel-mesleki yöneltmede bireyin yetenekleri ön plandadır.
Oryantasyon hizmetlerinin öncelikli amacı uyum sağlamayı kolaylaştırmaktır, akademik başarı değildir.
Aile içi istismar durumlarında (müdürle görüşüp emniyeti bilgilendirme)

– Ginzberg: Meslek seçimi gelişim süreciyle ilgilidir. (fantezi-geçici-gerçekçi) S Mesleki rehberlik okul öncesinden başlar.

– Supper: Benlik-ben-algılar
yaşam boyu gelişim büyüme(özdeşim), araştırma keşfetme(kritik) (deneme-geçiş-sınama)

– Roe: Anne baba tutumu ve Maslow un ihtiyaçlar kuramı.

– Holland: Kişilik tipleri Sanatçı tip

* Geleneksel: Titiz, sistematik, düzenli, katı,matematik ,finans
* Gerçekçi: Mekanik, somut, psikomotor,tekniker
* Girişimci: Enerjik, soru, merak, ikna, dışa dönük bellek gücü
* Sosyal: Empati, liderlik, yardımlaşma,işbirliği
* Araştırmacı: Neden-sonuç, bilim adamıTestler: Belirli özellikleri, yetileri ölçen özel araçlardır.

– Testlerin üzerinde ekleme çıkarma yapılmaz. İlgi: mutlu olma, doyum, hoşlanma, hobi,sevme Tutum: duygu, düşünce, davranış, eğilim

Yetenek: potansiyel, yatkınlık, yapı (geleceği kestirme),zeka,resim Başarı: öğrenme eksikliklerini giderme

– Yetenek ve kişilik testlerini uzmanlar hazırlar ve yorumlar
– Öğretmenler(sınıf reh.- branş) ilgi, tutum, başarıyı uygularlar.
* Rehberlikte bireyin kedisini tanıması için birden fazla türden puan veren envanter neden

uygulanır?
– Öğrencilerin çeşitli nitelikleri üzerinde düşünmelerini sağlamak.

Bireyin yeteneklerini en üst düzeyde geliştirmek esastırfakat yeteneklerin üstü yoktur.
Gelecekteki başarıyı yordarken- yetenek, öğrenme eksiklerini belirlemek için başarı testleri kullanılır.
Farklı testleri aynı gruba uygulamak, Öğrencinin farklı alanlardaki puanlarının karşılaştırılmasını sağlar.

– Gözlem: Objektiftir. Birden çok gözlem yapılır, sonuçlar kayıt altına alınır. Gözlenen özellikler sınırlı tutulmalıdır.

– Görüsme: geçerliği, güvenirliği düşük

– Genelleme hatası: birbiriyle ilişkili olmayan yönleri aynı kabul etmek. (Başarısız olan öğrenci her yönüyle olumsuzdur vb.)

-Mantık hatası: birbiriyle yakın ilişkili durumlar arasında bağ kurarken hata yapmaktır. (zeki olan başarılıdır. / olmayabilir.)

– Kişisel yanlılık: Taraf tutmaktır. (bonkörlük- cimrilik- merkeze yığılma)
– Sosyal kabul hatası: olanı değil olması gerekeni ortaya koymak.(iyi çocuk- süper ego) 0 Problem tarama listeleri: Rehberlik hizmetlerini planlama- ihtiyaç analizi yapma
– Otobiyografi: Birey kendini yazar
– Vaka incelemesi: Bir olayı derinlemesine-etraflıca incelemek.
– Psikodrama: Kişisel bir sorunun grup karşısında oynanmasıdır.
– Sosyodrama: Toplumsal bir sorunun grup karşısında oynanmasıdır.

■ Eğitim kademelere ayrılır – okul öncesi, ilkokul, ortaokul, ortaöğretim, yükseköğretim.
Bu kurumlarda temel amaç ve ilkeler bakımından benzerlik, uygulama yönünden farklılıklar vardır.

