Öabt Din Kültürü Ve Ahlak-Bilgisi Ders Notlar

HZ. MUHAMMED’İN HAYATI
1) Haram aylar hangileridir ? Muharrem,Recep,Zilkade,Zilhicce.
2) Mekkede kurulan en önemli panayırlar hangileridir? Ukaz, Mecenne, Zülmecaz.
3) Panayırlarda okunan en güzel 7 şiire verilen isim nedir? Muallakatus seb’a ( Yedi askı ).
4) Bedevi ne demektir? Konar göçer hayatlarını çadırlarda geçirenlere denir.
5) Hadari ne demektir? Şehirlerde yaşayanlara denir.
6) Mevali ne demektir? Azat edilen kölelere denir.
7) Mekkede kaç tane put vardı? 360 tane vardı.
8) Önemli putlar hangileridir? Lat ,Uzza,Menat,Vedd ve Hubel’dir.
9) Mecusilik nedir? Ateşe tapanlar.
10) Halif nedir? Kendi kabilesinden kovulup başka kabile ile anlaşan kimse.
11) Hılf nedir? Araplar arasında yapılan yemine denir. Yemin edene halif denir.
12) Sabi nedir? Yıldızlara tapanlardır.
13) Ensab nedir? Soy bilgisi.
14) Muteyebbun nedir? Güzel koku.
15) Hanif nedir? Hz ibrahim dini üzerine olanlardır.
16) Zımmi nedir? İslam egemenliğine giren yaşama hakkı elde eden gayr-i müslimler.
17) Riyaset nedir? Mekkenin dini ve siyasi yönetim işidir.
18) Kıyada nedir? Cahileyi dönemi ordu komutanlığı veya kafile başkanlığıdır.
19) Liva nedir? Kabeye asılacak sancağı koruma görevi.
20) Hicabe (Sidane) nedir? Kabenin bakımı ve anahtarının korunmasıdır.
21) Sikaye nedir? Kabeye gelenlerin su ihtiyacını giderme görevidir.
22) Rifade nedir? Kabeye gelnlerin yiyecek ve ağırlama görevidir.
23) Darünnedve nedir? Kureyşlilerin en önemli meseleleri görüşüp karara bağladıkları yerdir.
24) Taberiye nedir? Save gölünün diğer ismidir.
25) Süveybe kimdir? Peygamber efendimizi emziren ebu lehebin cariyesidir.
26) Hz peygamberin süt annesi halimenin kabilesinin ismi nedir? Sad b. Bekr
27) Peygamber efendimizin süt kardeşleri kimlerdir?Abdullah,şeyma,uneyse
28) Ebvada peygamber efendimizin yanında olan kişi kimdir? Ümmü Eymen
29) Tahire kimin lakabıdır? Hz. Hatice’nin lakabıdır.Tertemiz kadın demektir.
30) Hz. Zeynep kiminle evlenmiştir? Ebul As b. Rebi
31) Rukiye ve Ümmü Gülsüm kiminle evlenmiştir? Hz. Osman (Zünnureyn)
32) Haram aylarda yapılan savaşlara ne ad verilir? Ficar savaşları denir. ( Peygamber
efendimiz birine katılmıştır.)
3
33) Hılful Fudul nedir (Erdemliler cemiyeti)? Mekkeye gelenlerin mal ve canlarını korumak üzere bir araya gelen topluluk.
34) Alak suresinden sonra inen sure? Duha suresi ardından Müdessir 1-5 ( Ey örtüsüne bürenen kalkta uyar Rabbini yücelt nefsini arındır,Şirkten uzak dur.)
35) İlk müslüman olan sahabeler kimlerdir? — Hz. Hatice,Ali,Zeyd,Ebubekir,Osman,Zübeyr,Abdurrahman b. avf,Talha b. Ubbeydullah
36) Açıktan davet etmeyi emreden ayet? Hicr 15-94
37) İlk şehitler kimlerdir? Ammarın Annesi Sümeyye ve Babası Yasir’dir.
38) İlk hicret ne zaman gerçekleşti? 615 Habeşistana Cafer b. Ebi Talip başkanlığında.
39) Hüzün yılı ne demektir? Ebu Talip, Hz. Hatice ve çocuklarının vefatı mekke boykotu.
40) Hz. Peygamber Taif’e kiminle gitmiştir? Zeyd b. Harise ile 620 yılında Sakif kabilesine.
41) Medineden gelen 6 kişilik kabile hangileridir? Evs ve Hazveç kabilesi (Akabe biatı)
Allah’tan başkasına tapmamak, hırsızlık yapmamak, Zina yapmamak,Çocukları
öldürmemek üzere biat ettiler.
42) 1. Akabe Biatı ne zaman? 621 Yılında Medineden gelen 10 kişiyle yapılmış Musab b.
Umeyr beraberlerinde gitmiştir.
43) 2. Akabe Biatı ne zaman? 622 Yılında Musab b. Umeyr başkanlığında 70 kişi ile.
44) Hz. Peygambere hicret esnasında klavuzluk yapan kişi? Abdullah b. Uraykıt.
45) İlk Cuma namzı ne zaman ve nerede kılınmıştır? 24 Eylül 622 yılında Ranua vadisi Salim b.
Avfan oğulları arazisinde Kuba mescidinde kılınmıştır.
46) Medineye ilk hicret eden sahabe kimdir? Abdulesedoğlu Ebu Seleme’dir.
47) Medineye en son hicret eden sahabe kimdir? Hz. Abbas’tır.
48) Medinenin diğer ismi nedir? Yesrib’tir (fesat demektir.peygamber efendimiz bunun
yerine hoşş güzel anlamına gelen tabe taybe ismini vermiştir.)
49) Medinede bulunan yahudi kabileleri hangileridir? Beni kurayza, beni nadir, beni kaynuka.
50) İlk yapılan mescidin yerini satın alan sahabe kimdir? Hz ebu bekir
51) Hz peygamberin hicretten sonra yaptığı ilk iş nedir? Mescidi nebevinin inşası.
52) Suffe nedir? Mescidi nebevinin yanına kalacak yyeri olmayanlara yapılan yerdir.
Kalanlarada ashabı suffe denir.
53) Muahat nedir? Ensar ve muhacir kardeşliğine verilen isimdir.
54) Kardeş ilan edilenler? Hz ebubekir-harise b.zey/ abdullah b mesud-muaz b. Cebel/ musab
b umeyr- kab b. Malik.
55) Aralarında husumet bulunan iki kabile ? evs ve hazreç kabileleridir.peygamber efendimiz
son vermiştir.
56) Hz peygamber yahudi ve diğer kabileler ile nerede bir araya gelmiştir? Enes b malik’in
evinde.
57) Hz peygamberin yahudi ve diğer kabilelerle yaptığı ilk anayasa hangisidir? Medine
vesikası (sözleşmesi). 52 madeden oluşur.
58) Medine vesikasını bozan ilk kabile hangisidir? Beni kaynuka ardından beni nadir
sonrasında ise hendek savaşında beni kurayza kabilesi bozmuştur.
59) Ezan sözlerini rüyasında gören sahabe kimdir? Abdullah b.zeyd ve hz ömer
4
60) Gazve nedir? Hz peygamberin komutanlık yaptığı savaşlardır.
61) Seriyye nedir? Hz peygamberin hazırlayıp ancak katılmadığı savaşlardır.
62) Bedir savaşında müşrikleri komuta eden kişi kimdir? Ebu cehil
63) Mübareze ne demektir? Savaştan önce Teke tek dövüş demektir.
64) Bedirde ölü ve şehit sayısı kaçtır? Ölü sayısı 70 şehit 14 tanedir
65) Yahudiler arasında müslüman bir kadına uygunsuz davranıp müslümanları birbirine
kışkırtan kuyumculukla uğraşan yahudi kabilesi hangisidir? Beni kaynuka’dır. 15 günlük
kuşatma sonunda şama sürülmüşlerdir.
66) Sevik gazvesi nedir? Ebu süfyanın bedir intikamını almak için 260 kişilik ordu ile geri gelip,
hz peygamberin durumu haberi alınca 30 suvari ve 120 yayadan oluşan birlik ile yürümesi, süfyan kaçarken kavrulmuş un manasında sevik unlarını dökmüş bu olaya sevik gazvesi denir.
67) Uhudda müşrikleri kumanda eden kişi kimdir? Ebu süfyan.
68) Uhudda okçu birliğin başında bulunan sahabe kimdir? Abdullah b cübeyr ayneny
tepesinde.
69) Uhudda şehit olan sahabeler? Hz hamza ve hz musab b. Umeyr. 70 şehit 22 ölü
verilmiştir.
70) Biri maune faciası nedir? Amir b sasa kabilesine islamı öğretmk için suffe ashabından
gönderilen 70 müslümanın saldırıya uğrayıp şehit edilmesidir. Ebu bera gelip istekte
bulunandır.
71) Peygamber efendimizin 1 ay boyunca beddua ettiği olay hangisidir? Biri maune faciası 72) Reci faciası nedir ? adal ve kare kabilesine gönderilen asım b.sabit komutasındaki 10
kişinin sefer ayında şehit dilmesidir.
73) Huneyn savaşı ? 630 yılında havazin kabilesi ile huneynde yapılan savaşı müslümanlar
kazanmıştır.
74) Demetül cendel ne demekir? Hz ali döneminde hakem olayının yaşandığı yerdir. 75) Evtas neresidir ? huneyn gazvesinde kaçan müşriklerin sığındıkları yer.
76) Yahudi şairi olan kişi kimdir? Kab b. Eşref
77) Kab b. Eşref’in kureyşlileri müslümanların üzerine kışkırtması,müslüman eşlerine
uygunsuz şiirler yazması,peygamberimizin üzerine taş yuvarlaması sonucunda oluşaan
gazve hangisidir? Beni nadir gazvesi
78) Beni müstalık gazvesi ? müstalık kabilesi reisi haris b.dırarın yakın çevre kabilelerle
müslümanlara saldırmak istemesi,müreysi denen yerde savaşılması. Savaşı müslümanlar
kazandı.
79) İfk hadisesi nedir? Beni müstalık gazvesinde hz Aişe’ye atılan iftiradır.
80) Hz Aişe’yi temize çıkaran ayet hangisidir? Nur suresi 11-20. Ayetler. 1 ay sonrasında
inmiştir.
81) Beni müstalık kabilesinin müslüman olmasına vesile olan olay nedir? Hz pygamberin
cüveyri ile evlenmesi.
82) Hendek savaşında müşrikleri komuta eden kişi kimdir? Ebu süfyan 83) Hendek fikrini ortaya atan sahabi kimdir? Selmanı farisi
5
84) Hendek savaşında müşriklerin arasını bozan kişi imdir? Nuaym b.mesud 85) Hendek savaşın ölü ve şehit sayısı ? 6 şehit,3 ölü.
86) Ama (gözleri görmeyen) sahabi kimdir? Abdullah b. Ümmü mektum.
87) Hudeybiyede peygamberimizin yanında bulunan eşi kimdir? Ümmü seleme 88) Hudeybiyede ağacın altında apılan biat’ın ismi nedir? Rıdvan biatı
89) Hudeybiye antlaşmasını imzalayan sahabe kimdir? Hz Ali 628
90) Hudeybiye dönüşü inen,hudeybiye antlaşmasının zafer olduğunu bildiren sure hangisidir?
Fetih suresi ( hayberin fethi müjdeleniyordu)
91) Hudeybiye antlaşması sonuda müslüman olanlar kimlerdir? Halid b. Velid.- Osman b.
Talha -amr b. As
92) Bizans hükümdarı heraklite mektup götüren sahabe kimdir? dıhye b.halife el kelbi
93) İran kisrası hüsrev perviz’e gönderilen sahabe kimdir? Huzafe b. Abdullah
94) Habeşistan kralı necaşiye gönderilen sahabe kimdir? Amr b. Ümeyye
95) Mısır hükümdarı mukavkısa gönderilen sahabe kimdir? Hatib b. Beltea
96) Hayberin fethi kiminle yapılmıştır? Beni nadir oğulları ile yapılmıştır 15 şehit verilmiş 93
ölü var. En büyük rol hz Ali ye aittir.
97) Hayberin fethinde müslüman olan huyey ibn ahtab’ın kızı olup, peygamberimiz ile
evlenen kişi kimdir? Safiye ( yahudiler her yıl vergi vermeyi kabul etmişlerdir )
98) Mute savaşı kiminle yapıldı? Bizans ile yapıldı nedeni ise gönderilen elçinin şehit edilmesi
99) Mute savaşında müslümanları komuta eden sahabe kimdir? Zeyd b. Harise. 3 bin kişi ile.
Zeyd şehit olunca cafer b. Ebi talip. Sonra Abdullah b. Revaha. O da şehit olunca halid b.
Velid komutanlık yapmıştır.
100) Seyfullah lakabı kime verilmiştir? Mute savaşından dolayı Halid b. Velid’e verilmiştir.
101) Mekkenin fethi ne zaman yapıldı? 630 yılında müslümanlar marüzzehranda
konaklayıp ateş yakmışlardır.
102) Ebu süfyan ne zamman müslüman oldu? Mekkenin fethinde müslüman oldu.
103) Huneyn gazvesi nedir? Mekkenin fethini kendileri için tehlike gören hevazin ve sakif
kabilesi ile müslümanlar arasında yapıldı. Savaşı müslümanlar kazandı. 4 şehit 70 ölü 104) Sahabelerin sayıca çok olmalarından dolayı gururlandıkları savaş hangisidir? Huneyn
savaşı.(tevbe suresi 25-26. Ayetler indi)
105) Tebük gazvesi nedir? bizanslıların suriyede bulunan hristiyanları da yanına alarak
medineye saldırmak istemeleri 630.
106) Saatül usre nedir? güçlük zamanı demektir.
107) Gazvetul usre nedir? Zorlu gazve demektir.
108) Ceyşül usre ne demektir? zorlu gazveye katılan orduya denir.
109) Tebük seferi için ordu ihtiyacını hazırlayan sahabe kimdir? Hz ebubekir. hz osman. hz
ömer( sefer sonucunda savaş yapılmamış haberin asılsız olduğu ortaya çıkmıştır) 110) Mescidi dırar ne demektir? Fitne yuvası olan mescittir. Tebük dönüşü peygamber
efendimiz yıktırmıştır.
111) Tebük seferine katılmayan 3 sahabi kimdir? Kab b. Malik –hilal b. Ümeyye-mürare b.
Rebi.(tevbe 118-119)
6
112) Veda haccı ne zaman olmuştur? Zilkade ayında 632 yılında safa merve tepeleri arasında say yaptı. Arafat tepesinde 100 bin kişiye yapıldı.
113) Peygamber efendimizin ilk ve son haccı ? veda haccı
114) Peygamber efendimizin vefatı? 8 haziran 632
115) Hılful fudul kim tarafından kuruldu? Zübeyr b. Avvam
116) Mescidi haramdan mescidi aksaya yapılan yolculuğa ne denir ? isra
117) En büyük put hangisidr? Hubel
118) Nikahı makt ne demektir? Büyük oğlunun babasının ölümünden sonra annesiyle
evlenmesi.
119) Nikahı istibda ne demektir? Eşini erkek doğurması için başkasına sunma.
120) Nikahı muta ne demektir? Süreli nikah demektir.
121) Nikahı bedel ne demektir? Karşılıklı eşleri değiştirme.
122) Nikahı şiğar ne demektir? Para vermemek için kızların karşılıklı değiştirilmesi.
123) Arap kabileleri arasında yapılan savaşlara ne ad verilir? Eyyamul arap
124) Göçebelerde meclise verilen isim? Mele
125) Evs ve hazreç kabilesinin putu hangisidir? Menat
126) Hz. Peygamberin tevrattaki ismi nedir? Ahyed
127) Peygamber efendimizin hürriyetine kavuşturulmasını mehir saydığı eşi? Safiyye
128) Yemame hakimi hevze b. Ali ye islamı davet için gönderilen eliçi? Selit b. Amr
129) Saatul usre hangi savaş için kullanılmıştır? Tebük savaşı
130) Kuran’da meleklerin gönderildiği belirtilen savaş hangisidir? Bedir savaşı
131) İlk nüfus sayımı ne zaman yapılmış ? Hicretin 1. Yılı
132) Batnı nahle seriyyesini komuta eden sahabe? Abdullah b. Cahş
133) Peygamber efendimizi zehirlenme teşebbüsü ne zaman olmuştur? Hayberin fethinde
Sellam b. Mişkem in eşi
134) İslama davet mektupları ne zaman başladı? Hudeybiye antlaşmasından sonra.
135) Buğdayı ile meşhur Arzul Hudra neresidir? Yemen (yeşil toprak)
136) Ahzap suresi hangi savaşı anlatır? Hendek Savaşı
137) Hudeybiye antlaşmasını kaleme alan sahabe kimdir? Hz. Ali
138) Peygamber soyuna ne denir? EhLİ SEYYİD
139) Putların öncülüğünü yapan kişi kimdir? Amır b. Luhayy
140) İslamiyet öncesi kurulan devlet hangisidir? Tedmürler
141) Müslüman arapların avrupadaki ilerleyişi hangi savaşla durdu? Puvatya harbi
142) İber yarımadasında kurulan en uzun ömürlü devlet hangisidir? Gırnat emirliği veya
beni ahmer devleti (kızıloğulları devleti)
143) Abbasilerin en parlak dönemi ne zamandır? Harun reşit
144) En zengin halife kimdir? Hz. Osman
145) Düzenli ordu kuran halifeler kimlerdir? Hz ömer ve Hz osman
146) İslam mimarisinin avrupa mimarisi ile yarışması hangi dönemde olmuştur? Emeviler
dönemi
147) Müslümanların arap olmayanlarla yaptığı ilk savaş hangisidir? Mute savaşı
7
148) Yemame harbini komuta eden sahabe kimdir? Halid b. Velid
149) Peygamber efendimiz uhud da kılıcını kime vermiştir? Ebu dücane
150) Hicretin takvim başı olması hangi sahabe dönemi olmuştur? hz ömer dönemi
151) 197 şerh çalışması ile en çok şerh yazan kişi kimdir ? Buhari
152) En son vefat eden tabiin kimdir? Halif b. halife
153) Kitabut tabakat eseri kime aittir? İbn sad
154) Kitabul meğazi eserini kim yazmış? İbn ishak
155) Siretun nebeviye eseri kim yazmş? İbn hişam
156) Kendisine ulaşan rivayetleri yorum yapmaksızın eserine yazan kişi kimdir? Taberi
157) İslam tarihçisi belaruzinin eseri hangisidir? Futuhatul buldan
158) Müslüman ve gayrimüsimlerin mali hak ve sorumluluklarını konu edinen eser? Kitabul
haraç
159) 160) 161)
Tarih araştırmalara tarih felsefesine davet eden Müslüman tarihçi? İbn Haldun
Resmi yazlara tarih koyma adeti kim döneminde başladı? Hz ömer
Kameri aylar hangileridir (hicri)? Zilkade, muharrem,safer,rebiul evvel,rebius
sani,cemaziyel evvel,şaban ramazan zilhicce şevval
162) Bedir savaşndan önce peygamber efendimiz müşriklere barş elçisi olarak kimi göndermiştir? Hz ömer
163) Tebük seferinin ordunun ihtiyacnın 3 te 1 ini karşılayan sahabe kimdir? Hz Osman
164) Tebuk savaşı dışında bütün savaşlara katılan peygamber efendimiz tarafından yemen
e kadı olarak gönderilen sahabe kimdir ? hz ali
165) Hz ali yi şehit eden kişi kimdir? Abdurrahman b.mülcem
166) Kur’an da Mekke isimleri? ummul kura, beka
167) Araplarn muharrem ayını safer ayı ile değiştirmelerine ne denir? En nesi
168) Bedevilerin en önemli özelliği nedir? neseplerinin iyi korunması ve dillerinin çok iyi
olması
169) Hz ömerin Müslüman olmasına vesile olan sure ? taha
170) Açıktan kuran okuyamayınca Habeşistana hicret ederken ibnüd dağne’nin yanına alıp
himaye ettiği sahabe kimdir? Hz ebubekir
171) Darun nedvenin kurucusu? Kusay b.kilap ( kureyş kabılesinin kurucusu )
172) Ebu cehilin eşi ? ummul cemile
173) Kabenin en eski putu? Menat
174) Hz peygambere epter diyen müşrik ? as b. vail
175) Ebu hakem lakablı muğire b. şubenin yiğeni olan müşrik? Ebu cehil
176) Taif dönüşü peygamberimizi himaye eden bedirde ölen müşrik? Mutim b adiyy
177) Münafıkların lideri ? Abdullah b. ubey tebükten sonra öldü.
178) Peygamberimizin dişini kıran kişi? Utbe b. ebi vakkas
179) Hz peygamberin 6 orjınal mektubu,el vesaikus siyasiye,islama giriş eserleri?
Muhammed hamıdullah
180) Kabede ilk kur’an okuyan? abdullah b. mesud
181) Hz peygamberin beni ihtiyarlattı dediği sure? Hud
8
182) Bedir savasına katılmayan sahabi? Hz. Osman
183) Medinede nazil olan ilk sure? Bakara
184) Hicretin 9. Yılında hac emiri görevlisi olan sahabe? Hz. Ebubekir
185) Yahudilerin yerleşi yerleri? Harran-filisiin-mısır
186) Kandillerin sırası? Mevlid regaib-miraç-berat-kadir
187) Kur’anı evinde muhafaza eden peygamber efendimizin eşi? Hz hafsa
188) Müslüman olup vahiy katipliği yapmış daha sonra müşriklerin yanına kaçan kişi ?
Abdullah b. serh
189) Hz peygamberin son eşi? Meymune
190) Ubeydullah b.cahş ın eşi olup Müslüman olunca ondan ayrılıp habeşistana hicret eden
peygamber efendiiz necaşiden onu isteyip hicretin 7. Yılında evlendiği kişi? Ümmü Habibe
191) Mekkeye yerleşenler sırasıyla? Amalika-cürhümlüler-huzalılar-kureyş
192) Mescidi haramı genişleten etrafına duvar çeken sahabe? Hz ömer
193) Peygamberimizin şairi kimdir? Hassan b. sabit
194) Emevi ailesinin atası olan kişi? ümeyye b. abdi şems.( Son halkası ise muaviye b ebu
sufyan)
195) Mekkede putların ortaya çıkmasına neden olan kavim? Cürhümlüler
196) Abdulmuttalibin gercek ismi? Şeybe
197) İlk irşad evi? Erkam b ebil erkam
198) Hz ömerin Müslüman olmasına vesile olan sure? Taha ( hz peygamberin hayatı ve
namazı detayları ile anlatan tek sure)
199) Bilali habeşinin kölelik yaptığı müşrik? Ümeyye b halef
200) Muhacir ve ensar kardeşliğini anlatan sure? Enfal
201) Peygamber efendimizin deri ile uğraşan eşi? Hz Zeynep
202) Hz peygambere çok evlilik ruhsatı verip ve kaldıran sure? Ahzab
203) Fethi mubin hangi olay için kullanıldı? Hadeybiye antlaşması
9
HADİS
1) İzmirli ismail hakkı = Hadis tarihi Talat Koçyiğit = Hadis tarihi (ilk kitap)
A.Osman Koçkuzu = Hadis ilimleri ve hadis tarihi.
2) Hadislerin tespiti? Sabitleme, kaydetme,bağlama ve alma demek. Hadislerin sözlü yazılı olarak öğretilmesi ve onların kaydedilmesi
3) Hadislerin tespiti kim döneminde ve ne zaman kadar yapıldı? Sahabi ve tabiin döneminde hicri 1. Asrın sonuna kadar.
4) Tedvin nedir? Toplamak düzene sokmak kitap yazmak kaydetmek dağınık haldeki konuların tasnif edilerek düzene sokulması demektir.
5) Sahifetüs sadıka? 1000 kadar hadisi yazan sahabedir. Abdullah b. Amr hadisleri yazan sahabedir. Peygamber döneminde
6) Rıhle nedir? Hadis toplama yolculuklarıdır. 1. Asrın ortalarında görülen hadislerin Ömer b. Abdulaziz döneminde biraraya getirilmesi ise Tedvin’dir.
7) Kütibi Sitte?