Rehberlik hizmet türleri

■ Bireyi tanıma: Öncelikli amaç- ilk önce bireyi tanı – herkes – bütün yönlerden – süreklilik – izleme – ilgi – yetenek(bireyin kendisini tanımasına yardımcı olmak)

– Bilgi toplama ve yayma: Öğrenciye, eğitsel, mesleki, kişisel-sosyal bilgiler vermek. S Yöneltme- yerleştirme: Yetenek, ilgi ,alan,meslek seçimi
– Oryantasyon: duruma alıştırma – uyum. Zaman öncelikli tanıtım
– İzleme: süreklilik – etkililik – takip –dönüt

– Psikolojik danışmanlık: Rehberliğin kalbidir. Yalnızlık, değersizlik, belirsizlik, umutsuzluk, özsaygı özgüven düşüklüğü (Sadece PDR uzmanı sunar)

– Müşavirlik (Konsültasyon): Ortak anlayış – işbirliği – öğretmene, idareye, veliye bilgi sunulur. / Dolaylı

!! fher yıl soruldu 1!!
– Sevk(Refere): Bireyi ilgili kişiye yöneltmek, ondan yardım almayı önermek

– Mesleki olgunluk: Bireyin içinde bulunduğu yaşa göre sahip olması gereken bilgi ve yaklaşım biçimi.

– İletişimde uygun soru sorma önemlidir

Bu kanıya nereden vardın?
Bu durumu ailenle konuştun mu?
Bu durum karşısında neler hissediyorsun?
Paniğe kapılmadan önce kalemini birlikte arayalım mı? Bu dersteki durumunla ilgili konuşmak ister misin?

– Empati: En uygun yaklaşım – anlama

Ders çalışamadığın için üzgünsün.
Ailenin seninle ilgilenmesini istiyorsun.
Babanı kaybetmekten korkuyorsun.
Ödevlerin çok olması seni yıldırıyor.
Beni anlamak yerine yatıştırmak istiyorsun.
Dedenle arandaki önemli bir bağın kaybolmasına üzülüyorsun. (üzgünsün, kızgınsın, kırgınsın, istiyorsun…)

* Öğrenciyi yargılamadan ve eleştirmeden dinleyen bir öğretmen öğrencide neyi geliştirir? S (Öğrencinin duygularının açıklamasını kolaylaştırma)

* Özel Eğitim: Akranlarından anlamlı farklılıklar gösteren öğrencilere sunulan eğitimdir. Anayasa 42. Madde (fırsat ve imkan eşitliği)
* Kaynaştırma Eğitimi: Özel eğitime ihtiyaç duyan öğrencilerin akranlarıyla eğitim görmesidir. (En az kısıtlayıcı ortam)
* Duyu Kalıntısından Faydalanma: Tüm bireyler öğrenebilir-öğretilir

Eğitim hizmetleri bireylerin yetersizliğine göre değil, eğitim gereksinimlerine göre planlanır.
Kara verme süreci: Aile-okul -eğitsel tanımlama-izleme-değerlendirme ekibi dayanışması.
Özel eğitim-kaynaştırma kararı – tanılamaya sadece RAM kara verir
Özel eğitime ihtiyaç duyan RAM raporlu öğrencilere BEP hazırlanırKaynaştırma eğitiminde bireyin normalleştirilmesi değil, düzeyine uygun gelişimin desteklenmesi amaçlanır

– RAM Görevleri

İl- ilçe programlarını hazırlamak
Özel eğitime ihtiyaç duyan bireyleri belirlemek. Aile bilinçlendirme çalışmaları.
Test- envanter geliştirip-uygulama
Psikolojik Danışman hizmetleri sunma.

– Okul Müdürü

Gerekli fiziksel araç gereç ve ortam hazırlamak
Okul Reh. Hiz. Yrt. kurulu oluşturma ve başkanlık yapma Koordinatör rehberlik öğretmeni ve sınıf öğretmenlerini seçmek Yıllık planları rehberlik servisinden istemek ve onaylamak
Yıl sonu rehberlik değerlendirme raporunu istemek
Reh.Hiz. yürütülmesini kontrol etmek

– Psikolojik Danışma

Okul rehberlik planı hazırlama
Sınıf rehberlik öğretmenine yardımcı olan öğrenci gelişim dosyalarını tutma psikolojik danışmanlık yapma

– Sınıf Rehber öğretmeni

Sınıfın planını yapma
İlgili saatte grup rehberliği yapma Rehberlik servisiyle işbirliği

– Branş öğretmeni: Öğrencilerin, kendi dersleriyle ilgili değerlendirmelerini yapma.

2012 Kpss Rehberlik

Rehberlik anlayışına sahip öğretmen ne yapmaz ?

Sorun yaşayan ve orununu kendisi çözemeyen öğrenciye psikolojik yardım vermek. Öğretmen özel eğitimle ilgili ne yapamaz?

Özel eğitime ihtiyaç duyan öğrenciyi tanılama, tedavi, yöneltme yapma Hangi hata türü
Kişisel yanlılık
Sınıf öğretmeni ne yapamaz?

Öğrencilerle ilgili topladığı özel bilgileri velilerle paylaşmak. Hangisi zaman çizelgesinde yapılır?
Birbirine benzemeyen dersler art arda yerleştirilmelidir. Ginzberg (yetenek)

Holland (girişimci)
Hangisi sınav kaygısını azaltmaz?
Ders çalışırken müzik dinlemek.
Hangisi etkili ders dinleme yöntemi değildir?
Bütün anlatılanları not etmek.
Öğrenciler okuduklarının ana fikrini çıkaramamışlardır, bu durumun temel sebebi nedir? Etkili okuma becerilerinin yetersizliği

2013 Kpss Rehberlik

* Hangisi rehberlik ilkesi değildir?
– (Rehberlik bütün okullarda aynı uygulanır)

* Hangisi bireyi tanıma hizmetidir?
* Bu öğrencinin ailesine ne sunulur?

– (Müşavirlik= Konsültasyon)
* Oryantasyonun amacı değildir?
– (Birincil amacı akademik başarıdır)

* Mantık hatası- ( zeki öğrenci = başarılı)
* Gelişimsel rehberliğe uygun değildir?

– (kriz odaklı)

* Empati cümlesi – ( ailenin sana yakın davranmasını istiyorsun)
* Ben yetenekliyim – Supper
* Hangisi görüşmenin özelliği değildir?

– (Geçerlik- güvenirlik yüksektir)
* Hangisi sosyometri için yanlıştır? S (Sonuçları genellenir)

* Bireyin kendini ve arkadaşlarını nasıl algıladığı — Kimdir bu?
* Özel eğitimle ilgili doğru değildir?

– (Kaynaştırma öğrencileri aynı sınıfta toplanır)

2014 Kpss Rehberlik

* Bir rehber öğretmen hangi mesleki kuramı önemsemiştir? S (Roe)
* Sınıf öğretmeni mutsuz öğrenciye nasıl davranır?
– (Rehberlik servisine gönderme)

* Olumsuz öğretmen tutumları ve aile ilişkilerine ne sunulur?
– (Müşavirlik)
* Okulda psikolojik danışmana ihtiyaç vardır, bunu ilgililere kim iletir? S (Okul müdürü)
* Öğretmen tutumu neye aykırıdır?
– (Koşulsuz kabul)
* Gelişimsel modele uymaz?
– (Bilgi vermeye ağırlık verir)
* Sosyometriyle ilgili hangisi doğrudur?
– (Sonuçları öğrenciyle paylaşılmaz)
* Kaynaştırmayla ilgili hangisi yanlıştır?
– (Kaynaştırma öğrencilerini sınıf rehber öğretmeni tanımlar)
* Hangisi mesleki yöneltmede doğrudur?
– (Bireyi tanıma-müşavirlik- yöneltme- izleme)
* Hangisi öğrenci gelişim dosyasında yer almaz?
– (Psikiyatrik inceleme sonuçları)

* Empati – Çalışmanın karşılığını alamadığın için üzülüyorsun
* Sınıf öğretmeninin görevi değildir?

– (öğrenci kayıtlarının tutulup tutulmadığını kontrol etmek [müdür] )

2015 Kpss Rehberlik

* Hangisi mesleki kurumlarla ilgili yanlıştır?
* Hangisi aileye öncelikli sunulur?

– (Müşavirlik)
* Hangisi kapsamlı pdr gelişimsel reh. uymaz ? S (Problemli öğrenciye yönelik)

* Okulda gerekli fiziksel ortamı kim hazırlar? S (Okul müdürü)
* Hangisi özel eğitimi karar bağlar?
– (RAM- Özel eğitim b.- Eğitsel tanılama)

* Hangisi ilgi envanterleriyle ilgili yanlıştır?
-(Gelecekteki başarının yordayıcısıdır)
* Mesleki gelişim süreci hangi eğitim kademesinde başlar? S (Okul öncesi)
* Hangisi testlerle ilgili yanlıştır?
– (Testler danışma sürecinin vazgeçilmez araçlarıdır)