-Buhari – Camius sahih -Müslim – Camius sahih -Ebu Davud – Sünen -Tirmizi – Sünen
-Mesai – Sünen
-İbn Bace – Sünen
8) Muksirun nedir? 1000’in üzerinde hadis rivayet edenlere denir. -Ebu Hureyre 5375
-Abdullah b. Ömer 2630
-Enes b. Malik 2286
-Hz. Aişe 2210
-İbn Abbas 1969
-Cabir b. Abdullah 1540 -Ebu Said el Hudri 1170
—— —–
–
—
—
9) Mukillun nedir? 1000’den azhadis rivayet edenlere denir dört halife buna dahildir.
10) Hadisleri konularına göre ayırıp bir araya getirmeye ne denir? Hadis tasnifi
11) Tasnifin en önemli amacı nedir? Hadislerin korunması ve kullanımının kolaylaşması.
10
12) Tasnif sistemleri nelerdir? Aler Rical – Alel Ebuab
13) Alel Rical nedir? Sahabilerin islama giriş ve Hz. Peygambere yakınlığı gibi kriterlerle
sıralanır. Her biri konularına bakılmaksızın isimlerinin altına yazılır. 2’ye ayrılır. A-) Müsned nedir? Konularına bakılmaksızın ravilerin isimlerinin altına yazılması . örn/ Ahmed b. Hanbel’in müsnedi/ Humeydinin müsnedi.
B-) Mucem nedir? Sahabe hoca ve çoğu kez alfabetik sıraya göre sıralanır.
örn/ Mucemmul esvat/ Mucemul sağır/ Mucemul kebir.
14) Alel Ebuab nedir? Ravilerine bakılmadan konularına göre tasnif edilmesi. Bu amaçla meydana getirilenlere Musannet denir. Bab olarak tahsis etme.
A-) Cami? Bütün dini konularda hadisleri bir arad toplayan en kapsamlı eserdir. İman, ahkam, rikak, tefsir, tarihbu tür kitaplara başlıklar adı altında bab denir. Buhari ve Müslimin camileri örnektir.
B-)Sünen? Taharetten vasiyete kadar bütün fıkhi konulara ait merfu hadisleri ele alan kitaplardır. Sadece Hz. Peygambere ait söz fiil ve takrirlere ait hadisler yer alır. Ebu Davud, Tirmizi, Nesai, İbn Bace sünenleri örnektir.
C-) Musannet? Sünenlerle aynı olamkla beraber sahabe ve tabiininde söz fiil ve takrirlerini içerir. Beygt sahabe tabiin.
D-) Cüzler? Tek bir sahabinin hadislerini toplayan kitaplara denir. veya sadece bir
konuyla ilgili hadisleri toplayan kitap 3. Asır.
15) Zevaid nedir? 2 hadis eserini karşılaştırılıp fazla olan hadislerin ayırı bir kitapta bir
araya getirilmesi.
16) İlk hadis usulü kitabı/ El muhaddisul Fasıl
17) Tasnif devri eserlerine dair çalışmalar?
A-) Müstedrek? Kitabınna almadığı esreleri toplamak suretiyle eksikliklerini toplayan kitap.
B-) Müstahreç? Hadisleri tek tek ele alarak olmayanları başka bir kitaba yazılması. C-) Zevaid? 2 eseri karşılatırıp birinde olmayanlara başka bir kitaba yazma.
D-) Kırk hadis? 40 hadisten meydana gelen derleme hadisler.
18) En meşhur 40 hadis eser kime aittir? İmam nevevi ( Erbaua)
19) Hadis tarihinde ilk şerh çalışmasını kim yapmıştır? Hattabidir 4.yy
20) Şerh edebiyatı nedir? Hadislerin anlaşılması için yapılan çalışmalardır.
21) Etraf kitapları nedir? Hadislerin belli bölümlerini isnadlarıyla birlikte tasnif etmek
suretiyle tertip edilen kitaplara denir.
22) Hadis ilimleri nelerdir? Dirayetül hadis, rivayetül hadis,ccerh ve tadil raviler tarihi
ilmi, hadisleri vürud sebepleri ilmi, garibul hadis ilmi, ilelul hadis, muhteleful hadis, nasih ve mensuh ilmi.
A-) Rivayetül hadis? Hz. Peygamberin hadislerini toplyan nakleden hadislerdir.
B-) Dirayetül hadis? Hadislerin sahih olup olamadıklarını ortaya koymak için sened ve metni durumları inceliyen hadis.
C-)Cerh ve Tadil? Ravilerin adalat ve zapt yönlerini inceleyen. D-) Raviler tarihi? Ravilerin biyografilerini ele alan ilim.
11
E-) Hadislerin vürud sebepleri? Hadislerin hangi ortamda ve ne amaçla söylendiğini tespit etmeye çalışan ilim dalıdır.
F-) Garibul hadis? Az kullanılan ve anlaşılmayan kelimeleri açıklamayı amç edinn ilim. İlk müsned/ Ebu Davud t tayalisi.
-Nasih = Hükmü kaldırılan.
-Mensuh/ Hükmü kaldırılan.
G-) İlelul hadis? Herkes tarafından farkedilmeyen yalnızca uzmanlar tarafından farkedilen gizli kusurları araştıran ilim dalıdır.
H-) Muhteleful hadis? Dış görünüşü ile birbirine aykırı görünen hadisleri birleştirmek arasındaki bağı bulmak veya birleşmeyenlerden birini tercih etme.
İ-) Nasih mensuh? Bir hadisin bir diğer hadisin hükmünü ortadan kaldırması.
23) Hadis kitaplarının en önemli kitabı hangisidir? Ulumul hadis
24) Sened (tarik vecd) nedir? Hadisi nakleden raviler zinciridir.
25) Metin nedir? Hz. Peygamberin söz veya davranışlarının ifade edildiği kısımdır.
26) İsnad çeşitlleri nelerdir? Ali isnad-Nazıl isnad
A-)Ali isnad nedir? Ravisi az olan peygambere en yakın isnaddır.
B-) Nazıl isnad nedir? Ravi sayısı çok olan peygamberle arasında çok ravi bulunan isnaddır.
27) Haber çeşitleri nelerdir? Mütavatir haber, Ahad haber.
A-) Mütavatir haber? Yalan üzere birleşmeleri mümkün olmayan haber. 1-) Lafzı mütavatir? Lafız değişikliğine uğramadan gelen haber.
2-) Manevi mütavatir? Lafzı değilde mana üzerinde duran haber.
B-) Ahad haber? Bir kişiden gelen haberdir.
1-) Meşhur haber? En az 3 kişinin naklettiği.
2-) Aziz haber? En az iki kişinin naklettiği.
3-) Garib haber? En az 1 kişinin naklettiği.
28) Hadisin kaynağı açısından hadis? Kudsi hadis, merfu hadis, mevkuf hadis, maktu hadis.
A-) Kudsi hadis? Manası Allah’a lafzı peygambere ait olan hadis.
B-) Merfu hadis? Senedi muttasıl olsun olmasın peygambere izafe edilen hadis. C-) Mevkuf hadis? Sahabelerden nakledilen senedi peygambere ulaşmayan hadis. D-) Maktu hadis? Tabiilerden nakledilen senedi peygambere ulaşmayan tabiinde kalan hadis.
29) Sıhhat açısından hadis? Sahih, hasen, zayıf.
A-) Sahih? Adalet ve zabıt yönünden güvenilir olanancak kendileri gibi olmayan muttasıl ravilerle nakledilen.
B-) Hasen? Zapt yönünden sağlam olmayan raviler tarafından muttasıl bir senedle şaz ve muallel olmayarak rivayet edilen hadisler.
C-) Zayıf? Sahih ve hasen hadislerin taşıdığı özellikleri taşımayan hadislere denir.
30) Zayıf hadis çeşitleri? Mürsel, munkatı, mudal, muallak, müdellles.
A-) Mürsel? Tabiinin sahabiden hadis rivayet ederken sahabiyi atlayıp peygamberi
12
atfetmesi.
B-) Munkatı? Senedin ittisal bulunmayan senedde ravilerin düşmesi eksiklik olması peşpeşe olmamak şartıyla.
C-) Mudal? Senedin herhangi bir yerinde ravilerin (en az 2) peşpeşe düşmesi.
D-) Muallak? Senedin başından itibaren bir veya birden fazla ravinin düşmesi.
E-) Müdelles? (tedlis) Görüşmediği bir kişiden duymuş gibi rivayet etmesi.
31) Zayıf hadisler ravide cerhe sebep olan durumlar sebebiyle 10 çeşittir.
A-) Mevzu hadis? Uydurma peygamber efendimiz söylemediği halde söylemiş gibi nakletme.
B-) Metruk hadis? Yalanla itham edilmiş ravinin tek başına rivayet ettiği hadis.
C-) Münker hadis? Zayıf ravinin güvenilir ravilere muhalif olarak rivayet ettiği hadis. D-) Muallel hadis? Sahih gibi görünen ancak gizli kusurları olan ravinin naklettiği hadis.
E-) Müdrec hadis? Hadisin sened veya metnine fazladan kelime veya ravi ekleme. 1-) Müdrecül sened? Senedin akışını bozacak bir şekilde olan hadis.
2-) Müdrecetül metin? Hadisin aslında olmayan sonradan herhangi bir yerine ek yapılması.
F-) Maklul hadis? Bir hadiste ravi veya kelimelerin yerlerini değiştirmek veya kelimelerin yerine farklı ibareler kullanma.
H-) Muzdarip hadis? Birçok ravinin birbirlerine muhalefet etmesi.
I-) Şaz hadis? Güvenilir ravilerin birbirlerine muhalefet etmesi.
İ-) Musahhat? Sened veya metinde bir kelimenin değişmesiyle rivayet edilen. J-)Muharref? Hadisteki kelimenin hareke değişikliğine uğrayarak ortaya çıkan hadis.
32) Adalet nedir? Kişinin dinde dosdoğrru olmasıdır.
33) Adaletin şartlar nelerdir? Müslüman olmak, akıl baliğ olmak, akıllı olmak, takva sahibi
olmak, muruet yani güzel ahlak sahibi geleneklere uyan olmak.
34) Zabt? Hafızasının kuvvetli olması ikiye ayrılır.
A-) Zaptu sadr? Ezberlemek şartıyla korumak.
B-) Zaptu kitap? Yazmak şartıyla korumak.
35) Zapt şartları? Uyanık olamk, ezbere naklediyorsa ezberlemiş olmak, kitaptan
anklediyorsa kitabı korumuş olmak, mana ile rivayeet ediyorsa manayı bozacak
durumları iyi bilmesi gerekir.
36) Cerh? Bir ravinin kendisinde bulunan kusur nedeniyle adalet ve zapt açısından
rivayetlerinin tenkit edilmesi.
37) Tadil? Bir ravinin adalet ve zapt yönünden saağlam olması nedeniyle rivayetlerinin
sıhhatli olduğuna hükmetmek.
38) Metmini aşare? Ravilerin adalt ve zapt durumlarının ortaya koymada göz önünde
bulundurulması gereken haller.
39) Adalet vasfı ile ilgili tenkit noktaları.
A-) Kizbur ravi? Ravinin yalan söylemesi.
B-) Fıskur ravi? Dinin yasakladığı şeyleri yapması.
13
C-) Cehaletür ravi? Ravinin zatı ve halinin bilinmemesi. D-) İttihammur ravi? Ravinin yalancılıkla itham edilmesi. E-) bidatür ravi? Ravinin bidat ehlinden olması.
40) …………Zabt vasfı ile ilgili Tenkit noktaları………….
A-) Kesretül galat? Ravinin rivayet ederken çok yanlış yapması.
B-) Fortul gafle? Ravinin aşırı gaflette bulunması.
C-) Vehm? Hata yapması doğru zannedip hadisleri karıştırması.
D-) Muhalefetüs Sikat? Ravinin rivayetlerinde sika ravilerle muhalefet etmesi. E-) Suul Hıfz? Ravinin hafızasının zayıf olması.
41) Çoğunluğa göre delil olarak kullanılmayan hadis? Mürsel hadis
42) Muadel ravi? Tadil edilmiş yani adalet ve zapt yönünden sağlam ravi.
43) Mecruh ravi? Cerh edilmiş yani adalet ve zapt yönünden sağlam olmayan ravi.
44) Sema, kıraat, icazet, münavele,kitabet, ilam, vasiyye, vicade nelerdir?
1-) Sema? İşitip dinleyerek aldığı en sağlam hadis türüdür.
2-) Kıraat? Ravinin elindeki hadisleri şeyhe okuması.
3-) İcazet? Şeyhin ravinin hadis rivayetine izin vermesi.
4-) Münavele? Şeyhin birkaç sayfalık metni öğrenciye verip “bunu benden rivayet et” demesidir.
5-) Kitabet? Şeyhin yanında olan öğrenciye bir ve birkaç hadis yazdırarak veya yazarak vermesi yada hadisi uzakta bulunan bir kişiye göndermesidir.
A-) Kitabe mücerrede ani icaze? İcazeli olan kitap.
B-) Kitabe makrune bil icaze? İcazeli olmayan kitap.
6-) İlam? Şeyhin sahip olduğu hadis kitabını öğrenciye göstererek sema olduğunu söylemesi ancak icazete dair bir şey bildirmemesi.
7-) Vasiyye? Şeyhin vefat edeceği veya yolculuğa çıkacağı zaman kitabını bir öğrencisine vasiyet etmesi.
😎 Vicade? Bir kisenin herhangi bir musannif veya ravinin el yazısı ile yazılmış kitabını
bulmasıdır. Kitabı bulanada vacid denir.
45) Etraf çalışmaları ne demek? hadis tasnif ederken sadece hadis kısmı alınır. Zikredilir
zikredilen kısım kalan kısma delalet eder.
14
HADİS KARIŞIK
1) En eski hadis usulü kitabı nedir? İmam şerifinin Er risale
2) Cerh ve tadili ilk defa derleyen kimdir? Tacüddin es sübki
3) Tesbit nedir? Hadislerin sözlü veya yazılı olarak yazılması öğrenilip öğretilmesi
4) İhtilafın giderilmesinde takip edilen yöntem nedir? Cem ,telif, tavakkuf ,nesh ve tercih
5) Etraf çalışmaları nedir? hadislerin tamamı değil başından bir kısmı verilmesi
6) Hadislerle ilgilenmeleri açısından Medine ye verilen isim nedir? Darüs süne
7) Hadislerin güvenilir sahip olup olmadıklarını tespit etme amacıyla geliştirilmiş
kurallardan bahseden ilim dalı hangisidir ? hadis usulü
8) Ebu hureyre nin kendisine yazdırdığı 138 hadisi derleyen kimdir ? hemmam bin
münebbih
9) Hadis alimlerinin yazdığı günümüze ulaşan ilk hadis usulü kitabı hangisidir? El
muhaddisul fasıl
10) 40 yılda yazılan hadis kitabı hangisidir? Garibul hadis ( ebu Ubeyd kasım bin salam )
11) Cem telif nedir? Çelişen hadislerin bağdaştırılması
12) Müsned türünde yazılan ilk eser nedir? Ebu Davut et tayalisinini müsnedi
13) Sahih zayıf mevzu tüm hadislerin derlendiği eser nedir? Makasidul hasene-sehavi
14) Fartül gafle nedir? Aşır derecede dalgınlık dikkatsizlik davranma
15) İhtilat nedir? Yaşlılık hastalık bunama sebebiyle rivayetleri karıştırma
16) Hadis kitaplarında en çok şerh yazılan kitap hangisidir? Buhari camius sahihi
17) Cerh tadil yönteminin hükmünü açıklayan ilk müellif nedir? Ebu hatim er basr
18) Sahabe biyografisi olan en kullanışlı eser nedir? Elisabe fi marifetü sahabe- ibn hacer
19) Mümli nedir? Talebeye hadis yazdıran hocaya denir.
20) Halka okunan hadis okuma usulu nedir? Taridul iman
21) Hasen terimini meşhur eden kimdir? Tirmizi
22) Peygamber döneminde yaşayıp onu görmeyen kişilere ne denir? Muhadram
23) Sahahi tespit yolları nelerdir? Tevatür, şahitlik, şöhret, ikrar
24) Tasnif dönemi günümüze ulaşan en eski eser hangisidir? El camii-yemenli mamer
b.raşid
25) Rivayet ehliyetinin genel adı nedir? Adalet
26) Bir hadisin talebelere okutulması yöntemi nedir? tarikul hal vel bahs
27) Lida nedir? Ravi ile şeyhin görüşmesi bir araya gelmesi
28) Hadisler üzerinde titizlik gösteren gaflet olmayan şeylere ne denir? İtkan
29) Hadislerin serh ve yorumlanmasını anlaşılır kılma çabası nedir? Tezhibüs süne
30) Mucemler en meşhurları? Sağır, evsak, kebir, taberani
31) Dini konuların tamamını kapsayan 8 ana bölümden oluşan nefis ve ahlak konularının
yer aldığı cami türü eserlere ne ad verilir? Rikak
32) Bir hadisin isnadlarının taranıp toplanmasına ne denir? Tahric
33) Mütavatir konusunda ilk eser yazan kimdir? Suyuti el ezharül mütanavire fil
ahbari(mütavatire 113 hadis bulunmakta)
15
34) Mahfuz nedir? Şaz olan makbul haberler arasında yer alır.
35) Tedlisul isnad nedir? Başkası vasıtasıyla rivayet ettiği hadis ( kale fulanun gibi)
36) Cami türü eserlerde Hz. Peygamber ve sahabenin yaşayışlarının anlatıldığı bölüme ne
denir? Menakıb
37) Münker veya şaz merdud olan hadisin mukabili nedir? Maruf
38) Münser hadisler arasında en şöhretli olan hangisidir? Ebu Davud
39) Ravinin isnadını zikrederken künye lakap nesebini değilde şaşırtmak için bilinmeyen
isimlerini kullanmaya ne denir? Tedlisuş şuyuh
40) İsnad dindendir o olmasaydı herkes istediğini söyelerdi sözü kime aittir? Abdullah b.
Mübarek
41) Sabık (önce ölen) lahık (sonra ölen)? Farklı zamanlarda gelen yaşayan kişilerin aynı
şeyhten rivayet etmesi.
42) Müsnedi en çok şöhret kazanan kimdir? Ahmet b. Hanbel
43) Tarikuussert nedir? Okuyup geçme yöntemi hadis sahasında uzun kişilerin arasında
okuyup geçmesi.
44) Hadisin ihtikal safhası içinden uzun dönem? Tasnif
45) Tedlis çeşitleri nelerdir? Tedlisul isnad, sudud şuyuh tesviye.
46) Yaşça bir olan ravilerin birbirine neakletmesi nedir? Müdebbec
47) Talebenin yazdığı hadislerden meydana gelen kitaplara ne denir? Emali
48) İlk defa yapılan işleri ifade eden tabir nedir? Evail
49) İhtilaf hadisleri arasında en geniş olan nedir? Müskülül asar
50) Hz. Peygamber peygamberliğini ispat sadedinde olan kavram nedir? Delail
51) İslam aleminde biline ilk darül hadis nedir? En nuriyye
52) bin beyitle anlatılan hadis eserlerine ne ad verilir? Elfiyye
53) imami safiye göre esahhül kütüp nedir? Muvattcı imam malik
54) Hz. Peygamber sonrası meydane gelen hadislere dair hadisleri bir araya getiren ana
bölüm başlığı nedir? Fiten
55) Hadis ilminde isnaddan bir veya birden fazla kişiyi söylememe ne ad verilir? Ta’lik
56) Hadis ilminde kendisine zıt hadis bulunmayan çelişmeyen hadis çeşidine ne denir?
Muhkem
57) Mühmel nedir? ihmal etme terk etme ravinin bir sıfatını eksik söyleme
58) Hassais nedir? Konu edindiği kişinin diğerlerinden farklı ayrıcalıklı fazilet ve
üstünlüklerinden bahseden kitap türüdür.
59) Hadis ilminde son mertebeye yükselmiş alime verilen lakap nedir? Hakim
60) İcam nedir? Yazıyı noktalamak
61) Hadisin bir kısmını alıp bir kısmını bırakmaya ne denir? İhtisar
62) İlhak nedir? Yazılmayan kelimeleri ve cümleleri sayfa kenarı veya satır arasına
yazmaya ne denir
63) Şeyhin hadis meclislerine katılanlara hadis yazdırmas ne denir? İmla
64) itibar? bir hadisin ravisinin tek olup olmadığına veya başkaları tarafından rivayet
edilip edilmediğine bakma.
16
65) Keşt nedir? Yanlış yazılan yerlerin bıçak veya benzeri şey ile kazılması.
66) Deyim olan müşkil hususlara denildiği gibi hadisi yazarken yanlış okunmasını önlemek
maksadıyla gerekli yerlere hareke koymaya ne denir? İşkal
67) Hadis usulünde zayıf bir hadisin tariklerden gelen rivayetle desteklenmesine ne ad
verilir? İtidad
68) Yanlış yazılan yerin çeşitli şekillerde silinmesine? Mahu
69) Halkın dilinde meşhur olan hadislere dair yazılan kitaplara ne denir? Sehavi meksidul
hasane
70) Şeyhlerin isimlerinihal tercümelerini ihtiva edilen eserlere ne denir? Meşihat 71) Hadislerin illetlerini ortaya çıkaran illet alimi anlamına gelen? Muallil
72) Hz. Peygamberden rivayet edildiği ne sabik ne sabit olmayan rivayete ne denir?
Meşkuk
73) Aynı asırda yaşayanlara ne denir? Mu’asarat
74) Hadis ilmine başlayan talebeye ne ad verilir? Mübtedi
75) Mücalese nedir? Şeyh ile hadis talibinin karşı karşıya gelerek ondan hadis rivayet
etmesi.
76) Çeşitli konulardaki hadislerin yazılı olduğu kitaplara ne denir? Müdevven
77) Hatalı olarak fazladan yazılan kelimelerin üzerinni çizmeye ne denir? Şakk
78) Ravinin adaletli olduğunu hükmeden alime verilen ad? Muaddil
79) Birbirine aykırı veya muarref yerlerin işaretlenmesine ne denir? Tadbib
80) İsteyen herkese icazet vermeye ne ad verilir? Umumi icazet denir.
81) 300.000 hadisi sened ve metinleriyle ezberleyen? Hüccet
82) Tek isim tek künye tek lakabla bilinenlere ne ad verilir? Müfredat
83) Hadisleerinin yazılı olduğu kitabını talebesine vasiyet eden şeyhe ne ad verilir? Musi
84) Rivayette işi sıkı tutan? Müşeddid
85) İmam malikin tertip ettiği 70 fakihe gösterdiği eserin adı nedir? Muvatta
86) Yazının noktalanması anlamına gelen tabir? Rakş
87) Sahabe döneminde yazılan küçük çaptaki hadis metinleri? Sahife
88) Telfik nedir? Hadis rivayetlerinin birleştirilip tek isnadla nakletmeye denir. 89) Osmanlı döneminde ilk darül hadis? 1. Murat iznik
90) Cerh konusunda aşırılığa kaçmayan? Mütasahil
91) Müselsel? Birbirini takip etme.
17
1) 2) 3)
KUR’AN I KERİM
Tedrici nedir? Vahiylerin parça parça gelmesidir KUR’AN İSİMLERİ NELERDİR:
-Furkan nedir? Hak ile batılı ayırabilen
-El kitap nedir? El ile yazılan
-Ümmül kitap ez zikr nedir? Allah ı hatırlatıp tanıtan -En nur nedir? Apaçık aydınlatan
-Er ruh nedir? Kalpleri dirilten
-El mezia nedir? öğüt veren
-Eş şifa nedir? Şifa veren
-El hüda nedir? Doğru yolu gösteren
-El beyan nedir? Her şeyi açık açık gösteren
-El kelam nedir? Allah ın sözü
-Er rahmet nedir? İnsanlığa rahmet olan
4) Ayetin kelime anlamı nedir? İz,açık işaret,burhan,emare,ibret, nişane şaşırtıcı iş mucize
5) Ayetlerin kendinden önceki ve sonraki ayetlerle bütünlük kurmasına ne denir?
Siyak
6) Secde ayetinde yapılan (bu sebeple yapılan) secdeye ne denir? Tilavet secdesi
7) Kaç surede secde ayeti vardır? 14 surede vardır
8) En uzun ayet hangisidir? Müdayene ayeti bakara 282
9) En kısa ayet (bu tartışmalıdır) hangisidir? Müdhametan,velfecr,yasin,
velasr,vedduha,müdessir,rahman olduğu farklı görüşleri var
10) Allah ınözelliklerini anlatan ayet hangisidir? 255 bakara ayet-ül kürsi
11) Allah ın birliğini anlatan inanca ne denir? tevhid inancı
12) Sure nedir ? yüksek rütbe,mevki, şeref, sur çoğulu suuer’dir
13) En uzun sure hangisidir? Bakara 286 /
14) en kısa sure hangisidir? Kevser 3
15) Tevkif nedir ? kur’an ın surelere ayrılmasına denir
16) Cüz nedir? Her 20 sayfaya denir
17) Her cüzün başlangıcında bulunan güle ne denir? Cüz gülü
18) Hizp nedir? Kur’an ın her 5 sayfasına denir
19) Tecvid nedir ? bir şeyi süslemek güzel yapmak güzel okunması için uyulması
gereken kuralları sayan bilim
20) Hatim nedir? Sona erdirmek tamamlamak
18
21) Kur’an ın okunma şekilleri nelerdir ? tahkik,hadr,tedvir
A-)Tahkik nedir ? her harfin hakkını vererek okuyuş(tertil)
B-)Hadr nedir ? kur’an ı tecvit kurallarına uyarak hızlı bir şekilde okumak C-)Tedvir nedir ? tahrir ile hadr arasında bir noktada okumak
22) Kur’an ın yorumlanma kavramları nelerdir ? te’vil ,meal,tercüme, tefsir
23) Tefsir nedir ? açıklamak yorumlamak (müskil olan şeylerden murad olandan murd
edileni keşfetmektir)
24) Müfessir kimdir ? kur’an ı yorumlayan kişi
25) Te’vil nedir? ayeti zahiri manasından alıp kendisinden önceki veya sonraki ayete
uygun kur’an sünnet e uygun manalardan birine hamletmektir
26) Tercüme nedir? Bir sözün başka bir dildeki karşılığını bulup o dile aktarmak
27) Manevi tercüme nedir? Manasının tercüme edilmesidir.
Lafzı tercüme nedir? Kelimesi kelimesine tercüme edilmesi
28) Meal nedir? Eksik ve hatalı tercüme veya metni noksan olarak ifade etme
29) Tefsir ile tevil arasındaki fark nedir?
A-) tefsir nedir? Hz. Peygamberden ve sahabelerden gelir kesindir / Tevil kesin değildir.
B-) Tefsir ayetlerin lafızlarında tevil ise manalarında gözükür.
C-) Tefsir genelde tek mana tevilde ise yorum olduğu için çok mana vardır.
D-) Tefsir zahiri manalarını tevil ise içsel manalarını ortaya çıkarır.
30) Müfessirin bilmesi gereken ilimler nelerdir? Dini ahlaki ve ilmi şartlar.
1-) Dini ahlaki şartlar nelerdir?
A-) İtikadı sağlam, kuran ahlakı ile ahlaklı sünnete uyan biri olmalı. B-) İhlaslı olmalı Allah’ın kitabı olduğunu unutmamalı.
2-) İlmi şartlar nelerdir?
A-) arapça bilgisi.
B-) belagat ilmi.
C-) fıkıh ve fıkıh usülü ilmi.
D-) hadis ve hadis usülü ilmi.
E-) kuran ilimleri ( nasih, mensuh, nuzül, uhkem).
F-) Kıraat ilmi.
G-) Vehbi ilmi.
H-) Kelam ilmi.
İ-) Sosyoloji,psikoloji,fizik, kimya, tarih gibi yardımcı ilimler.
31) Hz. Peygamber tefsir tarzları nelerdir?
A-) Mücmelin tebyini nelerdir? Haklı olmadıkça Allah’ın haram kıldığı cana kıymayın şu şekilde açıklanmıştır şu 3 şeyi yaparsa haram olmaz adam öldürürse, zina yaparsa, dinden çıkarsa. Bu durumlarda öldürülebilir diye Hz. Peygamber açıklamıştır.
B-) Mübhemin tafsili? Orta namazı kılın peygamberin bunun ikindi namazı olduğunu bildirmesi.
19
C-) Mutlakın taklidi nedir? Hırsızlık yapanların elini kesin ayetine bilekten kesilmesini açıklaması.
D-) Müşkilin tavzihi nedir? Herkesin cehenneme gireceğini buyuran ayeti Hz. Peygamber müminlerde girecek ancak ateş onları etki etmeyecektir.
32) Sahabe arasında tefsirde ileri gelenler kimlerdir? Abdullah b. Mesud, Hz. Ali, Ubeyy b. Kab, Abdullah b. Abbas, Ebu Musa el Eşari, Zeyd b. Sabid, Abdullah b. Zubeyr ( ilk sırayı Abdullah b. Abbas almakta) ondan sonra ibni Mesud ve Ubeyy b. Kab gelir.
33) Tabiinler arasında tefsirde ileri gelenler kimlerdir? Nafi, İkrime, Ata Sait b. Cübeyr, Hasen el Basri
34) Tefsir ekolleri nelerdir? Mekke medresesi, Medine medresesi, Irak (Kufe) medresesi.
35) İlim denizi, tercümanül kuran lakabı kime aittir? Abdullah b. Abbas
36) Mekke medresesi ekolünün yetiştirdiği en önemli kişi kimdir? Teymiyye dir
Abdullah b. Abbasın öğrencisidir bu ekolün kurucusu b. Abbastır.
37) Medine medresesi ekolü kurucusu kimdir? Ubeyy b. Kab dır
38) Irak (kufe) medresesi ekolü kurucusu kimdir? Abdullah b. Mesud
39) Ahmed b. Hanbelin aslı yok dediği 3 şey? Tefsir, Melahim, Megazi
40) Tefsir çeşitleri nelerdir?
A-) Rivayet tefsirleri nelerdir? ( Nakli, meshur tefsir) Kuran, sünnet, sahabe ve tabiin sözlerine dayanan tefsirdir. Ayetlerin manası mühkem veya müteşabih olduğunu nasuh mensuhu nüzulü bildirir.
B-) Dirayet tefsiri nedir? Rivayetlere münhasır kalmayıp dini ve felsefi ilimler ile çeşitli müspet ilimlere dayanılarak yapılan tefsirdir (makul tefsir) dirayet tefsirinde şahsi görüş ve içtihat ön plandadır.
41) Mezhebi tefsirler nelerdir? Mütezile, şia, harici tefsirleri.
A-) Mütezile? Kurucusu vasıl b. Ata aklı ön planda.
B-) Şia? Hz. Ali taraftarıdır onlara göre kuranın batini ve zahari yönleri vardır bunlara inanmayan kafir olur ne kadar güzellik varsa hepsi Hz. Ali ve soyundan gelenlere nispetledir.
C-) Harici? Lafzi manada anlaşmışlardır onun dışında bir şeyi kabul etmezler haricinin en önemli eseri ibadiyye ekolüne mensup Muhammed b. Yusuf itfeyişin himyamuz zat ile daril mead
42) Konulu tefsir nedir? Son dönem alimlerinin kura’nın daha kolay anlaşılması için yeni bir tefsir metodu oluşturmuşlardır “ mısırlı alim emin el huli”
43) İlmi tefsir nedir? Kuran metindeki bilimsel ıstılahları açıklamaya onlardan felsefi görüşleri çıkarmaya çalışan bir tefsirdir örn/biz musaya değneğini taşa vur dedik vurunca hem 12 göze fışkırdı buradaki gözeyi sondaj pompa olarak tefsir etmeleri hızlı rüzgarları şimşek uçak füze olarak tefsir etmeleri gibi ilk savunucu cevahirul kuran gazalinindir.
44) İşari tefsirler nelerdir? Tasavvuf, züht ve takva ile ruhi bunalımlardan temizlenme uzak tutma yoludur kalpten dünyalığı atıp Allah sevgi yerleştirme
20
45) İşari tefsirin makbul olma şartları?
A-) Batıni mananın zahiri manaya aykırı olması.
B-) Batıni manaya muhalif şer’i veya akli bir karinenin olmaması.
C-) batıni tek olduğunun söylenmemesi.
D-) batıni mananın doğru olduğunu gösteren başka nas veya delilinde bulunması
46) İçtimai tefsirler nelerdir? Son asrın kuran anlayışını yeni bir metodla ortaya koymayı amaçlayan bir tefsir ekolüdür en belirgin özelliği kuruluk,donukluk,durgunluktan kurtarmaktır
47) Ahkam tefsirleri nelerdir? İbadet,muamelat,ukubatla ilgili ayetlerin izahı ile meşgul olurlar bu alanlardan hüküm çıkarmaya çalışırlar 500-800-200 kadar bu nevi ayetler olduğu Tartışma konusudur.
48) Önemli kuran ilimleri? Tefsir usülü(usulu tefsir),kuran ilimleri(ulumul kuran),tefsir ilimleri(ulumut tefsir)
49) Kuran ilimleri ? esbabı nuzül,nasih mensuh,muhkem muteşabih,munasebetül kuran.
A-) Esbabül nüzul? Ayetin iniş sebebi.
B-) Nasih mensuh? Şeri bir hükmün başka bir hükmü kaldırması 3 şekilde olur.
1-) Kıraati ve hükmü nesh olan.
2-) Hükmü nesh kıraati baki olan
3-) Tilaveti nesh hükmü baki olan.
–Ref? Bir şeyi ortadan kaldırma.
–İzale? Gidermek yok etmek
–Tebdil? İptal etmek değiştirmek.
C-) Muhkem muteşabi?
Muhkem: kapalı olmakla beraber ne anlatmak istediği bilinebilen ayetler. Mütaşabih: muradı tam olarak bilinmeyen tek başına anlaşılmayan ayetlr.
1-) Anlaşılması imkansız sadece Allah’ın bildiği örn/ kıyametin zamanı dabbenin çıkışı.
2-) bazı vesileler ile anlaşılabilen bunlara garip lafızlar anlaşılması zor denir.
3-) Sadece alimlerin bilebileceği ilimde derinleşmiş kişilerin bilebileceği.
D-) Münasebetül kuran? Kuran ilminin bölmeleri arasındaki armaniyi ortaya koyan belagat ilmidir.
50) Kuranın ana konuları nelerdir? İtikat, ibadet, muamelat, ukubat, ahlak, nasihat, vad vaid, ilmi gerçekler, kıssalar, dualar.
A-)itikat nedir? Başta Allah’a iman olmak üzere peygamber, melek, kaza ve kader konularını ele alır.
B-) İbadetler? Namaz, oruç, hac, zekat vs.
C-) Muamelat nedir? Toplumsal ilişkileri düzenleyen alışveriş ticaret, emanet, bağış, vasiyet, aile hayatı, nikah vs. konular.
D-) Ukubat nedir? Düzeni bozan insan haklarını çiğneyen vs. cezalarını belirten konular.
21
E-) Ahlak nedir? Dünya ve ahiret mutluluğu için bir takım ahlaki hükümler.
F-) Nesahat ve tavsiyeler? İnsanlara bir takım emir ve yapıp yapmam konusunda uyarı.
G-) Vad vaid nedir? ( Söz) Allah’ın dilediklerini yapanların mükafatlarını belirten ayetler.
H-) İlmi gerçekler nelerdir? Bazı ilim dalları hakkında bilgi vermek.
I-) Kıssalar nedir? Bir önceki ümmetler ve peygamberlerden bahsetmesi.
İ-) Dualar? Kişinin yapacağı işlerle alakalı yapması gereken dualar.
51) Ümmül kitap ( kitapların anası) hangisidir? Fatiha suresi
52) kuranın 3’te 1’i olan sure- ihlas suresi tevhid bahsini ihtiva ettiği için.
53) Kuranın çadırı anlamındaki sure? Bakara suresi.
54) Bir diğer ismi hamd olan sure? Fatiha suresi.
55) Ali imran suresi neden bahseder? İmranın ( meryemin babası) ailesinden bahseder.
56) Maide nedir? Sofra demektir adem ile havvanın gökten indirilmesini istediği sofra. 57) Enfal ne demektir? Ganimet
58) Bir diğer ismi berae olan sure? Tevbe
59) Rad ne demektir? Gök gürültüsü,
60) hicr/semud kavminin yaşadığı yer Hz. Salih’in ümmeti
61) Taha suresi? Hurufu mukatta olan taha harflrinden dolayı ilk ayette.
62) Neml suresi nedir? Karınca,
63) Furkan? hakkı batıldan ayırt eden
64) Kassas nedir? Olaylar hikayeler rum bizanslılardan bahseder.
65) Ahzap suresi neden bahseder? Hendek savaşı hizipler topluluklardan bahseder. 66) Sebe? Yemende bir yer ismi fatır/yaratıcı
67) Saffat nedir? Saf tutmuş sad ilk harften almıştır.
68) Zümer needir? Zümr topluluk müminun ey iman edenler
69) Mümin nedir? İman ednler firavun ailesinden olup iman edenlerden bahseder. 70) Fussilet nedir? Açıklanmıştır.
-Şura nedir? Danışma.
-Zuhruf nedir? Altın ve mücevher. -Duhan nedir? Duman.
-Casıye nedir? Dizüstü çökmek. -Ahkaf nedir? Kum tepeleri. -Hucurat nedir? Odalar.
-Kaf nedir? İlk harfinden dolayı.
-Zariyat nedir? Rüzgar.
-Necm nedir? Yıldız.
-Hadid nedir? Demir mücadele tartışma -Müntehine nedir? İmtihan.
-Saf nedir? Dizi sıra. Teğabun nedir? Aldanma
–
22
-Tahrim nedir? Haram kılma.
-Mecric nedir? Yükselme dereceleri
-Müzemmil nedir? Örtünüp bürünen.
-Müdessir nedir? Örtüsüne bürünen.
-Naziat nedir? Söküp çıkaranlar.
-Abese nedir? Yüzünü ekşitmek.
-Tekvir nedir? Dürülmek
-İnfitar nedir? Yarılmak çatlamak.
-Mutaffifin nedir? Ölçüde ve tartıda hile yapanlar.
-İşikak nedir? Çatlamak yarılmak.
-Buruc nedir? Burçlar.
-Tarık nedir? Geceleyin gelen şiddetlice vuran.
-A’la nedir? Yüce
-Ğariye nedir? Her tarafı kuşatan kastedilen kıyamettir. -Fecr nedir? Tan yerinin ağarması.
-Duha nedir? Kuşluk vakti
-Beyyine nedir? Açık delil.
-Zilzal nedir? Deprem, sarsıntı.
-Karia nedir? Kapı çalan
-Tekasür nedir? Çokluk yarışı, çokluk kuruntusu.
-Hümeze nedir? Arkasından çekiştirmek, dedikodu yapmak -Maun nedir? Yardımlaşmaya engel olanların vasıfları. -Kevser nedir? Çok nimet.
-Nasr nedir? Yardım.
-Tebbet nedir? Kurusun yuh olsun
-Felak nedir? Sabah veya yarmak.
-Nas nedir? İnsanlar
71) Hendek – Ahzap suresi
Ali İmran –Uhud – Bedirde- Enfal suresi
Huneynde- Tevbe suresi(25-26) ve bu olayların kıssaları anlatılır.
Tebük- Tevbe süresi(118-119)
72) Bakara suresi? Davud a.s. talut ve calut savaşı kıssası anlatılır.
73) Vahiy gelme şekilleri? Doğrudan kabe indirmesi, perde arkasından, Hz. Musaya
ağaçtan nida etmesi gibi, Cebrail a.s. vasıtasıyla.
74) Mekkedeki ilk vahiy katibi kimdir? Abdullah b. sad b. kibi sarh tır
75) Medinedeki ilk vahiy katibi kimdir? Ubey b. kab ondan sonra Zeyd b. sabit
76) Bir çok hafızın şehit olduğu savaş? Yemame
77) Kuranın toplanması ve çoğaltılmasına başkanlık eden? Zeyd b. sabit
78) Fezailül kuran? Bazı sure ve ayetlerin şifalı olduğunu bildiren hadisleri içeren
literatür için kullanılan isimdir.
23
79) Vahyi metluv nedir? Kuran-ı Kerim
80) Kuranın çoğaltılması? İstinsah
81) Kuran-ın toplanıldığı dönem musaf ismini teklif eden? Abdullah b. Mesud
82) Kuran-ın çoğaltılmasında görev alanlar? Zeyd b. sabit, Abdullah b. zübeyr, Said b. el
As, Abdurrahman b. haris
83) Cebrail a.s. en çok kimin kılığında vahiy getirdi? Dıhye El Kelbi
84) Kuran-ın parça parça indirilmesine ne denir? Nüzül ul Kuran tedricül
85) Ya eyyühennas? İstasnalar hariç genelde mekki ayetlerde bulunur. Ya eyyühellezine
amenü mekki ayetlerde nadiren bulunur.
86) Bakara hariç geçmiş peygamber ümmetlerinin kıssalarının bulunduğu ayetler
mekkidir.
87) Kuran-ı harekeleme işini yapan kimdir? Halid b. Ahmed
88) Kuran-ın noktalama işini yapan? Ebul Esved Ed Düeli.
89) Birbirine benzeyen harflari ayırt etmek için noktalama yapan? Yahya b. yamer Nasr
b. Asım
90) Mutasıp ne demektir? Körü körüne bağlı kimse
91) Şahitliği iki kişinin yerine geçen sözüne mazhar olan ve tevbe suresinin 23. Ayeti
kendisinde bulunan kimdir? Huzeyme b. Sabit (Züşşehâdeteyn)
92) Kuran çoğaltıldıktan sonra gönderilmeyen yer? Irak
93) 2 besmeleli olarak bilinen sure? Neml
94) Hz osmanın tasvip ettiği imla şekli? Resmul Mushaf
95) Bir bütün olarak indirilen ilk süre? Fatiha
96) Bir bütün olarak indirilen son sure? Nasr
97) İsraili eserler rivayat eden kişiler kimlerdir? Abdullah Bin Selam, Kabul Ahbar,
Vehbin Münebbih
98) Manası açık olan ayetlere? Muhkem
99) Müminlerin Allaha kavuşacakları gün ayeti? Selam diye karşılanacaklar (azhab)
100) Zıhar konusunu peygamber ile konuşan? Havle Binti Seleme (mücadele suresi)
101) Cuma suresindeki Allah iyiligi adaleti……ayeti nerde geçer? Nahl
102) İbadet ukubat muamalat hangi tefsir çeşidine girerler? Ahkam tefsiri
24
İSLAM İNANÇ ESASLARI
1) İcmali iman nedir? İnanılması gerekenler toptan inanmaya denir.imann kısa ve öz olması. Kelime-i tevhid ve kelime-i şehadet bunun örneğidir.
2) Tafsili iman ne demektir? İnanılması gerekenlere ayrı ayrı iman etmektir.3 derecedir a) Allah’a , hz peygamberin onun elçisi olduğunu kabul etmek, ahrete inanmak
b) Allah a peygambere kitaplara melekler cennet cehennme kaza ve kadere ayr ayrı inanmak
c)hz peygamberin getirdiklerine hepsine ahlaki ve ameli olarak ayrntılarıyla
inanmaktir ( en üzt derecesidir )
3) İmanın makbul olma şartlar nelerdir?
a) iman ümitsizlik halinde olmamalıdır
b) dinin kesin olan hükümlerini kabul etmeli herhangi birini inkar etmemelidir. c) dini hükümlrin hepsinin güzel olduğunu kabul etmeli.
4) İspatı vacip ne demektir? Allahn varlığnı ispat için yalpan tüm faaliyetlere denir
5) Allah’ın varlığın delilleri nelerdir? Hudus,imkan,temanu.gaye ve nizam delili
a) Hudus delili ( mutezile) ?kainatn yaratılmş oluğunu ve her yaratılanın yaratıcıya muhtaç olduğunu,cisimlerin değişkenliğinden yola çkarak tümevarım yöntemiyle alemin bir yaratıcısı olduğunu savunan görüş.
b)imkan delili ? Zorunlu vacip ve mümkün vacip olmak üzere ikiye ayrılır. 1) zorunlu varlık varlığı kendinden olan başkasına muhtaç olmayan ki bu da Allah tir. 2) mümkün varlık da kendisini var edici güce saip olmayan başkasına muhtaç olan onun varlığını yokluğuna tercih edecek bir gücün olması zorunludur.
6) Gaye ve nizam delili (ibni rüşt)? Evrendeki nizam kendiliğinden olmadığına göre bir yaratcısı vardır.
7) Temanu ? birbirine mani olma. Eğer iki ilah olsaydı birbirlerine muhalefet olur antlaşmazlığa düserlerdi.
8) Allahın sıfatları? Zati ve sübuti sfatlar.
9) Zati sıfatlar ? vücud/ var olmak—kıdem/ Allah’n varlığının başlangıcı yoktur—beka/
Allah’ın varlığının sonu yoktur—vahdaniyet/Allah’n bir olması demektir.—muhaleful lil havadis/Allah’ın sonradan olanlara benzememsidir—kıyam bi nefsihi/varlığının zatının gereği olması
10) Subuti sıfatlar ? maturidilere göre 8 eşarilere göre 7 tanedir. ( eşariler tekvin’i kabul etmezler.
11) Subuti sıfatlar nelerdir? Maturidilere göre 8 eşariler 7.
25
A-) Hayat – diri olmasıdır.
B-) İlim – her şeyi bilmesidir.
C-) Semi – işitmesidir.
D-) Basar- görmesidir.
E-) İrade – dilemesi.
F-) Kudret – gücü yetmesi.
G-) Kelam – Allah’ın konuşmasıdır.
H-) Tekvin – Allah’ın her şeyi yaratmasıdır./eşariler bunu kabul etmez.
12) Melekler? Mukerrebun ve illiyyun – Allah’ı tesbih ve anmakla görevli meleklerdir. Hamalei arş – arşı taşıyan melekler.
13) Cin? İnsanlar gibidirler tek farkları ömürleri uzundur.
14) İlahi kitaplar? Suhuf ve ilahi kitaplar.
A-) Suhuf kitaplar? Hz. Adem 10 – Hz. Şit 50 – Hz. İdris 30 – Hz. İbrahim 10 ( topluluklara inmiştir)
B-) İlahi kitaplar? Tevrat Musa – Zebur – Davud – İncil İsa – Kuran-ı Kerim Muhammed
15) Tevratın diğer isimleri? Kanun, şeriat, ahdi atik, ahdi kadim, eski ahit ( israiloğullarına inmiştir)
16) Tevratın bölümleri? Tekvin, çıkış,levililer, sayılar ve tensiye
17) Zebur? Yazılı şey kitap demektir. En küçüğüdür Allah’a övgü, öğüt ve hikmetli sözler
içerir. Yeni hükümler getirmemiştir Mezmurlar adıyla eski ahitin içinde bulunur. 18) İncil? Müjde öğretici demektir. İsrailoğullarına gönderilmiştir. Diğer ismi ahdi
cedid(yeni ahit) dir. 4 tane İncil bulunmaktadır. Matta, Markas, Luka, Yuhanna 19) Resul? Kendisine kitap gönderilen peygember demektir.
Nebi? Kendisine kiap gönderilmeyen peygambere denir. 20) Peygamber sıfatları?
A-) sıdk – Doğruluk
B-) Emanet – Emanete ihanet etmeme. C-) Tebliğ – Bildirme.
D-) İsmet – Günahsız.
E-) Fetanet – Akıllı olmak zeki olmak
21) Peygamber olup olmadıkları tartışmalı olan kimlerdir? Üzeyir, lokman, zülkarneyn 22) Ulul azm peygamberler? Hz.Nuh, Hz. İsa, Hz. Musa, Hz. Muhammed, Hz. İbrahim.
Azim ve sebat göstermeleri nedeniyle bu isim verilmiştir.
23) Mucize? İnsanı aciz bırakan olağanüstü, tuhaf, garip şey demektir.
24) Mucizeler? Hz. Süleyman/ ölüleri diritmesi çamurdan kuş yapması. Hz. Musa/ elini
koynuna sokup çıkarınca bembeyaz olması elinin
25) İrhas? Peygamber olacak kişinin peygamber olmadan göstermiş olduğu mucizeler. 26) Keramet? Veli kulların göstermiş olduğu olağanüstü durumlar.
27) İstidraç? Kafir ve günahkar kişilerden arzu ve isteklerine uygun meydana gelen
durumlar.
26
28) İhanet? Küfür ve fıskı açık olan bazı kişilerin elinde arzu ve isteklerine aykırı olarak meydana gelen durumlar.
29) Meunet? Yüce Allah’ın veli olmayan kullarına sıkıntıya düştüğü zaman yardım etmesi 30) Hz. Peygamberin mucizeleri?
A-) manevi ( akli ) mucizeler ? kuran-ı kerim.
B-) hissi mucizeler? Ayın bölünmesi, taşın konuşması v.s.
C-) haberi mucizeler? Peygamberin geçmiş ve gelecekle ilgili haber vermesi.
31) Ahiret hayatının devreleri? Kabir (berzah)-kıyamet,bas(dirilme), haşr ve mahşer, defterlerin dağıtılması, hesap, mizan, sırat, şefaat, cennet, havuz, cehennem
32) Eşratus saat? Kıyamet alametleri
33) Kıyametin küçük alametleri? Cahil çok ilim az, içki ve zina, dünya malının bollaşması,
ehliyetsiz insnların söz sahibi olması, zekat verecek fakirin bulunmaması, ölümlerin
çok olması
34) Büyük alametler? Duman, deccal, yecüc ve mecüc, dabbe, güneşin batıdan doğması,
Hz. İsa, yer çöküntüsü, ateş çıkması
35) İnsanların toplandığı yer? Mahşer ( Arasat )
36) Ezelden ebede kadar Allah’ın olacak bütün şeyleri bilmesi? kader
37) Kaza? Allah’n irade ettiği şeyin zamanı gelince meydana getirmesi
38) Külli irade? Allah’ın bütün yartılmışların üzerindeki iradesidir.
39) Cüzi irade? İnsan iradesir sınrlı sonlu olan mekana bağlı iradedir
40) Tevekkül? Kişinin üzerine düşeni yaptıktan sonra sonucu Allah’ a bırakması
41) Ecel? Önceden tespit edilmiş zaman veya süre
42) Şeri deliller? Kuran, sünnet, icma, kıyas
43) Tevratta çöl hayatları sina dağı ve Kenan ülkesini anlatan bölüm? Sayılar
44) Tevratta ibadetler, dini ayin, bayram yiyecek vb. anlatan bölüm? Levililer
45) Tevratta Hz. Musanın ölümü, 10 emiri anlatan bölüm? Tesniye
46) Korkunç gürültü anlamına gelen kelime? Karia
47) Kitabı sağından verilenler? Ashabul yemin
48) Kıyametin kopması en çok kuranda neyle ifade edilir? Saat
49) Kuran da cehennem? Cahim, sakar, hutame, haviye, sair
50) Kura’an da cennet isimleri? Firdevs, adn, naim,meva
51) İtikat ne demek? Bir şeye gönülden bağlanma düğüm atmışçasına, kesinlikle inanmak. 52) Cebrail a.s. kurandaki isimleri? Ruh, ruhul Kudüs, ruhul emin, Cibril
53) Vezin? İnançların kurulacak terazi ile değerlendirilmesi
54) Melekler Allah’ın kızıdır diyenler? Müşrikler
55) Cehennem meleklerinin bekçisi kimdir? Malik
56) Babil halkını imtihan ve sihir hakkında bilinçlendiren iki melek? Harut ve marut
57) Hz. İsanın konuştuğu dil hangisidir? Aramice
58) Allah a en yakın sürekli ibadet eden melekler? Mukerrebun,illiyyun,kerrebiyyun
59) Şeytana tapınma anlamına gelen,bütün dinlere karşı çıkan ? satanizm
27
60) Cehm b. safvanın öncülüğünde oluşan bütün fiilerin kaderin zorlayıcı etkisiyle oluştuğuna inananlar ? cebriye
61) Berzah? Ölümden kıyamete kadar olan zaman.
62) Kitabı soldan verilenler? Ashabı şimal
63) İman ettiği halde Allah ın emirlerini yerine getirmeyen yasaklara uymayanlara? Fasık 64) Ba’s ne demektir? Yeniden diriliş
İBADETLER
İbadet? Boyun eğme, alçak gönüllü, itaat, kul olma, şükürde bulunma Ubudiyet?insanın Allah’a teslim olması ve kullukta bulunması.
İbadet çeşitleri? Bedeni ( namaz oruç ), mali ( zekat, sadaka ), bedeni ve mali ( hac ) Taabbüdi? Kulluğu ve teslimiyeti sembolleştiren Allah rızası için yapılan. Örn/ramazan
orucu
Mükellefin fiilleri ( efali mükellefin )? Mükellef olan kişinin yapması gereken fiillere denir.
Farz, vacip, sünnet, müstehab, mübah, haram, mekruh, müfsid
Sünnetin hükmü? Yapan sevap alır yapmayan ceza almaz azarlanır.
Sünneti hüda? Sünneti müekked ve gayri müekked çeşidine denir.
Sünneti zevaid? İbadet maksatlı olmayan insan olması dolayısıyla yapmış olduğu
davranışlar.
Müstehap? Yapıldığında sevap yapılmadığında bir şey olmayan ( nafile namaz ) Mübah? Yapıp yapmamakta serbest sevap ve günahı olmayan ( yeme içme)
Haram li aynihi? Kendisindeki kötülük sebebiyle temelden haram kılınan ( zina, hırsızlık,
adam öldürme)
Haram li gayrihi? Aslında meşru olan ancak yeri ve zamanına göre değişen ( bayram günü
oruç tutmak )
Tahrimen mekruh? Harama yakın olan mekruha denir. ( vacip olan işi yapmama ) Tenzihen mekruh? Helale yakın olan mekruha denir. ( müstehap olan şeyi yapmama ) Müfsid? Başlanmış olan ibadeti bozan şeye/ namazdayken gül
Dini hükümlerin şerri delilleri nelerdir? Kitap icma kıyas sünnet azimet istihsan maslahat
mürsele istishab örf
Asli deliller hangileridir? Kitap icma kıyas sünnet
Feri deliller nelerdir? Azimet istihsan maslahat mürsele istishab örf
Azimet nedir? Her bir mükellefe ayrı ayrı hitap eden asli hükümlerdir her hangi bir
zaruret olmadığı sürece
28
İstihsan nedir? Müçtehidin bir meselede özel bir delil sebebiyle o meselenin çözümünden vazgeçiş başka bir çözümü benimsemesi veya iki farklı kıyastan açık olanı tercih etmesi
Mashalatı mürsele nedir? Naslarda her hususun karşılığı açıkça bulunmaktadırbu gibi fıdhı meselenin hükmünü İslam fıkhının genel ilkelerine göre belirleme yöntemime istislah denir Bu hükme ulaşırken esas alınan muslahatlara ( mesalih ) maslahatı mürsele denir
İstishab nedir? Daha önce varlığı bilinen bir durumun aksine delil bulmadıkça varlığını koruduğuna hükmetme gösterisidir
Örf nedir? Toplumun vicdanında yapılması iyi olan şeylere örf öteden beri yapıla gelenlere adet denir
Beraati asliye nedir? Delil bulunmadıkça cezanın uygulanmaması
Temizlik kaç çeşittir ve bunlar nelerdir? 2 çeşittir hükmi ve hakiki
Hükmi temizlik nedir? Abdestsizliği gidermek için (hadesten taharet) teyemmüm gusul
gibi yapılan temizliktir
Hakiki temizlik nedir? Kirli bir şeyi yıkayıp temizlemek (elbise yıkamak Hades nedir? Hükmi kirliliktir abdestsiz veya cenabet
Büyük hades nedir? (tahareti Kübra) cenabet gibi
Küçük hades nedir? (tahareti suğra) Normal abdest
Necaset ne demektir? Maddi pislik ve kirliliktir
Necaseti hafife ne demekti? Hafif olan necaset
Necaseti galiza ne demektir? Ağır olan necaset
İbra ne demektir? Tuvaletten sonra beklemek veya yürümek
İstinca ne demektir? Tuvalet ihtiyacından sonra temizleme işidir Sular nedir? mutlak su ve mukayyed su olmak üzere ikiye ayrılır
a) mutlak su nedir? ham olan herhangi bir katkımaddesi karıştırılmayan (yağmur suyu)
b) mukayyed su nedir? ham olmayan içerisine katkı maddesi karıştırılan (meyve suyu)
Abdest çeşitleri nelerdir? farz olan vacip olan mendup olan
a) farz olan abdest nedir? namaz kılmak,kur ’an okumak için alınan abdest b) vacip olan abdest nedir? kabeyi tavaf etmek için alınan abdest c)mendup olan abdest nedir? her zaman abdestli olmak için alınan abdest
Mestin suresi nedir? mukim olan için 24 saat yolcu için ise72 saattir Namaz nedir? islamın ilk yıllarında sabah akşam 2 rekat kılınır Namaz nasıl kılınır? Dua etmek,tazim etmek,övmek (kuranda)
Vacip namazlar kaça ayrılır? 2’ye ayrılır
liaynihi vacip nedir? vitir ve bayram namazı.kulun fiiline bağlı olmayan
ligayrihi vacip nedir? sehiv secdesi,nezir namazı.kulun fiiline bağlı olan İmama uyma halleri?müdrik, lahik, mesbuk
Müdrik nedir? imam ile başlanıp imam ile bitiren
Lahik nedir? imamla başlanıp namaza ara vermesi namazdan ayrılan
29
Mesbuk nedir? imamla başlamayıp daha sonra dahil olan
Teşrik tekbiri nedir? arefe günü sabah namazıyla başlar kurban bayramı’nın 4.günü
ikindi’ye kadar devam eder.23 kez yapılmış olur.
Revatib sünnetler nedir? belli bir vakti olan sünnetlerdir.örn:farz namazlarla beraber
kılınan sünnet namazlar.
Evvabin namazı nedir? Tövbe eden ve Allaha sığınanların namazı demektir.
Tahiyyetül mescit ne demektir?mescidin selamlanması demektir.mescide giden kişinin
oturmadan önce iki rekat namaz kılmasıdır. İstiska duası nedir? Yağmur duası demektir.
Küsuf ve hüsuf namazları? Güneş ve ay tutulması namazları.
Cem namazı nedir? 2 namazın birlikte kılınması .ilk olanın vaktinde kılınıyorsa cemi takdim ,son olanın vaktinde ise cemi tehir denir.
Faite (fevait) nedir? vaktinde kılınmayan namaz
Vacip oruç nedir? nezir (adak) orucudur.
Fidye nedir? oruç tutmayacak birinin (yatılı hasta) karşılığında ödediği maddi bedeldir. İtikaf nedir? ibadete çekilmektir.peygamber efendimiz ramazanın son 10 günü yapardı. Fıtır sadakası nedir? ramazanın içerisinde ailedeki her fert için verilen sadakadır.
Zekat halinde bulunması gereken şartlar nelerdir?
nisap miktarına ulaşmış olması,malın arttırıcı olması,malın üzerinden 1 yıl geçmesi Havaici asliye nedir? temel ihtiyaçlardır.(gıda,elbise vs.)
Altının zekatı ne kadardır? 85 gr. Ticaretin nisap miktarı altın nisap miktarına göre
ayarlanır.
Devenin zekatı ne kadardır? Nisap miktarı 5’tir.5deveden 9 deveye kadar 1 koyun düşer. Sığırlarda zekat ne kadardır? 30’dur.2 yaşına giren bir dana dişi veya erkek
Koyun ve keçide ne kadardır? 40’dır.1 koyun
Hac ne zaman farz kılındı? Hicretin 9. Yılında farz kılındı. ALİ İMRAN 97.
Toprak ürünleri (öşür) ne kadar verilir? Belli oranlarda verilir.
Menasikül hac (hac törenleri) ne demektir? Mekke ve medineye gidip oraları ziyaret
etme,gerekli ibadetleri yapma bunların tamamına denir.
Haccın farzları nelerdir? tavaf,arafatta vakfe,ihrama girme.
Haccın vacipleri nelerdir? safa-merve arasında say yapma,müzdelife vakvesini
yapma,şeytan taşlama,veda tavafı,ihramdan çıkmadan önce saçların kesilmesi. Hac çeşitleri nelerdir?ifrad ,temettü,kıran.
a)ifrad haccı nedir? yalnızca hac için ihrama girip yapılan hac
b)temettü haccı nedir? hac ayı sırasında hac ve umreyi ayrı ayrı ihramlarla yapmak c)kıran haccı ne demektir? Hac ve umre için ihramın birleştirildiği hac.
Mührim kime denir? İhrama giren kişiye denir.
İhram nedir? Normal zamanda yapılan şeyleri hac vazifesi yapıncaya kadar kendisine
haram kılınmasıdır.
Mikat nedir? İhrama girilmesi gereken yerler.
Zülhuleyfe nedir? Mekkeye Medine üzerinden gelenlerin mikatıdır.
30
Cuhfe nedir? Mısır ve Suriye üzerinden gelenlerin mika Karnül menazil nedir?Necid ve Kuveyt üzerinden gelenlerin mikatıdır
Zatu ırk nedir? Irak üzerinden gelenlerin mikatıdır.
Yelemlem nedir? Yemen ve Hindistan üzerinden gelenlerin mikatıdır. İzar nedir? Erkeklerin belden aşağı giydiği elbisedir.
Rida nedir?Erkeklerin belden yukarı giydiği elbisedir.
Cinayet nedir?Hac vazifelerinden birini yapmamak terk etmek
Haccı bazen kaza gerektiren durumlar nelerdir?
a)ihrama girdikten sonra arafat vakvesinde önce cinsel ilişkide bulunma b)umre için ihrama girdikten sonra tavafın en az 4 şavtını tamamlamadan önce ilişkiye girmek
Deve sığır kurban etmeyi gerektiren cinayetler (bedeze) nelerdir? a)arafattan sonra traş olmadan ,ihramdan çıkmadan cinsel ilişkiye girmek b) ziyaret tavafını cünup yapmak
Dem (koyun,keçi kurban etmeyi gerektiren cinayetler) nelerdir? mikatı ihramsız gezmek,şeytan taşlamamak,tavafı eksik yapmak.
Şavt nedir? tavafların her birine denir.
Iztıba nedir? ihram elbisesinin sağ omzu açıkta bırakma.
Remel nedir? omuzlar dik olarak ,kısa ve sert adımlarla yürümek.
Tavaf çeşitleri nelerdir? kudüm(varış),ziyaret,veda tavafı
Mes’a nedir? safa ile merve arasındaki mesafe
Hervele nedir? erkeklerin yeşil ışıkla belirtilen yerde koşar adımlarla geçmesine denir Müzdelife nerede bulunur? Arafat ile mine arasında
Cemre nedir? hacıların, Mina’da şeytan taşladıkları üç yer. Bu taşlamada kullanılan taşlara
verilen isim.
Hedy nedir? hac ve umre ibadeti esnasında kesilen kurbanlardır.
Vacip olan hedy? Temettü ve kıran haccı yapanların kurbanları.
Kurbanda yaş ne kadardır? Koyun ve keçi 1 yıl (eğer hayvan gelişmişse 6 ay),sığır ,manda
2 yaş,deve 5 yaş
Kurban çeşitleri nelerdir? adak,akika,hedy,şükür (nezir=adak)
Nema nedir? çoğaltma,artırma (zekatla ilgili)
Temlik nedir?malı mülkiyetten çıkarıp zekat verilecek kişiye vermek. Havelanı havl nedir?malın üzerinden 1 yıl geçmesi.
Seddi zerari nedir? harama kötülüğe giden yolların kapatılması
Abdest kelimesinin Arapça karşılığı nedir? vüdu denir
Davud orucu nedir? Birgün tutup birgün tutmama.
Teyemmümle ilgili ayet? Hicretin 5.yılı nail oldu
Muktedi nedir? cemaatle namaz kılan imama uyan kimse
Aşure orucu ne zaman tutulur? Muharrem ayının 10.günü tutulan oruç Kudüm (varış)tavafının hükmü nedir? Sünnettir.
Şükran nişanesi olarak kesilen kurban nedir? akikadır
31
Rükuda kalmaya ne denir? Kavme
Fıtır sadakasının hükmü nedir? vaciptir
Hanefilere göre akika kurbanı/ mübahtır,diğerlerine göre ise/vaciptir
Baş ve beden olarak adlandırılan ibadet nedir? Fıtır
Yeminin kelime anlamları? Kasem ,ayt ,sağ el ,sağ taraf,kuvvet
Yekşah cilt nedir? Motiflerin elle yapılması
Etrafı kapağın 4 tarafı deri,üstü kumaş ile kaplanırsa? Ceherkuşe cilt
Tamamen ebru ile kaplanırsa? Ebru cilt
Kadife ile kaplananlara? Zer duvar
Osmanlının en önemli çini merkezi neresidir? İznik
Mevlevi ayininde ayini gerçekleştiren topluluğa ne ad verilir? Mutrik
Naat? Muhammed’i övmek veya niteliklerini aktarmak amacıyla yazılan şiirdir. Kelime
anlamı olarak “övmek, methetmek” gibi anlamlara gelir. Naatları yazan kişilere na’t-
gü, naatları dinsel törenlerde okuyan kişilere de na’t-han denir.
Dini tasavvufi şiirlerin herhangi bir enstürman olmadan okunması? Kaside
Sulu boya ile sıvı zamkın karışımından oluşan resim ne ad verilir? Guaş
İlk yapılan külliye hangisidir? 1453 fatih külliyesi
Bulut gibi ,ve yüz suyu anlamına gelen ? Ebru
Deri ve kağıt üzerinde hızlı yazmaya elverişli yazı? Rika
Yazma kitap ,levha ,altın ve çeşitli renklerin kullanmasıyla yapılan süsleme sanatına ne
denir? Tezhip
Allah’tan rahmet ve selam temenni eden namaz ve dua anlamına gelen belirli bestesiyle
serbest okunan nedir? Sala
Semi Allahülimen hamideh demek nedir? sünnettir
Teressül nedir? Ezan okunurken her cümle arasında beklemeye denir
Ezanda 2. Cümleyi biraz sesli okumaya ne denir ? irtisal
Bayram namazı Hanefilere göre nedir? vaciptir
Vaktinde kılınmayan namaza ne denir ? (faite) fevait
Saime nedir? senenin çoğunu otlayarak geçiren hayvan
Haccın farz olması? Hicretin 9. Yılı
Adak etini yiyemeyenler kimlerdir? Baba ,anne ,çocuk,torun,hanım,dede
Gamus nedir? Yalan yere yemin etmektir
Oruç ne zaman farz kılındı? Hicretin 2. Yılı
İbnus semil ne demektir? Yolda kalanlar (zekatla ilgili)
Lağu yemini ? Doğru olduğu sanılarak yapılan yemine denir
Kişinin leh ve aleyhinde olanı bilmesine ne denir? Fıkıh (Hanefi)
Namazda sağa sola selam vermek nedir ? Vaciptir
Namazın farz,vacip,sünnet ve adabına uygun kılınışına ne denir? Sıfatus salat
Teşyi nedir? Ölünün namazdan sonra kabristana taşınmasına denir
Liskat nedir? Borçlarını(namaz,oruç ,kurban,adak vs) ifa etmeden vefat etmiş olanın
yerine telafi için fakirlere yapılan maddi yardıma denir 32
Setri avret’in hükmü nedir? Cumhura göre farz maliki sünnet.
Namazda fatihadan önce besmele çekmeye ne denir? Tesmiye denir İftidah tekbirinde elleri yukarı kaldırmak nedir? Sünnet
Teşrik tekbirinin hükmü nedir? Vacip
Kişinin geleceğe yönelik yemin etmesi nedir/Şu tarihte geleceğim/ Münakıt Hadır nedir? Kameti duraklama yapmadan okumak
Tilavet secdesinin hükmü nedir? Vacip
Zekat ne zaman farz olmuştur? Hicretin 2. Yılı
33
İSLAM SANAT TARİHİ
1) 2. Murat dön büyük sanatkarlar yetiştiren okul? Enderun mektebi
2) Minyatür sanatını oluşturan ilk devlet? Büyük Selçuklular
3) Osmanlı mimarisi klasik camii ilk örneği? Edirne üç şerefeli camii
4) İslam sanatının oluşma dönemi? Emeviler dönemi(mescidi nebi ve mescidi haram
genişletme çabaları)
5) Mescidiaksa kim dönemi yapıldı? Emeviler (702)
6) Mescidi aksayı tekrar camiye dönüştüren hükümdar? Selahaddin eyyübi
7) Kubbetu’s sahra ( peygamber a.s miraca çıktığı yer ) tamir ettiren padişah? Kanuni
sultan Süleyman
8) Batı İslam sanatının en önemli eseri? Kurtuba camii
9) Osmanlıda kullanılmayan inşaat malzemesi? Kerpiç
10) Osmanlıda kullanılan inşaat malzemesi? Taş tuğla metal ahşap (süslemede;alçı taş çini
kalem)
11) Osmanlıda yollar üzrinde bulunan külliyelere verilen isim? Menzil külliyeleri
12) Çok programlı ilk külliye ? Fatih külliyesi (mimarı atik Sinan) ilk hastane bu külliyenin
içinde yer almıştır
13) Osmanlı hamamlarında bulunanlar? Su hazinesi,sıcaklık,soğukluk,külhan
14) Milli mimar devri mimarlar? Mimar kemalettin, mimar muzaffer,mimar Talat,mimar
Vedat,Atik Sinan,Acem Ali,Yakup şah
15) İlk vahiyler hangi hat ile yazılmıştır? Cezm hattı (daha sonra mekki mendi ve son
olarak da kufi adını almıştır)
16) Hat sanatkarlarına verilen isimler? Katip,muharrir,verrak,hoş-nüvis,
17) Sistemli el yazması hangi dönemde başladı? Abbasiler me’mun dön
18) Musiki teorisi üzerinde çalşan ilk Müslüman filozof? Kindi
19) Pratik sanat?(zanaat) insanların maddi ihtiyaçlarını karşılamak için yapılan
dokumacılık, aşçılık, marangoz vs.
20) Güzel sanat? Resim, haykel, müzik, edebiyayat 21) Plastik sanatlar? Görsel biçimsel
a-)peyzaj? Manzara resmi
b-) portre? Bele kadar olan bölüm
c-) naturmort? Cansız doğa resmi
d-) janr? Günlük yaşam sahneleri resmi e-)enteriar? Ev içinde geçen sahneler resmi f-) soyut resim? Gerçek dışı tasvirler
22) Heykel ( yontu )? taş, kil, alçı, ahşap, fildişi, maden gibi yontularak 34
23) Mimari? Varlıklarını devam ettirmek için barınm, savunma, ibadet etme gibi mkan düzenlemeleri
24) Fonetik sanatlar (sessel)? müzik, edebiyat gibi sese özel sanatlar -müzik –edebiyat – yazı ile veya söz ile anlatma sanat
25) Dramatik ve ritmik sanatlar? Dans tiyatro bale gibi sanatlardır.
A-)Dans? Müzikle beraber vücud hareketleri.
B-) Bale? Sahne düzeni birtakım adım ve figürlerle müziğe bağlı gösteri sanatı.
C-) Opera? Sözlerin bütünü veya bir kısmının sarkık olarak söylenen müzikli gösteri. D-) Tiyatro? Bazı gerçek veya olabilecek olayların canlandırılması
26) Sanat tarihinin ilişkili olduğu bilim dalları? Tarih, coğrafya, arkeoloji, arkeometri, antropoloji, paleografi, epigrafi, nümizmatik, kronoloji, etnografya
A-) Arkeometri? Arkeolojinin sayı ile ifade edilişi sanat eserlerinin tarihinin belirlenmesi.
B-) Antropoloji? İnsanının kökenini, evrimini, biyolojik özelliklerini inceleyen bilimdalı. C-) Paleografi? Eski yazıların okunmasına yardımcı olan bilim dalı.
D-) Epigrafi? kitabeleri ( taşlar üzerine yazılan yazıları ) okuyup araştıran.
E-) Nümizmatik? Madeni paraları inceleyen
F-) Kronoloji? Zaman bilimi.
G-) Etnografya? Kavimleri karşılaştırarak inceleyen.
27) İlk emevi halifesi? Muaviye dini mimari- cami sivil mimari- saray
28) Çoğu emeviler tarafından yapılan camiler? Ordugah camileridir bunlar Basra, kufe,
amr cami (fustat), sidi ukbe camileridir
29) Emevi mimarisinin en önemli yapısı? Şam emeviyye cami halife 1. Velid
30) Hz. İsa minaresi denilen cami? (ak minare) şam emeviyye cami
31) İlk minareli cami? Kubbetus sahra cami abdülmelik (emevi dönemi)
32) Kuseyr amra sarayı (emevi dönemi)
33) Abbasi dönemi mimarileri? Samarra ulu cami, tolunoğlu Ahmet kubbetul süleybiye,
ukheydir, balkuvara
34) İslam dünyasının en büyük cami? Samarra ulu cami “mütevekkil yapmıştır”
35) Dicle kıyısında yapılan saray? Balkuvara sarayı
36) Kerbelaya yakın olan saray? Ukheydir sarayı
37) İslam sanatları içinde ilk türbe? Kubbetüs süleybiye
38) İspanya ve mağrip sanatı? Kurtuba, el hamra
39) Mısırda erken dönem İslam mimarisi? Tolunoğlu cami, el ezher cami, tolunoğulları
camiyi örnek almşlardır.
40) Türk İslam mimarisi? Karhanlılar dönemi gazneliler, Selçuklular, Babürler 41) Mimar Sinanın çıraklık eseri? Şehzade cami (İstanbul Fatih)
42) Mimar sinanın kalfalık eseri? Süleymaniye (İstanbul)
43) Mimar sinanın ustalık eseri? Selimiye (Edirne)
44) İslam mimarisinde een önemli öğe? Kubbedir, esin kaynağı türk çadırıdır 45) Eyvanlı medresesinin ilk örneği? Karahanlılar
35
46) İslam mimarisinde bulunan ortak öğe? Eyvan
47) Osmanlıda malzeme ve süsleme? Taş, ahşap, metal, süsleme, alçı, çini (kaşi), kalem işi 48) Marangoz olarak bilinen kişi? Mimar Sinan
49) Rumi hatayi? Üslüptaki desenler, yazılar, kubbe, kemer
50) Külliyeler içinde bulunan unsurlar? öğretim ve eğitim merkezleri, sosyal tesisler, su
tesisleri, bazem mahkeme, çarşı, bedestenler, kervansaraylar
51) Dini yapılar? Cami, mescid, namazgah, türbe ve kabir, tekke ve zaviye. A-) Namazgah? Üstü açık çeşme kenarlarında yapılan yüksekçe yerler.
B-) tekke ve zaviye? Bünyesinde mescid mutfak, kahve ocakları, misafirhane, selamlık
gibi bölümler bulunur.
52) Sivil yapılır? İmaret, tabhane, bedesten, arasta ve çarşılar, han kervansaray.
A-) imaret? Aş pişirilip dağıtılan yer.
B-) Tabhane? Misafirhanedir.
53) Dolmabahçe sarayı kim tarafından yapıldı? Abdülmecid
54) Osmanlıda mimari dönemler?
A-) Bursa ve Edirne dönemi
B-) Klasik dönem ( Sinan öncesi, Sinan dönemi, Sinan sonrası dönem)
C-) Yabancı etkiler dönemi (barok dönemi, ampir art, nouvea) hırkai şerif bu dönem. D-) Milli mimari dönem ( Neo klasik )
55) Barok dönemi? Laleli külliyesi, ayazma camisi, Topkapı sarayı, Mustafa paşa köşkü, Selimiye kışlası, yeni fatih cami
–En önemli eser? Nurosmaniye külliyesidir.
56) Milli mimari dönem? Karakol, banka, postane, apartman vs.
57) Şeş kalem – aklami sitte? İbn mukle ( 6 kalem )
58) Hat sanatları? Aklamı sitte, küfi yazı, sülüs yazı, nesih yazı, muhakkak yazı, reyhani
yazı, tevki yazı, rika yazı, siyakat yazı, talik yazı, divani yazı, tuğra yazı
A-) Kufi yazı? Harfler hem düz hem yuvarlaktır. Kufede Hz. Ali dönemi İslam yazıları. B-)Sülüs yazı? 3 te 1 demek
C-)Nesih yazı? Sülüse tabi olup onun 3 te 1 idir.
D-) Muhakkak yazı? Bir buçuk hissesi düz gerisi yuvarlaktır.
E-) Reyhani yazı? Muhakkak kalemin 3 te 1 idir.
F-) Tevki yazı? Elif ra vav harflerinin birleşmesi.
G-) Rika yazı? Deri ve kağıt parçalarına yazılan yazı.
H-) Siyakat? Maliye, tapu ve vakıflara ait kayıtlarda yazılan yazı
I-) Talik? Her harfi yuvarlaktır.
İ-) Divani yazı? Divanlarda (Osmanlı işlerinin görüşüldüğü? Yazılan yazı.
K-) Tuğra yazı? Tuğra veya 1 çeşit imza
59) Hat sanatlarının kullanım alanları? Hilyei şerif, yazı alet ve mazemesi. A-) hilyei şerif? Hz. Peygambere duyulan muhabbetin sanatsal halidir. B-) Yazı alet ve malzemesi:
36
1-) Kalem
2-) Kalemtraş
3-) Makta? Kamış kalem uçlarının kesilerek düzeltildiği kemik fildişi gibi maddelerden yapılmış alet
4-)Kağıt
5-)Ahur? Boyanmış kağıtların pürüzlü yüzeylerini düzgün ve kolay yazılabilir hale getirmek
6-) Mühre? Pürüzleri gidermek için cam veya çakmak taşından yapılmış mühre
7-) Mıstar? Yazılacak kağıdın altına konulup üstüne elle bastırılarak yazılan düzgün yazı
8- Mürekkep
9-) Divit? Kalem koymak için boru şeklindeki yer.
60) Allah’ın bütün eksikliklerden münezzeh olması? Süsleme sanatında gösterilir
61) Cilt sanatı? Alt ve üst kapak, sırt (dip kısmı) mikleb, Sertab
A-) Mikleb? Kitabın kapağına bağlı olan üçgen şeklindeki yer belirleme yeridir Kuranı Kerimler de genelde bulunur (üçgen veya beşgendir)
B-) Sertab? Miklebe hareket kabiliyeti sağlayan bölümdür
62) Cilt sanatıyla ilgili terimler?
A-)Katıa? Oyma sanatıdır daha çok iç kapaklarda kullanılır.
B-) Şiraze diriliş yazı? Renkli ipek makara iplikleriyle sağlamca örme tekniğidir. C-) Köşebend? Cilt kapağının 4 köşesine işlenen süsleme.
D-) Vessale? Onarımda birleştirme aynı cins kağıt veya deri ile ekleme yapma. E-) Akkase? Sayfa kenarı ayrı ortasını ayrı renklendirme.
F-) Bordür? Dış kenarını çevreleyen bölüm ( pervaz )
G-) Cender? Kitap dikildikten sonra altının yapıştırılması
H-)Cilbend? Ciltleri korumak için kullanılan kağıt.
I-) Cilt kanadı? Kitap kapağı.
İ-) Deffe? Kitap kapağının her biri
J-) Kürrase? Yazma kitapların her 8 sayfası
K-) Boyamaların üzerine vernik sürme? Lake cilt
L-) Murassa cilt? Değerli taşlarla bezen cilt
M-) Mücellid? Cilt sanatıyla uğraşan kişi
N-) Ruyani? Resim ve nakışları parlak görünmesi kullanılan vernik türü
O-) Sadberk? Şemsenin üst tarafındaki şekillere denir.
Ö-) Şiraze? Ciltlerdeki bağ iplik örgü
P-) Yazılı cilt? Ayet veya beyitler yazılı olan cilt.
R-) Yazma cilt? Üzerleri sıvama altın veya ezilmiş altın sürülerek yapılan cilt S-)Zerefşan? Serpme altın şeklinde yapılan süsleme (yumurta akı)
63) Cami musikisi? Ezan, temcid, tekbir, teşbih
Ezan? Dış ve iç ezan önceleri istanbulda sabah/saba – öğle/hicaz rast – ikindi/hicaz
uşak akşam/ segah rast ve dügah – yatsı/uşşak nevarast ve hicaz 37
64) Temcid?minarelerde ezandan ayrı olarak yapılan dua ve münacatlardır
65) Cami ve tekke musikisinde ortak şekiller? İlahi, nat, sala,tevşih, mevlid, mersiye,
kaside
A-) Teşvih? Hz. Peygamberi konu alan ilahiler
66) Tekke (tasavvuf) musiki? Mevlevi ayini, durak, şuğul, nefes
A-) Durak? Tarikatlarda görülen zikirler arasında ara verme ve orada okunan eser. B-) Şuğul? Arap güfteli ilahiler.
C-) Mevlevi ayini? 4 bölümden oluşur her bölüme selam denir.
67) Şukufe? Avrupanın barok ve rokoka sanatının türk sanatına göre şekillenmesi doğadan alınan çicek motiflerinden stilize edilir.
68) Resko? Islak sıva üzerine boyalarla yapılan duvar resmi
69) Tezhip sanatı olup altın veya yaldızla süslenen? 15.16. yy halkari
70) Kıvrık dal olarak bilinen 16. yy Osmanlıda görülen süsleme? Sazyolu
71) Kağıt, parşemön, fildişi üstüne boya ve yaldızla ışık gölge boyut verilmeden yapılan
sanat? Minyatür
72) Kalıların preste basılarak yapıldığı cilt? Gömme cilt
73) Ebru sanatında suya kıvam veren? Kitre
74) Tezhip sanatı hangi padişah döneminde gelişmiştir? Fatih sultan Mehmet
75) Türk deri cilt sanatının en mükemmel dönemi? 16.yy
76) Osmanlı ebru sanatkarları? Şebeke mehmed, hatip mehmed, şeyh sadık, hezarfen
İbrahim edhem efendi
77) Tezhip sanatının en çok kullanıldığı alan? Yazma kitaplar.
38
İSLAM FELSEFESİ
1) Yabancı eserleri Arapça ilk tercümesi? Hz. Ömer
2) Beytül hikmenin kurucusu ( bilgelik evi ) ? Me’mun
3) Meşhur mürtecimler? Sabit ibn kurra, kurra ibn sabit, Sinan ibn sabit, ibn mukaffa,
Muhammed Osman ed dımışki dir.
4) İslam düşüncesi ve eserlerin yabancı kaynağını oluşturan kültürler? Hermes geleneği,
antik yunan ve Helenistik, sasani, hint düşüncesi
5) İslam öncesi düşüncelerin öğretildiği merkezler? İskenderiye, urfa ve Nusaybin,
cündişapur, Antakya, Harran mektebi
6) 10 yy ortaya çıkmış ama sistemleşmemiş ve ekolleşmemiş bir düşünce haline
gelmeyen, günümüze gelmeyen felsefi akımlar? Dehriye, maddiyye, muattıla, ( ateizm ), zanadıka ( zındık ), safistaiyye ( safizm ), reybiye ( şüphecilik ), tabiiyyun, bilinemezcilik ( tekafü-i edille )
7) Sistematik felsefi ekolleri? Meşşaiyye, rivakiyye, işrakiyye, ansiklopedist (ihvanus safa), bağımsız filozoflar
8) Bağımsız filozof? Gazali ( makasidul felasife, tehafütül felasife ) Abdullatif bağdadi, nusencani, ebul berekat bağdadi, ibn Haldun
9) İslam felsefe okulları? Dehriyye, işraki, meşşai, tabiiyyun ( naturalist tabiatçı )
A-) Dehriyye? İbn ravendi kurucusu, maddecilerdir. ( muattıla ) da denmiştir.
B-) Tabiyyun? Kurucusu Ebubekir zekeriyye razidir / deney ve tümevarım metodunu ilk kullanan bilginin duyumlardan olduğunu savunur, 5 prensibe dayanır. Allah / boşluk ( hala ) mutlak mekan / müddet ( mutlak zaman ) / ruh ( nefis ) / madde ( heyula )
Razi bütün dinleri tenkid eder ancak İslam akla uygun olduğu için onun üstün olduğunu söyler.
C-) Meşşai okulu? Kindi farabi, ibni bace, ibni rüşt, ibni sina tarafından temsil olunur Aristo felsefesini takip ederler. Meçsiler tanrıyı zorunlu ve ilk muvarric olarak görürler 5 duyu organla beraber tahayyul müfedikire ve hafıza güçleri bulunur.
D-) İşraki okul? Kurucusu Şehabettin ve Sühreverdi eflatun zadel olarak almışlardır yıldızlar ve felekler alemini canlı kabul eder hakikat arayanları 4 e ayırır
1-) Alim derecesine ulaşmamış ilim talipleri
2-) Hem felsefeyi hemde dini ilimleri bilen hakimler ( phyytagos, platon, sühreverdi ) 3-) Akli metoda dayanan felsefeye itibar etmeyip yalnız keşfi bilgileri sayanlar ( hallac) 4-) Akla dayanan felsefeyi benimseyen ( ibni sina, farabi ve Aristo )
39
10) Meşşai felsefesinin ilk temsilcisi feylefesol arap ünvanını almıştır felsefenin en şerefli yücesi felsefei uladır akıl ve tevhid konusunu kuvvetle savunmuştur? Kindi
11) Varolan her şeyin sebebi? El aklul evveldir.
12) Muallimi evvel ilk öğretmen kimdir? Aristotales
13) Doğu filozofları? Kindi, farabi, ibni sina
14) Batı filozofları? İbni bacce, ibni tufey, ibni rüşd, (Batı Endülüs felsefesi) 15) Tahafütül felsefe? Filozofların tutarsızlığı Gazali
16) Felsefeyi din ile uzlaştırmaya çalışanlar? Kindi, farabi, ibni sina
17) Genelde Aristocu özelde meşşalliğe yönelik teşekkül eden? İşrakiyye
18) Eş şeyhür reis Ebu ali künyesi? İbni sina
19) İbni tufeyl hay b. yakzan eserinde kimler tenkid etmiş? Farabi, bacce, sina 20) İslam dünyasında şarih, batıda commenter olarak adlandırılan? İbni rüşd 21) İhvan safayı batıya tanıtan? Ebul kasım el mecriti el Endülüs
22) Sisteminde tasavvufa yer veren? Farabi
23) Tehaffüt müstakil tarzında eseri olmayan? Kindi
24) Doğru ve hakikat hakkında insanın sabit bilgisi olmayacağını düşünen? Reybiye
25) Hiç bir şeyin doğrulanmayacağını savunan akım? Agnostaizm
26) Aristoya yürüyerek ders işlediğinden dolayı verilen ismi ? Meşşai
27) Stoacıları kabul edip onun yolunda gidenlere? Rivakiyye = derslerini revaklara ve
sütunlara yaslanarak yapmaları nedeniyle bu isim verildi
28) Hakikat akılla değil sezgi ve iç aydınlamasıyla olacağını? İşrakiyye
29) Din ve felsefeyi uzlaştırmaya çalışan? İhvanı saffa
30) Mekasidul felasife tehafitül felasife? Gazali
31) Sühreverdi ve meymunun zayıf yönlerini tartışma konusu yapan? Abdullatif bağdadi 32) Deney ve tümevarım ilk kullanan? Naturalist
33) İlk arap filozof? Kindi
34) Muallimu’s sani? Farabi
35) İlk sistematik tercüme faaliyeti? Memun
36) Meşaiye ekolünde tam aristocu? İbni rüşd
37) İhvanı safa? Aristocudurlar
38) 14. yy doğu ve batıda ilk tarih felsefesi? ibn haldun
39) Farabinin 5. Bölüm ilimleri? Dil ilmi, öğrenme ( matematik musiki ) tabiat ilmi, ilahiyat
ilmi, metafizik bölüm, medeni ilim,
40) Batıda yetişen ilk İslam filozofu? İbni bacce
41) Dinleri birleştirme fikrini ilk ileri süren? Ebubekir razi
42) Farabi mantık 9 . bölümü? Medhal, mekulat, ibare, kıyas, burhan, cedel, hikmet, şiir,
hitabe,şiir
43) Nuzzer sueda? İbni bacce mutlu insanlar
44) Şarih ve commanter lakabı? İbni rüşd
45) Fıkıh alanında iki eser bırakan? İbni rüşd
46) İbni sinanın farsça yazılmış ilk ansiklopedist eseri? Danişnamei alai
40
47) Felsefeye ilk ciddi tenkit? Gazali
48) Tenkide karşı koyan ilk filozof? İbni rüşd
49) Tehaffüt tehaffüt? İbni rüşd
50) Tedvirül mütevahid? İbni bacce
51) Felsefi şerh yazan? ibni rüşd
52) Farabi faziletleri? Nazarı, fikri, ahlaki,ameli faziletler
53) Tek tanrı inancı insanlık düşüncesini fakirleştirmiştir diyen? David hume
54) İslam dünyasına astronomi kimya büyücülük,hurafılık temelini olusturan? Hermes
geleneği
55) İlminde filozofu bulan amelindeki halka amel eden ?kindi
56) Gazalinin felsefeyı doğru biçimde özetlemek için hangi eseri kalem almıştır?makasıdul
felasıfe
57) Felsefeyı Osmanlıda geliştiren ilk adımı atan? fatih sultan Mehmet
58) İbni sinanın felsefeye dair en önemli eseri? Eş şifa
59) İbni rüsd ün fıkıh alanındaki felsefi eseri? Bidayetül müctehid ve nihayetül muktesi
60) Ahlakın siyasetten ayrılmayacagını ve onun siyasetin giriş olduğunu söyleyen? İbni
rüşd,
61) Cemalettin afganinin materyalistlere karşı yazdığı eser? Red aled dehriyye
62) Muhammed ikbalin nesir olarak yazdığı en önemli eseri? İslam dini düşüncenin
yeniden teşekkülü
63) Sarbone’de felsefe alanında doktora yapan ilk türk öğrenci? Nurettin topçu ( isyan
ahlakı )
64) Eğitimini hem nakli hem felsefe mantık astoronomi gibi ilimlere tamamlayan ilk
şeyhülislam? Molla fenari
65) En eski düşünce geleneği? Hermes geleneği
66) Felesefeye ne zaman İslam felsefesi denmeye başlandı? 19.yy,
67) Felsefede vacibül vücu? Farabi
68) Kindinin dogum yeri? Kufe
69) Din felsefesi tabirini ilk kullanan ? hegel
70) Din felsefesinin doğduğu yer? Almanya
71) Din felsefesinin amacı din bilim çatışmasını ortadan kaldırmaktır diyen? Hegel 72) Din felsefesini ilk okutan kişi? Mehmet aydın
73) Evrendeki hiçbirşey nedensiz değildir delili? Determinizm
41
MEZHEPLER TARİHİ
1. HARİCİLER
2. Dinden çıkarma nedir? Hariciler hakem olayı sebebiyle büyük günah işleyen herkes dinden çıkar demişlerdir
3. Muaviye ile hz. Ali arasındaki hakem olayı nedir? Sıffin savaşında
4. Huruc (isyan) nedir? haric marika havaric vehbiyye muhalifleri bu isimleri vermiştir
5. sealibe ve ibadiyye
6. Varlığını hala devam ettiren harici kolu hangisidir? İbadilik
7. MUTEZİLE
8. Mutezile kendisine hangi ismi vermiştir? Ehlül adl vet tevhid
9. Mutezilenin parlak dönemleri hangileridir? Abbasiler dönemi mezun mutasım vasık
10. Mutezilenin esasları nelerdir? usulu hamse (susul)en önemlisi tevhid dir
a) tevhid nedir? kur’ an mahluktur.Allah görülmeyecek
b) adl nedir? yaptığı fiilrr kullar kendisi yapar
c) vad vaik nedir? Allah ın iyi olanlara mükafat kötülere ceza vermesidir
d) el menziler beynel menzileteyn nedir? büyük günah işleyenlerin arafta olması emri bil maruf nehyi anilmünker
11. MÜRCİE (tehir etmek ümit vermek) irca kökünden gelir
12. Mürcieye göre büyük günah işlyenlerin durumu nedir? son karar Allah ve ahrete
bırakılır
13. Hz peygamberden sonra en önemli kişiler kimlerdir? Hz. Ebubekir Ömer Osman Ali
14. Ehli sünnetin 3 kolu nelerdir? eşariyye maturidi selefiyye
15. Allah görülecektir kişi kendi yaptığı fiilerden sorumludur
16. CEBRİYE (cehmiyye en meşhurdur)
17. Her şeyi Allah yaratır.kul bir şey yapamaz insan rüzgar karşısındaki tüy gibidir nereye
eserse oraya gider kişinin kendi fiili yoktur.hepsini Allah yapar
18. Halis nedir? Cansız bir varlık gibi ilahi iradeye tabi tutmaktır.
Mutavassıt nedir? İnsan da külli iradeye müessir olmayan bir kudret demektir
19. ŞİİLİK 3 kolu vardır imamiye,zeydiyye,ismailiyye
20. İmamiye nedir? Şia nın en büyük koludur
21. İtikat , ibadette kimin görüşlerini benimserler? Caferiyye
42
22. On iki imam ? Hz Ali Hasan Hüseyin ali zeyne Abidin Muhammed bakır Cafer es sadık Musa el kazım Ali er rıza Muhammed et taki ali el hadi Hasan el askeri Muhammed el meldi
23. Allah a vacip olan ne? İmam tayin etmek
24. Henüz 5 (beş) yaşında imam olduğuna inanılan 260 (iki yüz altmış) yılında gözden
kaybolan insanlar arasında dolaşıp yardım eden imam kimdir? Muhammed el mehdi
25. Gaybet dönemi nedir? Muhammed el mehdinin kıyamete yakın geleceği zamana
kadar geçen zamana denir
26. Gaybet dönemi nasıldır ?2 (iki) ye ayrılır gaybeti suğra ve Kübra
a) gaybeti suğra nedir? bu önemde sefir yahut vekil denen imamlar insanları bir arada tutup toplum arasında irtibat kurmuşlardır sefir Osman said el amri Muhammed bin Osman Hüseyin bin ruhen nevbahti ve ali bin muhammed es semari
b) gaybeti Kübra nedir? sefilerin üstlendiği görevi şti ulemaların eline geçmesidir
27. Sonradan ilave edilen itikadi konular nelerdir ?recat beda takiyye
a)recat nedir ? (dönüş) Allah ın ölenlerden bazılarını ölü bir şekilde dünyaya göndermesi böylece haklı haksız olanları ortaya çıkarması
b) beda nedir? yapacağı bir işten vageçip başka bir işi yapmaya çalışmak bu bilgisizlikten ve layığı ile bilememeden gelir
c) takiyye nedir? korunmak sakınmak ne demektir elinde iktidar bulunan kafir ve zalimlerin can ve mallar üzerindeki tehditlerin sakınmak için tecviz ekilmesi
28. Tevelli nedir? devlet başkanlığı dolayısıyla hakimiyet konusunda kendisi gibi düşünenlerle dostluk içinde bulunması
Teberri nedir? devlet başkanlığı sebebiyle kendisi gibi düşünmeyenlerle ilişkiyi kesmesi
29. Ebubekir ve ömerin küfre girdiğini teberi eden kişi kimdir? Abdullah b. Sebe
30. Humus nedir? hac oruç zekat konularında diğer mezheplerle ihtilafta bulunmak
humus zekatı nedir? ganimtten define veya oranı gelirinden %20 oranında ehli beyte
verilmesidir
31. İmamiyye şiasına göre teberi edilen kişiler kimlerdir? Aişe amur b. as ebu musa
eleşari
32. Hariciler muaviyenin yanında yer alanlar sıffinde
33. Muta nikahı nedir? geçici nikah
34. Zeydiik nedir? zeyd b. ali Zeynel abidiin hişam b. abdülmelike karşı isyan etmesi
alnından yediği ok ilee vefat etmiştir
35. En eski fıkıh kitabı hangisidir ?zeynel abidinin mecmeul fıkıh
36. Ezana hayye ala hayril amel cümlesini ekleyen kimdir?zeynelabidin hz ömer ve
ebubekirin hilafetini meşru görür mest üzerine mest caiz değildir cenaze namazında 5
tekbir alınır ehlikitap olanla evlenmek ve gayrimüslimin kestiğini yemek caiz değildir
37. İsmaillik nedir? caferden sonra imametin musa kazıma değil büyük oğlu ismailin hakkı
olduğunu savunur
38. Kendini ilah ilan eden kişi kimdir?hakim b. emrillah
43
39. Zahiri ve Batıni lafzı görüşü kime aittir? ismailiyye her zahirinin bir Batıni bir batıninin zahiri manası vardır
40. İsmaililer=havas zahir ve Batıni bilirler /ismaili olmayanlar =avamsadece zahiri bilirler 41. İsmailiyyenin kolları nelerdir?nizari ve mustali
42. NUSAYRİLİK (kitabul mecmu en önemli eserleri) Hz alinin ilah olduğunu ileri süren aşırı şii koludur
Hz ali kendi nurundan Hz peygamberi yarattı insanların günahlarından şeytanı
şeytanın günahlarından kadın yaratılmıştır
43. kadınlara mezhep sırlarını açıklamayan mezhep hangisidir? Musayrilik
44. hz fatıma nın ismini fatır (yaratıcı) olarak kabul eden mezhep hangisidir? Musayrilik
45. namazda ali ve Selman ı yücelten mezhep hangisidir? Musayrilik
46. Oruç peyg. Babasının sessizliğini temsil eden mezhep hangisidir?
47. Zekat ailelerin durumlarına göre şeyhe para verilmesi hangi mezhepindir?
Musayrilik
48. Hac su kenarlarında yerlerin ziyaret edilmesi kurbanların hangi mezhepindir?
Musayrilik
49. Şehadeti hzz ali den başka ilahı olmayan mezhep hangisidir? Musayrilik
50. Mezhep sırlarını tutmayan ifşa edenler ihanet olarak gösteren mezhep hangisidir?
Musayrilik
51. DÜRZİLİK
52. Vahye dayanmayan çeşitli mezhep ve görüşlerin birleşmesinden oluşan özellikle şii
fırkasından beslenen bir inanç sistemi olan mezhep hangisidir? Dürzilik
53. Dürziliğin bünyesindeki mezhepler nelerdir? Zerdüşt,mamiheizm,yeni
eflatunculuk,hellenizm,gnastizm,doğu hristiyanlık mezhepleri
54. Takammus nedir? insanların ruhlarının bir defada yaratıldığını ve artıp eksilmediği
ruh ölümden sonra başkasına geçer.ölüm gömlek değiştirmedir
55. YEZİDİLİK şeyh adiy b. müsafir
56. Şeytanı yücelten mezhep hangisidir? Yezidiler ruh göçüne inanırlar 2 kutsal kitapları
vardır
a) cilve nedir? teşvik ve korkutma amaçlıdır b) kitabı reş nedir? helal ve haramı belirten
57. Kadir gecesi uyumayıp sabaha kadar bekleyen mezhep hangisidir? Yezikiler
58. Orucu şarapla yezikin elinde tutarak açan mezhep hangisidir? Yeziki
59. KADIYANİLİK ( mirza gulam ahmedin mehdi ve nebilik iddiaları çerçevesinde kuruldu
60. nesih ve cihadı kabul etmez cihad kılıçla değildir nesih önceki kitaplar için geçerlidir
61. BAHAİLİK 19 sayısı kutsaldır
62. Peygamber beşeri özellikler taşıdığı gibi ilahi özelliklerde taşır peygambere secde
etmek Allah a secde etmektir.cennet cehennem sembolüdür namaz 3 vakit oruç 9 S 44
63. VEHHABİLİK
64. Emri bilmaruf yapan türbeleri yıktıran kişidir
65. Osmanlı tarafından harici sayılan mezhep hangisidir? Vehhabilik
66. Arikat marifet
67. Allahtan başkasına kurban kesme yardım dileme şefaat dileme şirktir
68. Birçok şeyi şirk olarak görür.şirk denince vehhabilik
69. Efdal metdul nedir? zeydiyye aittir.en faziletli varken en faziletli olan
70. Dardan indirme erkamı nedir? ölen kişi için Alevilikte helallik alma temelli yapılan
toplantı
71. Hariciler için kullanılan isimler nelerdir? ehli şurat muhakkime vehbiyye haruniyye
72. Kader inancını reddeden fiillerin sadece insan iradesiyle olduğunu savunan mezhep
hangisidir? Kaderiye
73. Ehli sünnet vel cemaat kelimesini ilk kullanan kimdir? Ebu leys es semerkandi
74. Yezikilerin peygamberi olarak gördüğü kimdir? Adiy b. müsafir
75. İmamın masum ve günahsız olmasını reddeden hasan ile Hüseyinin aynı derecede
olduğunu savunan şia mezhebi hangisidir ? zeydiyye
76. Aleviliğe göre insanı kamildeki 4 kapı hangisidir ? şeriat tarikat marifet hakikat
77. Haricilerin kendileri için kullandıkları isim nedir ? ehli şurat
nasılki taat küfre zarar vermezse günahda imana zarar vermez diyen mezhep
hangisidir ? mürcie
78. Şianın en büyük kolu hangisidir ? imamiyye
79. İmam nas ile tayn edilmedi ömer ve ebubekir imamı haktır hz. Peyamberden sonra en
üstün ali dir gaibi imam fikrini kabul
80. Etmez mest üstüne mest caiz değildir diyen mezhep hangisidir ?zeyddiyye
81. Evli çiftin birbirine yol kardeşliği kurma erkamı nedir? muhasiplik
82. 7 esası olan ve hakim b. emrillahı tanrı kabul eden mezhep hangisidir? Dürzilik
83. Dürziliğin esasları nelerdir? doğru sözlü olmak din kardeşliğini korumak asılsız
varlıklara ibadetten vazgeçme iblis ve azgınlardan korunmak
84. Mirza gulam ahmed tarafından Hindistan da kurulan mezhep hangisidir? Kadıyanilik
85. İmamiyyenin teberi ve tevelli düşüncesini oluşturan kimdir? Gadiri hum
86. Dinin özü ve bütünlüğünün bozulmasını ifade eden kelime nedir?tefrika
87. Muteziliye verilen isimler nelerdir ?ehli adl hak adliye ashabül adl ve tevhid
88. İyi fiilerin işlenmesi kötü fiilerin etkisi bulunmaması nedir? adl
89. Alevilikte yola giren canların yılda bir kez pirin önderliğinde sorgulamadan geçip
aklanması nedir? görgü erkamı
90. Dürziliğin kurucusu kimdir? Hamza b. Ali ez zevzevi
91. Muhalifleri tarafından vehhabiler olarak adlandırılan hareket nedir? muvahhidun
92. Allah kalp dil ve davranışla birlenmelidir.kuran sünnet dışında emir ve yasak
tanımamak aksi halde Müslüman olmaz diyen mezhep hangisidir ? vehhabilik
93. Ashabı rey kimlerdir? Irak ehli
45
94. Kitabüt tevhid ve tevalüt kuran hangi mezhepte vardır? Maturdi akılla nakli uzlaştırma
95. Kaderiye inançlarını cüheniden sonra sistemleştiren kimdir? Gaylan ed demeşkr
96. İtikadi alanı tanzim eden ilk mezhep hangisidir? Mutezile
97. İbadiyye günümüzde nerededir? Umman ve kuzey doğu Afrika
98. Harici fırkaları içinde en katı olan hangisidir? Ezarika
MEZHEPLER KARIŞIK
1) Şii fırkaları içerisinde ehli sünnete en yakın olan mezhp hangisidir? Zeydiyye
2) 6 ulul azm peyg ibaret mezhep hangisidir? İsmailiyye
3) Hakim b. emrillahı tanrı olarak gören mezhep hangisidir? Dürzilik
4) Eşariyyenin İslam coğrafyasının yayılmasına vesile olan kişileri kimlerdir? Eşari furek
taftazani gazali
5) Maturidinin ekolleşmesine vsile olan ebul muin esri nedir? tabsirul edille
6) İranda mirza Hüseyin ali tarafından kurulan mezhep hangisidir? Bahailik
7) Ehli sünnet isimleri nelerdir? ehli had fırkai Naciye sevadı azam ehli cemaat
8) Vehhabiler hangi mezhebe tabiiler? Hanbeliler
9) Dürzilere göre ruhlar bir defa yaratılır artma eksilmez erkeklik kadınlık aynı devam
eder öldükten sonra başka cesede geçer buna ne denir? Takammus
10) Ehli sünneti geniş çerçevede temsil eden kelam ekolü hangisidir? Eşarilik
11) Ehli sünnetin bünysinde yer alan itikadi mehepler nelerdir?selefi eşari maturidi
12) Şia kelimesinin sözlük anlamları nelerdir? destekleyen yardımcı partizan klik
13) Hz. Hüseyinin öcünü almak için Süleyman b. surad tarafından idare edilen hareket ve
sonucunda kılıçtan geçirilme nedir? tevvabun hareketi
14) Zeydiyye mutezilenin hangi esasını kabul etmez? El menzileteyn
15) Fatimi halifesi kimdir? Hakim b. emrillah
16)Yol mensubu bir canın ikrarına bağlı kalmayarak büyük suç işlemesi üzerine pirin
talimatıyla toplum dışına itilmense ne denir? Düşkünlük
17) Eşarinin şöhret bulmuş kitabı hangisidir? Makalatül islamiyyin
18)Hz aliyei tahkime zorlayıp bununla günah işlediklerini fakat bu günahından tövbe
ettiklerini hz. Alininde tövbe etmesi gerektiğini savunan kimlerdir? Hariciler
19) Hz. Aliyi hakem tayin ettiğinden dolayı küfürle suçlayan kimdir hariciler
20) İman küfür ve kader mezhebi etrafında oluşan mezhepler neledir? Mürcie mutezile
haricilik kaderiyye
21) Ehli sünnete bazı mutezili ve şia kaynaklarına verilen isim nedir? haşuiyye
22) Nasruddin ( dinin yardımcısı ) lakabı kimindir? Eşari
23) Alevilikte 12 hizmetin yerine getirildiği meclis neresidir? Cem
24) Bektaşilikte kişinin ikrarına bağlı olduğunu gösteren erkam nedir? baş okutma erkamı
46
25) İyi kötü akılla bilinebilir tedvin hakiki sıfattır diyen mezhep hangisidir? Maturudi
26) Müminin imanı artıp azalmaz mürtedin iyiliği geri dönmez diyen mezhep hangisidir?
Maturidi
27) Müslüman olmayanlarda ibadet etmek zorundadır diyen mezhep hangisidir ? eşari
28) En az halifelik yapan kimdir? Hz. Ebubekir 2 yıl
29) İlk mushafa verilen isim ( kuran ) nedir? emam
30) Muaviyeyi şama ve ürküme tayin eden kimdir? Hz. Ömer
31) Ebubekir istişare ile ömer tayin iaid b. zeyd ele Osman şura ile
32) Aşerei mübeşşere nedir? 4 halife Talha zübeyr abdurrahman sad b. vakkas said b.
zeyd ebu ubeyde b. cerrah
33) Devleti şuara meclisi ile yöneten? Hz. ömer
34) Ebu zeri rebzeye süren? Hz. Osman
35) Sıffin ve cemelde tarafsız olan? Abdullah b. ömer
36) Hz. Ali karşıtı iki kişi cemelde? Zübeyr ve Talha
37) İlk vahiy katibi? İbn serh sonradan mürtet olmuş
38) Emevilerin (91)? En uzun halife muaviye (19 yıl) en önemlisi ise ömer b. abdulaziz
39) Kerbeladan sonra Şiiliğin merkezi olan? Kufe
40) İngilizlerin yardımı il kurulduğu söylenen? Kadıyanilik (gulam Ahmet Allah ın gölge
nebisi)
41) İsmailiyyenin iki kolu? Nizari, mustali
42)Nizari? imanın imamı bin peygamberden hayırlıdır Cebrail kuranı yanlışlıkla aliye
getireceğine peygambere getirmiştir diyen kişidir imamı tanıyana şarap helaldir
mustali/ minber yoktur namaz 3 vakittir
43) İmamiyye? Teravih namazı cemaatle kılınmaz takiyye vardır nest üzere mesh yoktur
44) Şiiliğin ve aşırı şii fırkasının en önemli özelliği? Batıni karakterli olması
45) İslam aleminde karışıklık çıkaran cemel ve sıffin müsebbibi olan kişi? Abdullah b. sebe
(Hz. Osman dönemi Müslüman oldu)
46) Ebubekirden önce halife olmaya çalışan? Sad b. ubade
47) İtikadi mezheplerin doğuşuna sebep olan? Büyük günah işleyenin durumu
48) El kafi eseri kime aittir? Kuleyni el muallim hanife
49) El muvatta? Malik b. enes Er rişade? Şafi (el ulum) fıkıh
50) Müteşabih ayetlerin peşine düşmemek gerek diyen? Selefiyye
51) Muhammed b. idris kimin ismidir? Şafii
52) Numan b. sabit kimin ismidir? Hanife
53) İnsanı kamil asıl amaçtır dört kapı kırk makam? Bektaşilik
54) Bahailiğin kutsal kitabı? El ikan vel akdes
55) İslam tarihine utanç vesikası (hare savaşı) Medine Mekke kuşatması? Yezid
56) Şehrin alışveriş merkezini teşkil eden yer? Bedesten
57) Arap alfabesinde ıslahat yaparak bugünki harekelemeyi yapan? Halil b. ahmed
58) Aklamı sitte? Sülüs, nesih, muhakkak, reyhani, tevki, rida
47
59)İslamın doğuşundan itibaren 15. yy kadar Mushaf yazılımında kullanılan İslam yazılarına? Kufi yazı
60) Hat ekolünü günümüze kadar sürdüren asıl önemli kişi? Şeyh Hamdullah
61) Yazılı ebrular kim tarafından bulunmuştur? Necmeddin okyay
62) Çini kullanımı ilk olarak nerede kullanıldı? Sidi ukbe cami
63) Hamurun üzerini kaplayıp ana cam veya camsı görünüm veren? Sır
64) Maden sanatında kullanılan malzemeler? Mengene, pense, demir makası,eğe
65) Musiki birbiriyle uyumlu olup olmadığı yönünden sesleri bu sesler arasındaki zaman
sürelerini araştıran matematiksel ilim? İbn sina
66) Arapların sesle yaptıkları nağmelere? Terennüm denir
67) İslam aleminde ilk musiki eser yazan? Yunus el katip
68) Kuzey Afrika İslam mimarisini Avrupa ve Akdeniz mimarisini etkilemiş 1. Aburrahman
ın başlattığı 3 kez genişletilmiş cami? Kurtuba cami
69) Gırnata emirlerinden kalma ispanyadaki saray? Elhamra sarayı
70) Mısırda 876-879 yapılmış tuğla cami? Tolunoğulları cami
71) Arap musikisinin 4 temel taşı? Said b. mincah , ibn. Muhriz, Gariz, Süreyya
72) Musiki üzerine çalışan ilk İslam filozofu? Kindi
73) İlk mevlid kitabı? Et tenvir fi mevlidis siracil / Münir/ ibn dıhye
74) İlk resmi mevlid töreni hangi padişah? 3. Murad
75) Vesiletün necat (kurtuluş yolu)? Süleymen çelebi
76) Mevlidin bestelenmesi? Sekban tarafından yapılmış
77) Farabinin musiki konusunda en büyük eseri? El musikal kebir
78) Ridde (dinden dönme9 olaylarını bastıran komutan? Halid b. velid
79) Şamı fetheden? Hz. Ömer
80) Denizde fetih başlatıp ebu zeri sürgün edenafrikayı ele geçiren? Hz. Osman
81) Cemel savaşında şehit edilen iki kişi? Talha b. ubeydullah, zübeyr b. avam
82) Hakem olayında Hz. Alinin temsilcisi? Ebu musa el eşari
83) Divan kurulması? Hz. Ömer dönemi
84) Usame ordusu bizansa gitmesi? Hz. Ebubekir
85) Hz. Ali döneminde başkent kufe? Hz. Peygamber, Osman, Ebubekir dönemi Medine
86) Muaviye dönemi başkent şam, abbasilerd Bağdat
87) Emirul müminun unvanı ile emevi başına geçen? Abdullah b. zübeyr
88) Hamametül mescid (güvercin mescidi) diye anılan kişi? Abdullah b. zübeyr
89) Emevilerin mevalilerden aldığı haracı kaldıran? Ömer b. Abdülaziz
90)Endülüste bulunan toplumsal sınıflar? Araplar, berberiler(Afrika yerlisi),
müstarepler(ispanyanın Müslüman olmayan halkı), muvelledun(ispanyanın yerli
Müslüman halkı)
91) Hanefide 3 imamın ortak fetvası? Zahirur rivaye
92) Es sani= ebu Yusuf es salis= imam Muhammed
93) Sahibeyn ve imameyn/ ebu Yusuf ve imam Muhammed
94) Bir köle dahi halife olur adil olduktan sonra? Hariciler
48
95) Selefiyyenin kurucusu? Ahmed b. hanbel
96) Ehli sünnet vel cemaat kurucusu? Hasanul basridir (sistematikleştiren imamı azam) 97) Mutezile ve hariciler? Kuran mahluktur
98) Ehli sünnet? Kuran mahluk değildir
99) En çok 100)
101)
102)
103) 104) 105)
görev yapan halife? Hz. Osman
Halife ve ordu maaşı başlaması? Hz. Ebubekir
Hz. Ebubekir dönemi en önemli iki komutan? Halid b. velid, ikrime b. ebi cehil Öşür ilk defa? Hz. Ömer 33 yaşında mülüman oldu
Kıbrısın fethi? Hz. Osman
Zımmi hukukunu düzenleyen içki içene 80 değnek ceza veren? Hz. Ömer
Hz. Ömerin halife teklif ettiği kişiler? Osman, ali, Talha, zübeyr, abdurrahman
b. sad vakkas
106) Sıffinde kuran hakem olsun fikrini ortaya atan? Amr b. as
107) Cemelde kufeliler hz. Alinin yanında yer aldı
108) Cemelde Basralılar muaviyeden yana oldu
109) Cemelden sonra hz. Aliye itaat etmeyen vali? Muaviye
110) Hz. Alinin mezarı kufede
111) Mezhep türleri? Siyasi, fıkhi, itikadi, ameli mezhep
112) Ehlisünnetin yanında buhari ne ise şiad da kafi odur
113) Ayettulah uzma? İmamiyyenin din görevlisi
114) Hz. Muhammed kimseyi atamamıştır deyip mutayı kabul etmeyen? Zeydiyye
115) Fatimileri kuran? İsmailiyye kurucusu ebul hattab
116) 7 imam kabul ettikleri için sebiyye denir
117) Cennet cehennem bu dünyadadır? Dürzilik
118) Kurucusu kendisini Müslümanlıkta mehdi hristiyanlıkta Mesih hinduda krişna
olarak tanıtan inanç sistemi? kadıyanilik
119) Aklı kullanmanın kurana uygun olduğunu söyleyen? Halefiyye
120) Kendilerini kaderiyede denilen inanç sistemi? Mutezile
121) Fıkhul ekber? İmamı azam (Mansur hapse atmıştır hapiste ölmüş)
122) Akıl ile nakil arasında denge kuran? Maturidi
123) Kadınlarda nebi olabilir diyen? Eşari (Havva, Meryem, asiye, sare, hacer,
amine)
124) Peygamber gönderilmeyen yere Allah ın varlığını birliğini bilmek farz olmaz
diyen? eşari
49
DİNLER TARİHİ
1) Hint dinleri? Hinduizm, Budizm, caynizm, sihizm.
A-)Hinduizm? En eskisidir brahmanizmde denmektedir sanatana brhma diye kullanılır (sonsuz ebedi) kast sistemi vardır 4 e ayrılır
1-) rahipler ve bilginler ( brahmanlar )
2-) prensler ve askerler ( kşatriyalar )
3-) esnaf ve çiftçiler ( vaişyalar )
4-) işçiler ve köleler ( şudralar) reenkarnayon ( ruh gücü ) inancı vardır samsana diye tabir edilir.
2) Om? Ortak ibadet sembolüdür ( bizdeki besmele gibi ) Hinduizm
3) Budizm? Hindistan dışına yayılmıştır. İnanç esası? Buda, dhamma, sangha ya sığınırım
demekle uluya brahman ve kast sistemine karşı çıkmıştır kişi nirvanaya ulaşarak
tenasühten kurtulur. Putları yasaklamış öğüt verir nirvana çok önemlidir.
4) Tripitaka? Budizmin kutsal metni
5) Caynizm? Züht hayatına önem verirler ahimsa önemli bir doktrindir suyu havayı
süzerek alırlar ağızlarında bez vardır. Linde süpürge ile gezerler canlılara zarar vermemek için et yemezler 3 inanç esasları vardır.
A-) doğru inanç ( samyagdarşana )
B-) Doğru bilgi ( saygnana )
C-) Doğru davranış ( samyatcarita ) 2 ye ayırmışlar
1-) Çıplak gezenler? Havayı elbise kabul ederler ancak sonradan bazı yerleri örtmüşler 2-) Beyaz giyinen grup
6) Sihizm? Kurucus gur manaktır put ve kehanetleri reddeder şarap uyuşturcu yasaktır özel kıyafetiyle dikkat çeker başlarında serpaş dinin simgesidir Hindu İslam karışımıdır kutsal kitap? Adi granth sahib
7) Çin Japon dinleri? Taoizm, konfüçyonizm, Şintoizm
A-) Taoizm? Kutsal kitap tao te king dir kurucusu lao tse dur.
B-) Konfiçyonizm? 5 erdem – ağır başlı, cömert, samimiyet, doğruluk, nezaket kurucusu kung tuzu.
C-) Şintoizm? Tanrıların yolu demektir. Japonyanın resmi dinidir 8 milyon tanrısı vardır.
Kami? Tanrının varlığının belirtilerine denir.
İbadet? Kurban ve dua ile sınırlıdır kurbanlar kılıç, yay, ok, kalkan, post, geyik boynuzu, sebze, ipek kumaş, renkli kağıt takdimi iledir
8) Diğer dinler? Zrdüşlük (Mecusilik), sabilik, maniheizm
A-) Mecusilik? Ateş mevcuttur bütün varlıkların ahura mazdada zuhur ettiğine inanılır
50
cesetler dışarıda bırakılır hayvanlara ve vahşilere yedirilir.
B-) Sabilik? Kuranda 3 yerde bahsedilmektedir Fırat Dicle nehrinde yıldız ve gezegene tapanlar.
C-) Maniheizm? Kurucusu manidir 3 mühür vardır ( eline, diline, gönlüne) 5 emri vardır ( dua ve sadaka, yalan söylememek, canlıya zarar vermeme, et yememe, temizlik ve sağlığa dikkat etme, mala mülke önem vermeme, fakirliği gözetme alçak gönüllülük. Ölüm ağacı her türlü kötülüğün, kin, nefretin fışkırdığı ağaçtır ibadet 4 defa seçkinle 7 defa dua ederler
9) İlahi dinler? İslam, Yahudilik, hristiyanlık
A-) Yahudilik (eski ahit)? Hz. İbrahim en büyük ata Hz. Musa en büyük peygamber ezra peygamber değil ancak daha üstündür. Yahudi olma şartı en az bir Yahudi anneden doğmak Yahudi olmadığı halde Yahudi olmak isteyen sünnet olur ve mikve suda yıkanır ( tevilab )
– Arzı mevud vaat edilmiş toprak Hz. İbrahime
– Kipa erkeklerin taktığı takke
– Ağlama duvarı Hz. Süleyman tarafından yapıldı
– Dini bayramları yeni yıl kefaret günü ( yom kipur ) çardaklar bayramı ( sukat ) Tevrat hatim bayramı pesah ( fısıh ) bayramı
A-) yeni yıl? Hz. Ademin doğumu, hz. Musanın firavuna karşı geldiği gün olduğu kabul edilir.
B-) Kefaret ( yam kipur )? En kutsal gündür bugün oruç tutarlar.
C-) Çardaklar ( sukat )? Hasat bayramıdır tevratta 3 büyük bayram diye geçer İsrail erkeklerinin mabette kurban kesmeleri.
D-) Tevratı hatim? Tişri ayının 22. Günü tevratın hatmedilmesi.
E-) Pesah ( fısıh )? Özgürlük, hamursuz ( mayasız ekmek ) en eski bayram.
F-) Haftalar ( şavvat )? Tevratın veriliş günü manevi kötülükten kurtuluş günü.
G-) Hanuka bayramı? Işıklar bayramıdır 8 gün mumlar yakılır.
H-) Purim bayramı? Neşe ve eğlence bayramıdır en coşkulu bayramdır.
10) Hristiyanlık? 3 döneme ayrılmış.
Paulus öncesi, paulus dönemi, paulus sonrası dönem
-kutsal kitaplar matta, markos, luka (sinaplik)
-barnabas incili? Hz. İsadan duyularak yazılan tek İncil
-Noel? Hz. Ademden gelen asli günahın Hz. İsa Tarafından kaldırılması
–Paskalya? Hz. İsanın diriliş yılı bayramıdır.
–Haç yortusu? İsanın üzerinde öldüğüne inanılan haç
-Meryem ana günü? Hz. Meryemin hayatından bazı kesitlerin sunulduğu gün. –Mesihizancı? Yahudilikte Mesih inancının is olduğuna inanılır
SAKRAMENTLER (Törenler)
1-) Konfirmasyon? Daha önce hristiyanlığı kabul edenlerin imanının devam ettiğini belirtmesi
2-) Evharistiya? Hz. İsanın havarileriyle yediği son akşam yemeği hatırısı
51
3-)Evlilik? Adem ile havanın temelini attığı kutsal faaliyet
4-) Ruhbanlık? Hayatını dine adayanları verilen unvanının ayinidir
5-) Son yağlama? (hasta gizemi) ölüm anındaki veya hasta kişiyi rahatlatma için yapılan ayin
6-) Günah itirafı? Tövbe ayinidir.
7-) Endülijans? Para karşılığında günah çıkarma işlemi
KONSİLLER Önemli kararların alındığı toplantılar
A-) İznik konsili? İlk genel konsildir baba ve oğul tabiatı tartışılmış ve her ikisininde aynı cevherden olduğuna karar verilmiştir. Ayrı cevherlerden olduğunu söyleyen aryus aforoz edilmiştir.
B-) 1. İstanbul konsili? Bu konside baba oğul teyid edilmekle birlikte kutsal ruhunda aynı cevherden olduğu kabul edilmiştir.
C-) Efes konsili? İsanın tek kişilikli ve iki tabiatlı olduğu kararlaştırılmıştır.
D-) Kadıköy konsili? Yeni bir iman formülü hazırlanmıştır hepimiz ittifakla isayı kabul ediyoruz bir şahıs ve iki tabiatı kabul ediyoruz tabiat birleşmemiş ayrılmamış bölünmemiştir.
E-)2. İstanbul konsili? Papanın bulunmadığı konsildir.
F-) 3. İstanbul konsili? İsada tek bir iradenin varolduğuna karar verilmiştir monothelisme savunanlar idam edilmiştir.
G-) 2. İznik konsili? Kilise ve kutsal yerlerde resim heykel bulundurma konusu tartışılmış bunlara icaz deniyor resim heykellere karşı gelip onları kıranlara “ikonoklast” denir bu konsilde batı kilisesi ile doğu kilisesi arasında ayrılık olmuştur. H-) 1. Vatikan konsili? Papanın yanılmazlığı en önemli konudur imanla ilim imanın özü tanrının varlığı gibi konular tartışılmıştır.
I-) 2. Vatikan konsili? En detaylı ve sonuncusudur dinler arası diyalog karara bağlanmış konsilin amacı katoliği güçlendirmek hristiyanların manevi yaşantılarına güç katmak hrisstiyan birliğini sağlamaktır.
HRİSTİYAN MEZHEPLER
1-) Katolik? En büyük mezhepleridir geleneği ve dogmatiği ön plana çıkarır papa bulunur.
2-) Ortodoks? Doğu kilisesidirpatrik veya başpikopis bulunur papayı kabul etmezler 3-) Protestan? Martın lutherin 1517 de 95 maddelik itirazi tezi ile Katolik kilisesine isyan etmiştir papa tek otoriter değil yanılmaz değil kutsal kitabı okuyan herkes anlayabilir.
11) Milel ve Nihel? Farklı inanç ve düşünce sistemleri
12) Sanatana dharma? Ebedi düzen
13) Karşılaştırmalı dinler arasında ilk eser veren? Şehristani
14) Birarada yaşayıp birbirinden etkilenme sonucu çıkan yeni yorumlara? Senkretizm
15) Hindistanda çıkmış olmasına rağmen mensupları dışarıdan olan? Budizm
16) Hindistanda ortaya çıkmış kimine göre mezhep veya tarikat olan din? Caynizm
17) Her iki dünyadada kötülüklerin cezasız kalmayacağını savunan? Konfüçyüs
52
18) Mecusiliğin kutsak kitabı? Avesta
19) Yahui ile İslam ortak noktalar? İbadethaneye resim sokmamak, domuz eti yememek,
sünnet olmak
20) Milel ve Nihal geleneğine ait ilk eser? Abdulkadir el bağdadi
21) İnancın temelini ışık karanlık? Veya iyi kötü olan din? Maniheizm
22) Hinduizmde meşhur olan kutsallar? İnek, ganj nehri, himayala dağı
23) Nirvana? Bütün istek ve hırsların yok olması ızdırapın bitmesi saf temiz duruma
kavuşmak
24) 8 dilimli yol? Budizm
25) Aynı anda başka dinlerede mensup olabileceğini söyleyen? Şintoizm
26) Konfüçyüse göre ahret mutluluğu nasıl elde edilir? Dünyadaki görevini hakkıyla yerine
getirerek
27) İslamdan etkilenen? Zerdüşlük ( Mecusi ), Sihizm
28) Yahudi isimleri? İbrani, İsrail, Musevi
29) En eski ilahi din? Yahudi
30) Türkiyedeki Yahudilerin başı? Hahambaşı
31) Yahudi tarihinin en etkili Mesih hareketi? Sobetag sevi
32) Milel Nihal eseri bulunanar? İbn. Hazm, biruni,şehristani,bağdadi
33) Bütün dinlerin eşitliğini savunan Hindistanlı? Mahatma Gandhi
34) Tanah? Yahudiliğin kutsal kitabı
35) Yahudilikte cemaat için kaç erkek gerekli? 10
36) İsrail kimin ismidir? Yakup
37) Yahudilikte son peygamber? Malaki
38) Kuranda hristiyan ismi? Nasara
39) Katolikler tüm konsilleri Ortodokslar ilk 7 konsili Protestanlar reforma kadar olanları
kabul ederler.
53
DİN SOSYOLOJİSİ
1) Toplumsal olgu nedir? Toplumsal ilişkiler sonucunda aynı anda gerçekleşen birçok olayın genel adıdır.
2) Toplumsal olay nedir? Toplumsal ilişkiler sonucunda tek tek ortaya çıkan yeri ve zamanı belirli olan değişmelerdir.
3) Sosyolojini babası kimdir? Agust comte.
4) Din sosyolojisinin kurucusu? E. Durkheim
5) Din sosyolojisinin kurulduğu yer ? Fransa
6) Tarihi inceleme metodu’nn diğr ismi? Vasıtalı gözlem
7) Diyanet işleri bakanlığının din anlayışı? Kitabi din
8) İnsanların günahlardan ancak takdis edilen nikahla kurtulacagını savunan ?
moonculuk
9) E.Durkheim in türkiyedeki temsilcisi kimdir? Ziya Gökalp
10) Din sosyolojisi ile ilgili ilk eser veren? Max weber in öğrencisi joachim wach (din
sosyolojine giriş)
11) Din halkın afyonudur diyen ? karl marx
12) Her şeyin ölçüsü tanrıdır diyen yunan düşünür? Eflatun
13) Pozitivizm ilmihali,pozitif siyaset sistemi eserleri ? agust comte
14) Kapitalizmin ruhu ve Protestan ahlakı eseri? Max weber
15) Klasik düşünürler kimdir? Max müller,karl marx,emile durdher,max weber.
16) Toplumsal değişme ve küreselleşme nedir? Fiziki çevre,kültürel faktörler,teknoloji
faktörü,demografik faktör(nüfusun hızlı artması)toplumsal çevre
17) Demografik faktör nedir? Hızlı nüfus artışı, yaşlılıkların yükselmesi, göçler
toplumsal degişmeyi etkileyen demografik faktörlerdir
18) Toplumsal degişme literatüründe etkili olan faktörler nelerdir? Büyük boy,küçük
boy, orta boy
a) Büyük boy çeşitleri nelerdir? Evrimci, diyalektik, organizmacı
1) Evrimci boy nedir? İnsanlık tarihini kendi içinde meydana gelen birikimler
sonunda ortaya koyduğu gelişmenin sonucu olarak görür.
2) Diyalektik boy nedir?
3) Organizmacı boy nedir? Toplumların canlılar gibi dogup büyüyüp öldüklerini
savunan yaklaşımdır(ibn Haldun)
b) Orta boy çeşitleri nelerdir? Yapısalcı ve çatışmacı yaklaşım
1) Yapısalcı yaklaşım nedir? Birbiriyle bagımlı ögelerden oluşması bütünleşmesi
2) Çatışmacı yaklaşım nedir? Toplum birbiriyle çatışan ögelerden meydana ge
c) Küçük boy nedir? Genellikle kişiler arasındaki etkileşim üzerinde yogunlaşması
54
19) Toplumsal statüler nelerdir? Kazanılmış ve verilmiş statüler
a) Verilmiş statü nedir? Doguştan gelen
b) Kazanılmış statü nedir? Sonradan edinilen statü
20) Toplumsal tabakalaşma tipleri nelerdir? Kölelik, zümre (feodalite), kast taplumsal
sınıf
a) Kölelik ? Yerleşik hayata geçilmesi ile başlar
b) Zümre nedir? Orta çagda hakim toplumsal yapı
c) Kast nedir? Hint toplum modelidir
d) Toplumsal sınıf nedir? Makine ve sanayinin artması ile oluşan yapı
21) Toplumsal hareketlilik çeşitleri nelerdir? Cografi hareketlilik, yatay hareketlilik, toplumsal hareketlilik, dikey hareketlilik
a) Cografi hareketlilik nedir? Genellikle göç olayıdır
b) Yatay hareketlilik nedir? Tabaka degiştirmeden bir konumdan başka bir konuma
geçmesi. örneğin okul müdürünün şirket müdürü olunması
c) Toplumsal hareketlilik nedir? Kişinin statü veya yaşam koşullarındaki farklılıktır
d) Dikey hareketlilik nedir? Bir tabakadan başka bir tabakaya geçmesi aşagı yukarı
olmak üzere ikiye ayrılır
a) Aşagı hareketlilik nedir? Bir fabrika sahibinin iflas edip işçi olması
b) Yukarı hareketlilik nedir? Bir fabrikada çalışıan işçinin fabrika sahibi olması
22) Din sosyolojisinde yöntem kaça ayrılır? Gözlemleme, karşılaştırma, açıklama a) Gözlemleme ? İkiye ayrılır dolaylı gözlem,dolaysız gözlem
1) Dolaylı (vasıtalı) gözlem nedir? Bir takım belgelerle yapılan
2) Dolaysız ( vasıtasız) gözlem nedir? Yerinde yapılan
b) Karşılaştırılmalı gözlem ? İki olayı karşılaştırma
c) Açıklama gözlemi ? İnceleme sonrası bir açıklama yapılması
23)Din sosyolojisinde araştırma teknikleri nelerdir? Alan araştırması, monografi (le
play), anket, mülakat
a) Alan araştırması nedir? Alana çıkılarak veri toplanması ve yorumlanması
b) Monografi (le play) nedir? seçilen kişilerin mümkün oldukça karşılaştırılmaya
genellemeye uygun bilgiler elde etme
c) Anket nedir? Bir konuda birçok kişinin görüşünün alıınması
d) Mülakat nedir? Bir konu hakkında karşılıklı konuşma
24) Medinetel fazıla nedir? Erdemli şehir (Farabi)
25) Erdemsiz toplumlar nedir? Cahil ,günahkar ,değişmiş , şaşkın
a) Değişmiş toplum nedir? Önceden erdemli iken erdemsiz olması (Mütebeddile)
b) Şaşkın toplum nedir? (dalle) hiçbir amacı olmayan
26) Eksik toplum nedir? Dörde ayrılır. Köy,mahalle,sokak,han(gayri kamile)
27) Tam toplum nedir? (ictimatül kamile) büyük(uzma), küçük,orta
28) Türkiyedeki İlk sistematik din sosyolojisi eser? Hilmi ziya ülken- din sosyolojisi.
29) Yeni dini hareket özellikleri nelerdir?
55
A) Mormun – Kilise mensuplarına ahir zaman azizler adı verilmekte, morman amerikada kurulmuş, alkol,kafin,tütün yasaklanmakta çok eşliliğe izin verilmemektedir.
B) Yedinci gün adventizmi- Advent isa mesihin krallığın kurmak üzere tekrar yeryüzüne dönmesi gerekir , grup üyeleri gelirlerinin 10 da 1 ini kiliseye bağışlamak zorundadır.
C) Yehova şahitleri- İsanın fiziki olarak görünecek diyerek kehannette bulundu isa mesih tanrıdır. Tanrıın adı Yehovadır.tanrının yarattığı ilk varlıktır çarmıhta değil direkte ölmüştür, askerlik yapmayı reddederler, kan alıp vermek haramdır. (AIDS den dolayı).
D)Moonculuk-Tüm insanlığı tanrının bayrağı altında toplamayı hedeflerler.insanlar günahtan moon ve eşinin tasdiki ile kurtulacaktır. Bir mooncunun evlenebilmesi için en az 3 kişiyi dine sokması gerekmektedir.aktif üyeler 360 ev ziyareti yapmalı 40 günlük aksiyon çalışması yapmak zorundadır.
E)Hare kreşna-Yoga faaliyetleri altında propaganda yapar. Kumar oynamamak,çay kahve,çikolatadan,alkolden uzak durmalı.
F)Transandantel Meditasyon-Meditasyon aslında yogadır bütün insanlığı manevi bir devlet adı altında toplamak böylece fakirliği yoksulluğu yenmekti.”Dünya Barışı Küresel Ülkesini kurmuşlar”
G)İslam milleti- Zencilere dayanan bir harekettir namaz kılmak yerine sadece fatihanın mealini okuyor. Aralık ayında oruç tutarlar.
19)Genellikle anlamcı yorumcu olan sosyoloji teorisi ? Fenomoloji
20) İlmi umran ve mukaddime eseri olan ve sosyolojinin kurucusu islam alimi kimdir? İbn Haldun
21)Din sosyolojisi terimini ilk defa kullanan kimdir? Emile durkheim 22)Sekülerleşme kavramını sosyoloji literatürüne koyan kimdir?Max Weber 23)Yaptıkları aşırı hareketlerle tüm dünyada tanınan hristiyan hareketi nedir?Yehova Şahitleri
24)Tolumsal olgunun özellikleri nelerdir? Geneldir, soyuttur,sayılarla ifade edilmez,yeri ve zamanı belli değildir.
25)Geleneksel sosyolojiyi reddeden akım nedir? Postmodernizm (nitzche) 26)Sosyolog Charles Horton’un grup ayrımı nasıldır? Birincil, ikincil grup
27)Belli bir statü ile bireyin yapması gereken? İdeal rol
28)Bireyin bir satatüyle ilgili davranşları ? Gerçek rol
29)Toplumsal olayın özellikleri nelerdir? Tekil ve öznel, tek tek oluşur,somuttur,sayılarla ifade edilir,yerive zamanı bellidir.
30)Toplumsal gruplar girme yolları nelerdir? Başvurma, davet edilme, doğum, karşılıklı anlaşma.
31)Sosyolog Summetin grup ayrımı nasıldır? İç-Dış grup
56
32)Kişilerin herhangi bir birey için yaptığı zihinsel değerlendirmeye ne denir? Statü
33)insanların Üst, alt, eşit olarak verdikleri farklılaşma? Toplumsal tabakalaşma. 34)Toplumları cemaat ve cemiyet olarak ikiye ayıran kişi kimdir? F.Tönnies 35)Sosyolojinin gerçek anlamda bilim olmasını kim sağlamıştır? Emile Durkheim 36)Kişinin toplumda başat önemi bulunan satatüsü? Anahtar statü
37)Belirli bir statünün gerektirdiğigörevleri yapma? Toplumsal rol
38)Bir grubun statüsünün değişmesine ne ad verilir? Toplumsal hareketlilik 39)Sosyoloji için sosyal fizik ve sosyoloji ismini öneren kişi kimdir? Auguste Comte 40)Eşitsizlik artışına şahit olmuş ekonomik sorunlar üzerinde durmuş kişi kimdir? Karl Max
41)Fransız sosyal bilimci angola saksonların esbabı faikiyeti eseri nedir? E.Demo Lins
42)20 yy itibaren “ilmi ictimai dini” veya “dini ictimaiyet” denen? Din sosyolojisi 43)İslam dünyasında sosyolojide öne çıkanlar?Gazali,farabi,ibn haldun,zemahşeri,İlyas,yunus
44)Fakirler zenginlerden, köylüler kentlilerden daha zengindir diyen? İbn Haldun 45)Türkiyede din sosyolojisinin başlaması akademik olarak nerede?Ankarada ilahiyat fakültesinin açılmasıyla
46)küreselleşmeyi etki-etkileşim olarak tanımlayan kimdir? Zygmunt Bauman- (küresel dünya düzensizliği)
47)Modernleşme devam ettikçe din gerileyecektir görüşü? Eski paradigma 48)Yahova Şahitleri? Ekmek şarap ayini vardır. Vaftiz yetişkinlere yapılır.Noel paskalyayı putperest ayin kalıntıları olarak görür.
49)Türkiye nasıl kurtarılabilir eseri kime aittir? Prens Sabahattin
50)Toplumlar çalıya benzer, Din insan toplumunun temelini oluşturur devlet ise dinin muhafızıdır devlet zayıflarsa din de zayıflar diyen kimdir? Gazali
51)Kitabi dinin yanında farklı inanç uygulamalarıyla toplum içinde yaşanan din anlayışı? Halk dini
52)Kurucusu Joseph Smıth olan mensuplarının Ahir zaman Azizleri denen hareket? Mormonlar
53)Yahudilerin oy vermeme nedeni nedir? Hz isanın krallık kuracağı inancı 54)Onbinlerce kişinin katıldığı toplu nikah töreni? Moonculuk
55)Din sosyolojisinin ilk klasiği olma ayrıcalığını taşıyan eser ve müellifi?İbn Haldun-Mukaddime
56)K.Marx’ın din ile ilgili görüşü etkileyen kişi? Feuerbach
57)Franciss Fukuyama’nın insanlığın ulaşabileceği en son eser nedir? Tarihin sonu 58)Mormonculuk? Ahir zaman azizler kilisesi
59)Halkın mabedi? Amerikada yoksullara ,uyuşturucu kullananlara siyahlara yönelik dini hareket
60)Yedinci gün Advenistlerin peygamber kabul ettikleri kişi kimdir? James White
57
61)Batıl inanışlar hangi dine uygundur? Halk dini
62)Papaz olmayanlarında kilisede rol alabileceğini savunan akım? Laiklik
63)Kral david tarikatının kurucusu olan kendisinin mesih olduğuna inan, dilediği kadınla nikahsız ilişkiye giren lider kimdir? David Koresh
64)Yehova şahitlerinin kurucusu kimdir? Charles Taze Russel
65)İlk sistematik din sosyolojisi eserinin sahibi kimdir? Joachim Wach
66)Din halkın afyonudur diyen kişi kimdir? Karl Marx
77)1914 te isanın görüneceği kehaneti tutmayan buğday tohumları fiyaskosuyla sonuçlanan dini hareket ? charles taze russel.
78) Şeytan ile ilişkiye girdiğini yaratılış amacından uzaklaştığını savunan hareket? Moonculuk
58
DİN PSİKOLOJİSİ
1)Din değiştirme tipleri nelerdir?
A) Entelektüel- Hem kendi hem de diğer dinleri araştırarak din değiştirme
B)Mistik-Tasavvufi hareketlerden etkilenerek mistik tecrübe sonucu din değiştirme C)Deneysel-Ne olacağını anlamak için yeni dini tercih etmek
D)Duygusal-Tercih edilen dinin mensuplarına duyulan saygı ve sevgiden dolayı E)Yeniden uyanış-Başından geçen bir olay sonucu din değiştirip dindarlaşma F)Cebri(zorlama)-Doğrudan doğruya beyin yıkama ile yapılan değişiklik
2) Tanrı tasavvufları nelerdir?
A)Antropomorfizm-Allah’ı insan şeklinde tasavvur eden düşünce
B)Deizm-Alemi yaratan fakat müdahale etmeyen Tanrı
C)Teizm-Alemi yaratıp alemle müdahale içinde olan Tanrı
D)Panteizm-Alem ile Tanrının aynı şey olduğunu savunan görüştür
E) Pan-enteizm- her şey tanrıdadir
3) Dinsel şüphe çeşitleri nelerdir?
A)Arayış şüphesi-Aklındaki sorulara cevap bulma arzusu
B)Bencillik şüphesi-Duası kabul olmayınca kuşkuya düşmesi
C)Sadakat şüphesi-İmanın gereklerini yerine getirip getirmedigi şüphesine düşmek D)Bilimsel şüphe-Bilimsel bilgiler dairinde karar verilmesini savunan düşünce E)Kavramsal şüphe-Dinin içerisindeki bazı kavramlardan dolayı ortaya çıkan şüphe F)İnkarcı şüphe-Katiyen inanmayan hiçbir dini amaç taşımayan görüş
4) Freud in görüşü? Dini inançların ruh saglıgını bozduguna dair bir görüş
59
5) Dindarlık boyutları nelerdir?
A)İdeolojik (inanç) boyutu-Her din mensubunun ilahi varlıgı kabul edip inanması B)Töresel (ibadet) boyutu-Dinin insana getirdigi tüm pratiklerdir
C)Tecrübe (duygusal) boyutu-Her din mensubu inandıgı varlıgı hisseder ve etkilenir D)Zihinsel (bilgi) boyutu-Kişinin inançları hakkında bilgisi
E)Etki boyutu-Ne yapması gerektigine dair beklentileri
6) Din psikolojisi yönünden islam bilginleri çalışmaları nelerdir?
A)Farabi-Rüya ve vahiy konusunda teori geliştiren ilk kişidir
B)İbn Sina-Duyularla ilgili eser yazmıştır ayrıca 5 duyunun yanında 5 tanede iç duyu vardır C)Gazali-Sistemli iç gözlem ve davranış teorisi geliştirdi( İhyai ulumid din)
D)İbn Haldun-Mukaddime serbestlik baskıcı yönetim
E)Fahreddin Razi-Kitabun nefs Ruh ve Şerh teorisi
F)Kindi-Rüyanın ve uykunun nahiyeti eseri vardır
G) Haris el muhasibi- er riyeli hukukillah. İnsanın iç hayatını inceleyen ilk kişidir.
H) Ebubekir razi,Maverdi
7) Dini inancın şiddet ve derecesini ölçen nedir? Tutum ölçeği
8)Din psikolojisinde yol gösterici olarak kabul edilen kişi kimdir? G.S.Hall
9) İnsan ile din bilimlerinin kesiştiği yer ? Din bilimleri
10) Din psikolojisinin başladığı ülke neresidir? ABD
11)Tam bir teslimiyetle dine bağlanma,dini işleri herşeyden üstün tutma ? iç güdümlüğü 12)Şüphe çeşitleri nelerdir? Bencillik,sadakat,kavramsal,inkarcı şüphe
13)Fowlere göre inanç eşitleri nelerdir? Birleştirici,evrensel,öykü lafzı,yapay gelenekçi 14)Taklide dayalı inanç sistemi nedir?sezgisel-yansıtıcı inanca göre
15)Başka bir dinden islam dinine girmeye ne denir? İhtida
16)Et tıbbur ruhani eseri kime aittir? Razi
60
17)Din psikolojisinin modern kurucusu kimdir? W. James
18)Dış güdüm nedir? Rahatlama korkudan kurtulma
19)Dini mistik ve yaşantıların biyolojik temelini araştıran bölüm? Nöroteoloji
20)Dini başa çıkma yöntemi nedir? Kendini yönetme,takdire uyma,iş birliği
A) Kendini yönetme – Birey Allah ın kendisine sorunlarıyla başa çıkma yeteneği verdiğine inanılır.
B) Takdire uyma – İşi tamamen Allah a bırakıp pasif durma
C) İşbirliği – Birey sorunları kendi çözer lakin Allah dost ve yardımcıdır.
21)Din psikolojisi terimini ilk defa kullanan kişi kimdir? C.G.Jung
22) Endülüslü filozof ve fıtrat inancını konu aldığı eser? İbni Tufeyl – Hay b. Yakzan 23) İnsanın yaşadığı dinin 3 farklı yapısı olduğunu söyleyen kişi kimdir? Gazali
24) Özgün ruh sağlığı kitabını yazan kişi ve eseri? Razi-Tıbbur ruh
25)Din psikolojisine göre dine önem verenler ?
Evliler bekarlara göre daha dindardır.
Köylüler şehirlilere göre daha dindardır.
Fakirler zenginlere göre daha dindardır.
Kadınlar erkeklere göre daha dindardır.
Erkeklerde dini bilgi daha fazladır lakin uygulama kadında daha fazladır.
Kadınlar kendilerini tanrıya daha yakın hissederler.
26) Dinler insanların psikolojisini bozmakta ve zorlamaktadır diyen kişi kimdir? Frued 27) Dinler insanların psikolojisini olumlu etkiler. diyen kişi kimdir? Jung
28) Tanrı bir baba bir bağlanma figürüdür diyen kişi kimdir? Kirk Patrich
29) İslam psikolojisinin öncüsü? Haris el muhasibi
30) Aşk psikolojisi isimli eseri olan? İbn hazm
31) Mearicul kuds eseri olup insanı bir bütün olarak inceleyen kişi? Gazali
32) İnsanların irade gücü ile iyileşip hastalanabileceğini savunan kişi? İbn sina
61
33) Risale fi eği ğamil mevt (ölüm korkusundan kurtuluş)eseri kime aittir? İbn sina 34) Son zamanlarda jung’un kullandığı test? İlişki testleri
35)ilişki testlerini kuran uygulayan kişi? ibn sina
36) Hayal gücü faal akılla irtibat kurabir diyen kişi? Farabi
37) Uyku ve ruyanın mahiyeti? Kindi
38) Frued in öğrencisi olup onu eleştiren kişi? C.g.jung
39) Din psikolojisi ile lgili yazılan ilk the psychology of religion kitabı yazan filozof? E.D.Starbuck
40) Ateizm’in felsefi temeli sayılan tanrı tasavvuru? Materyalizm
41) Tanrı bilinmezli-tanrı var mı yok mu bilemeyiz düşüncesi? Agnostisizm
42) Çocuklarda dini inancın ilk belirtileri ? 3-4 yaşlarda
43) Çocuk kaç yaşında kainatın yaratıcısı olarak Allah ı bilir? 6-7
44) Çocuklarda dini şuurun uyanışı kaç yaş aralığındadır? 12-14
45) Ergenlik dönemi dini şüphe ? 14-18 durulması, karasızlık ve şüphenin kaybolması 22-40 46) Mistisizm’in en belirgin özelliği? Allah’a ulaşma arzusu
62
DİN FELSEFESİ
1) Hegel’in bilerek hiç bahsetmediği din hangisidir? İslamiyet
2) Dinler önce içkinlikten aşkınlığa doğru diyalektik tekamül sergilemişler ve son şeklini
almışlardır’’diyen kişi kimdir? Hegel
3) Din felsefesinin en çok faydalandığı bilim dalı hangisidir? Dinler tarihi
4) Hem din ile felsefe hem akıl ile iman hemde akıl ile vahiy arasındaki ilişkiye ciddi
manada ışık tutan Faslul makal isimli eser kime aittir? İbn rüşd
5) İnancın akılla değil amamen duygularla sağlanacağını belirten kişi kimdir? Fideizm
6) İmamı gazalinin filozofları tenkit ettiği eseri hangisidir? Tehafütül felasife
7) İnayet ve ihtilal delili kur’an ı kerimdir.hem halk hemde ulema için farklı kavranabilir ‘’
diyen kişi kimdir? İbn rüşd
8) Din felsefesinde insanların kasten veya ihmalde bulunarak kötülükte bulunmalarına
ne denir? ahlaki kötülük
9) Din felsefesinde insanların kasten veya ihmalde bulunmayarak kötülükte
bulunmalarına ne denir? Doğal kötülük
10) Michael behe’nin savunduğu akıllı tasarım dlili hangisidir? Biyolojik tasarım delili
11) Bütün olup bitenelerin kaderin önceden tespit ettiğine bunların değişmeyeceğine
inanan,insanların bunlara hükmedemeyeceğini düşünen, determinizmin tersini
savunan anlayış hangisidir? Fataizm
12) Her dini kendine özel konu, tarih,ve problemleri ile ele alan anlayış hangisidir? Teoloji
13) 1795 ten itibaren realizm ve idealizmin birbirine karıştığı rasyonalizm içerisinde batı
düşüncesi türüne az rastlanır’’ şeklinde görüş bildiren filozof? Hegel
14) Din felsefesi ilk defa ders kitabnda yer alması hangi tarihte olmuştur? 1926
15) Din felsefesinde ‘’dini tecrübe’’ ne anlama gelmektedir? Tasavvufi hal,şiddetli dini
hayat
16) Hikmet şeriatın arkadaşı ve süt kardeşidir’ diyen kişi kimdir? İbn rüşd
17) Fideizm ne demektir? Bilginin yerine imanı koyan öğretilerin genel adıdır.(imancılık)
iman asla kanıtlanamayacak olanın kabul edilmesidir…
18) ‘’fonksiyonel tahlil’’anlayışının savunucusu olan,daha çok mantkçı olup,ilk eseri logico
philosophicus olan kişi kimdir? L.witgensetin
19) Alem delilinin diğer adı nedir? Kozmolojik delil
20) Kötülük olgusunun karşısında Allah’ın adaleti ve haklılığını savunmaya ne denir?
Teodise
21) ‘’Teist’’ dünya görüşünü reddeden anlayış hangisidir? Ateizm
63
22) Tanrının varlığına dair hiçbir delil ve gerekçenin olmadığı gerekçesiyle tnryı reddeden anlayş hangidir? Negatif ateist
23) Tanrı hem değişmeyen mutlak hemdedeğişen göre’lidir.hem zamanın içinde hemde dışındadır diyen anlayış hangidir? Pan-enteizm
24) Hegelin din felsefesinin konusu nedir? Din ( Allah ) Mutlak
25) Her hadisin hudus bulması için delile ihtiyacı vardır.ikinci alem hadis üçüncüsü o
halde onuda hudusunun bir sebebi olması lazım’’ diyen kişi kimdir? İbn rüşd
26) Determinizm’in dalları hangileridir?mekanik,ekonomik,tarihsel,deneysel determinizm
27) İnsan karar verirken dış uyarıcıların etkisindedir.herşey bilinçaltınn yansmasıdır.bu
nedenle insan özgür değildir’’ görüşü determinizmin hangi kanıtını ifade eder?
Psikolojik kanıt
28) Panteizm’i mantıki sürece götüren en başarlı filozof kimdir? Spinoza
29) Tanrınn varlığı ya da yokluğunun, bilimsel olarak da evrenin nereden türediğinin
bilinmediği ve bilinmeyeceğini savunan anlayış hangisidir? Agnostizim
30) Pan-enteizm kavramını ilk kullanan filozof kimdir? Karl krouse
31) Faydacı ahlak teorisinin öncüsü olan kişi kimdir? Mill
32) Theodizee eseri olup, kötülük problemi karşısında tanrıyı savunan filozof? Leibniz
33) Dini çoğlculuk denince akla gelen kişi kimdir? John hick
34) Darwin’in canlıların kökeninin aaynı olduğunu savunduğu kitabı hangisidir? Türlerin kökeni
35) Doğruluk,kurtuluş,özgürleşme’yi savunan anlayış hangisidir? Dışlayıcılık
36) Tanrının vrlığnın reddi konusunda ahlaki gerekçeler kanıtı çerçevesinde
değerlendirilen iki düşünür kimdir? Nietsche-sortre
37) Marx’a göre sanatın kaynağı nedir? Mitoloji (duyular)
64
FIKIH
1) Fıkıh? Bir şeyi bilmek anlamak demektir. İnce anlayış keskin idrak konuşanın gayesini anlamak demektir.
2) Hanefi – kişinin lehine aleyhine olanları bir meleke halinde bilmesi
3) Şafiler? Şeri ilimleri tafsili delillerden çıkararak bilmek şeklinde yorumlamışlar.
4) Alim? Bilgileri ezberlemiş olan fakih ise içtihat yapabilen
5) Her fakih alimdir fakat her alim fakih değildir
6) Füru fıkıh? Hükümleri sistematik şekilde ele alan fıkıh dalına denir.
7) Usul fıkıh? Delillerden hüküm elde etme metodunu inceleyen bilim
8) Fıkıh ilminin konusu?
A-) şeri hükümleri bilmek yani Allah’ın birliğini peygamberlere iman gibi iman esasları ve itikadi hükümlerdir.
B-) bir hükmün tafsili delillerini bilmektir.
C-) insanların bütün söz fiillerini konu edinir. ( namaz, zekat, alışveriş ) bir şeyin geçerli veya geçersiz olması konularını imtihan eder
9) Muamelat? İnsanlar arasındaki ilişkileri ele alır alışveriş, kira v.s.
10) Ukubat? Bir kimsenin başkasına verdiği zarar, suçları işler
11) Fıkıh kuranda 20 yerde geçer? Farkına varmak, sözü anlamak, düşünüp anlamak.
12) Hicazda yetişen fakihlere ne denir? Eehlü hadis, ashaba hadis, ehlül eser
13) Irkta yetişen fakihlere ne denir? Ehlül rey, ashabur rey, tabirleri verilmiş
14) Yaşamayan mezhepler hangileridir?
-Basrada hasan el basri
– Kufede süfyani servi
– Kufede Abdurrahman b. ebi Leyla – Mısırda el leys b. sad
– Bağdat ta davud b. Ali ez zahir
15) Kadıl kudat? Ebu Yusuf (baş kadı)
16) İmam şafi? Mezhebi kadimi ve mezhebi cedidi teşekkül etti
17) İstihsan? Hakkaniyet hüsniyet hakkın kötüye kullanılmaması kolaylık gibi manalara
gelir.
18) Asli deliller? Kitap, sünnet, icma, kıyas
19) Feri deliller? İstihsan, maslahat, mürsele, /istislah/istishab/ örf ve adetler/ sahabe
kavli/ İslam öncesi şeriatlar/ Seddi zerar
A-) İstihsan? Özel bir delille önceden verdiği hükümden vazgeçip yeni bir hükmü seçmk / açık ve net olanı seçmek.
B-) Maslahat? Faydalı olanı elde etme, zararlı olanı gidermektir.
65
C-) İstishab? Bir hükmün aksine delil bulunmadıkça devam etmesidir.
D-) Örf ve adet?
E-) Sahabe kavli?
F-) Seddi zerai? Vesile demektir. Harama götüren ona vesile olanda haramdır./Cuma namazı kılmak farzdır, alışverişi bırakıp cumaya koşmakta farzdır.
20) Fıkıh usulünü tedvin eden kişi? İmam şafii
21) Fıkhi konuları istişare etmek için müctehitlere medineden çıkma yasağı koyan? Hz.
Ömer
22) Ehli hadis olan mezhep imamı? Ahmed b. hambel
23) Kamu yararını göz önünde bulunduran, istihsan yöntemini sıkça kullanan ? Ebu Hanefi
24) Medinelilerin sahabilerin amlini mütavatirsünnet olarak gören mezhep? İmm malik
25) Rey ve kıyastan çok ayet hadis ve sahabe kavlini delil olarak gören? Ahmed b. Hanbel
26) Kıyas ve rey içtihatına şiddetle karşı çıkan? Zahiriyye
27) İstihsanı delil olarak kabul edenler? Haneefi ve maliki
28) Vücub? Kişinin belli fiilleri yapabilmesi için bazı özelliklere sahip olması
gerekmektedir. Bu şartlara toplu olmak denir.
29) Teravih namazını cemaatle ilk defa 20 rekat kılan? Hz. Ömer
30) Vazi hüküm çeşitleri? Şart, mana, sebep, rükun
31) Tahricul manat? Fakihin illeti ortaya koymak için ortaya koyduğu çaba
32) Hanefiler dışındaki müctehitlerin özellikle şafiin kullandığı delile dayana metod?
Mütekellim metodu
33) Hanefiyye metodu eserleri? Takvimi edille, usulü serahsi, usulü pezdevi, koştu eşran
34) Fahreddin Muhammed b. ömer razinin mütekellim metodu eseri? Mahsul
35) İmamı şafinin fıkıh usulü kitabı? Risale
36) Revatib? Farz namazlar yanında kılınan sünnetler
37) Kıyasın rükunları? Asl, aslın hükümleri, fer ve illet
38) Ebu Yusuf tarafından yazılan mali hukuka özel kitap? Kitabul haraç
39) Şafilere kurban bayramında kurban kesme hükmü? Müekked sünnet
40) Seddün zerai delilini en çok kullanan? Maliki
41) İstihsan delilini en çok kullanan? Ebu Hanefi
42) Malikinin en çok kullandığı delil? İstishab
43) Ehli hadis imamlar? İmam şafi, Ahmed b. hanbel
44) Müctehitlerin akli delillerle elde ettiği görüşler? Rey
45) Irakta doğan mavaünnehirde gelişme gösteren Türkistan, Afganistan, balkanlarda
yaşamaya devam eden, Abbasi devrinde devletin başlıca fıkıh mezhebi olan mezhep?
Hanefi
46) Fıkhının en önemli özelliği Medine halkının uygulaması olan, haberi vahidi kabul
eden? Malikiler
47) Görüşlerini mısırda şekillendiren kavli kadim kavli cedid olarak bilinen İslam alimi?
İmam şafi
48) Farklı mezheplerin kolay olan görüşlerini seçmeye? Telfik
66
49) İstishap çeşitleri? Vasıf istishabı, ibaha asliye, beraati asliye istishabı, masumiyet
50) Kazaya kalmış farz namazlarındaki sıraya riayet etmeye? Tertip
51) Rey ve kıyastan çok ayet hadis sahabe kavlini ön planda tutan? Ahmed b. Hanbel
52) Fıkıh mezhepleri arasında saylmyan mezhep? Hanbeli
53) Hadis ekolü olarak anılan mezhep? Ahmed b. Hanbel
54) Zahiri mezhebinin imamları? İbn hazm, Davud ez zahiri,
55) Şianın diğer kolu olan fıkhi konularda hanefiye yakın olan mest üzerine netsi kabul
etmeyen, gayrimüslimin kestiği yemeği ve gayrimüslim kadınla evliliği caiz görmeyen?
Zeydiyye
56) Fıkıhçıları ilgilendiren ihtilaflar? Kuranla, sünnetle, sahabi kavliyle hükümlerin
illetleriyle ilgili ihtilaflar
57) Husun kubuh? Kelamla ilgilidir fıkhi değildir.
58) Suçu ispatlanmayana kadar suçsuz olmak? Beraati asliyye
59) Alışverişle ilgili esas genel konuları ele alan? Bey akdi
60) Medinelilerin amelini mütevatir sünnet mertebesinde gören? Maliki
61) Şeruman kablena? Önceki topluluklarda var olanın diğerleri içinde bağlayıcı olmasına
denir.
62) Sahabe kavlini mutlak olarak hüccet kabul edenler? Maliki, Pezdevi, Serahsi, Ebu bedr
el cassastır
67
KELAM İLMİ
1) Dinin inanç alanıyla ilgili hükümleri ve delilleri kur’ an ve sünnetten çkaran ilimdir
2) Mebde mead nedir? dünya ve ahret
3) Makasıd (mesail) nedir? doğrudan doğruya dini akideleri oluşturan 1. Esaslara denir
bunları tali delillerle destekleyiş açıklamaya çalışan 2. Unsurlara ise ilmin vesaili denir
4) Alemüş şahade nedir? duyulara konu olan
5) Alemul gayb nedir? duyuların ötesinde olan
6) İlahiyat nedir ? Allahın varlığı,birliği,sıfatları fiilerini konu edinir
7) Nübünet nedir? vahiy , vahyi getiren melek , vahyin toplandığı kitapları konu edinir
8) Semiyyat nedir? melek cin şeytan dünya hayatının geçiciliğiyle ölümün son olmadığı
gibi konular
9) Kelam ilminin isimleri nelerdir? fıkhul ekber akaid tevhid ve sıfatlar ismiusulüd din
nazar ve istidlal ilmi kelam ilmi
a)fıkhül ilimler nelerdir? imamı azam adlandırmıştır esrinin adıdır
b)akaid nedir ?akide kelimesinin çoğuludur gönülden bağlanılan kesin karar verilen c)tevhid ve sıfatlar ilmi nedir ? konusu itibariyle bu isim verilmiştir
d) nazar ve istidlal nedir? eşya hakkında düşünme bilgisine ulaşılmamış şeylerin bilgisine ulaşma amacıyla zihinde var olan var olan bilgileri düzenleme sonuca ulaşma çabası tefekkür ve düşünmeyi esas alır
e)kelam ilmi nedir? nakli ilimlet yanında akli ilimlerinde kullanılması ile ulaşılan
10) Kelam ilminin doğuşuna zemin hazırlayan nedenler? İlk ihtilaflar / kırtas/ hilafet meselesi/ siyasi anlaşmazlıklar/ iç savaşlar/ kader ve hürriyeti sorunu/ kuran ve sünnet metinlerinin yorumu/Müslümanların diğer din ve medeniyetlerle karşılaşması/ tercüme hareketleri/
11) Tercüm hareketleri ne zaman başladı? Emevilerin son dönemlerinde Mansur, Harun reşid, memun döneminde ise devam etmiştir.
12) İlk İslam filozofları tercüme hareketleri sonucunda ortaya çıkan? Farabi, ibni sina, kindi
13) Matekaddimun dönemi? 2. Asır ile gazaliye kadar olan 3. Asrı kapsar itikadi alanda eserler çıkmış ilk eser taş köprüzade kelam ilmi
14) Kelam ilminin tedvini? Vasıl b. ata başlatmıştır? Eseriyle şia mezhebine mensup hişam b. hakem ile devam etmiştir.
15) Müteahhirun dönemi? Hicri 5. Asrın sonunda başlar şia dışındaki itikadlar etkisini yitirmiş ehli sünnet kalmıştır.
16) Felsefe ile kelamı yan yana getiren? Gazali
68
17) Önceki dönem akaid kitaplarının yetersiz geldiği ve bu yüzden iman esasların daha iyi anlatmak için yeni bir kelam ekolünün gerekli olduğunu savunan ve kendi eserini çıkaran kişi? İzmirli İsmail hakkı yeni ilmi kelam
18) ilk dönem önemli şahsiyetler
A-) mabed el cüheni – kaderin olmadığını ilk ortaya atan kişidir. mutezile tarafından desteklenmiş eylemci kişiliğe sahiptir.
B-) gaylan ed dımacki – mabed el cüheni den sonra kaderi inkar edn tabiin alimlerindendir. İdam edilmiştir emevi halifesine karşı gelince imanı kalbin tasdiki dilin ikrarı sayması büyük günah işleyenin kafir olmadığını savunduğu için mürcie olduğu söylenmektedir.el usulül hamse – mutezileye aittir ( 5 temel prensip )
C-) Cad b. dirhem? İlahi sıfatlar, halkul kuran, insanların fiilleri ilk olarak ortaya atan kişidir
1-)Allah’ın zatı konusunda kadim olan sıfatları yoktur.
2-) Allah yarattıklarına benzemez yed, vech, ayn kelimeleri Allah’ın zatına uygun tevil edilmelidir.
3-)Kuran-ı kerim kadim değil hadistir yaratılmıştır.
4-) insanın fiileri tamamen kendisine ait değildir.
D-) Cehm b. safvan ? insan iradesini inkar ile cebriye ile sıfatları inkar yönüylede mutezile ile örtüşür . ebu halife ve vasıl b. ata ilede görüşmüştür.
1-)Uluhiyet – Allah’a subuti ve haberi sıfatlar izafe edilmez çünkü kullara benzetmiş oluruz ki buda yanlıştır.
2-) Halku kuran – Cad b. dirhemden almış ve sistemleştirmiştir.
3-) Kaza ve kader – insanın fiillerinde aciz olduğunu fiilleri Allah’ın yarattığını savunur. 4-) İman – İman Allah’ı bilmek küfür ise Allah’ı bilmemektir. Tasdik olmaksızın onu bilmek yeterlidir inkar ederse küfre düşmez.
5-) Ahiret – Allah görülmeyecektir kabir azabı sırat mizan yoktur.
6-) Akıl Nakil – akıl ile naklin çakıştığı yerde aklı öne alır.
E-) Ebu Hanife – Sahabe görüşlerinden yola çıkarak önemli konularda delil getirmiştir görüşlerinden en fazla istifade ettiği kişi Hz. Ali
1-) uluhiyet – Allah her şeyin yaratıcısıdır aklı olan herkes Allah’a inanmak zorundadır. 2-) Halkul kuran – Kuran mahluk değidir ancak yazılışı bir araya gtirilişi mahluktur.
3-) Peygamberlik – Peygamber muciz miraç haktır.
4-) Ahiret – Kabir azabı vardır diriliş haktır uygulanacak muamele Allah a aittir affeder veya affetmez ona kalmıştır.
5-) İman ile Amel ilişkisi – Kalbi tasdik olmalı aksi halde münafık da dil ile söyler ama kalbi ile tasdik etmez veya inanıp iman etmemek müşriklerin durumuna benzer.
6-) Tekfir – kuranda kesin olan şeyleri inkar etmek ve kişinin kendi beyanı ile inkar etmesi ile tekfir edilir.
7-) İmamet – Devlet başkanı istişare ile seçilmelidir.
F-) hasan basri? En çok enes b. malikten istifade etmiştir.
1-) uluhiyet – Allah görülecektir kemal sıfatları ile nitalenir.
69
2-) Kader – iradenin kişinin elinde olduğunu yani kişi kendi sorumludur.
3-) Peygamberlik – Kadın peygamber yoktur miraç ruhen olmuştur.
4-) Ahiret – Hz. İsa kıyamete yakın inecek ergenliğe girmeyen kafir çocuklar cehenneme girmeyecek, iman edip cehennemde azap çekenler şefaat sayesinde çıkacaklar.
5-) İman amel ilişkisi – Amelsiz imanın değeri yoktur iman artar ve eksilir.
19) Mutezile? Ayrılanlar uzaklaşanlar demektir. Akla önem verirler
20) Kaditezel eanna vasıl? Vasıl bizden ayrıldı demektir.
21) Beytül hikmenin kurucusu kimdir? Memun tercüme faaliyetlri başlamış
22) Mutezilenin görüşleri? Tevhid, adl, vad ve uçid, el menzileya beynel menziletayn,
emri bil maruf nehyi anil münker.
A-) Tevhid? Allah2ın zat ve sıfatları ile bir sayılması.
B-) Adl? Kişinin kendi iradesiyle yaptıklarını Allah’ın en güzel şekilde yaratmasıdır.
C-) Vad vaid? İyilik yapanın mükafat kötülük yapanın ceza alması.
D-) El menzileteyn beynel mezileteyn? Büyük günah işleyenin iman ile küfür arasında olduğu.
E-) Emir bil maruf? İyiliği emret kötülüğü nehyetmek.
23) Mutezilerin diğer görüşleri?
A-) Katil tarafından öldürülen eceliyle ölmemiştir ecelinden önce ölmüştür. B-) haram olan yiyecek rızık değildir, helal olan rızıktır.
C-) Kurana vurgu yapan hadisler sahih değildir.
D-) Hüsnü kubuh (iyi kötü) şeyler gelmeden bilinebilir.
E-) Evliyanın kerameti diye bir şey yoktur.
F-) sihrin aslı yoktur göz boyamadır.
24) Fırkai Naciye? Kurtuluşa erenler
25) Selefiyye ye? Ehli sünnet hassa
-maturidi ve eşariye – ehli sünnet amme denmiştir.
26) Mutezileye nakli ilimler yanında akli ilimler yanında akli ilimler ile karşı çıkmak
Maturidi ve eşarilik ortaya çıkmıştır.
27) Maturudinin eşariden ayrıldığı yönler.
A-) Dini tebliğ olmasada kişi akılla Allah’ı bulur.
B-) İyi ve kötü güzel çirkin akılla bilinebilir.
C-) Kulda cüzi irade vardır. Kul iradesiyle seçim yapar.
D-) Diğerleri gibi tedvin sıfatıda ezelidir.
E-) Allah gücünün yetmeyeceği yük yüklemez kula.
F-) Allah2ın fiillerinin mutlaka bir hikmeti vardır.
G-) peygamberde aranan vasıf erkek olmasıdır. Kadın peygamber yoktur. H-) Allah’ın nefsi kelamı işitilemez işitilen lafzi kuran yani ses ve harflerdir.
28) Ebu Hanifenin eserleri? Fıkhul ekber/ Fıkhul esbat/ El alim vel müteallim/ Er risale/ El vasiyye
70
29) Çağın argümanlarına görüşlerine karşı koyabilmek için yapılan çalışma hangisidir? Yeni ilmi kelam devri.
30) İslam dışı din ve fikir akımlarını değerlendirip yanlışlığını ortaya koymak için ortaya çıkarılan eser hangisidir? Reddiye
31) Eşari kelam bilgileri? Bakillani, Cüveyni, İbn furek, Gazzali
32) Maturidi kelam bilgileri? Semerkandi, Pezdevi, Nesefi
33) İlk tercüme hareketleri? Emeviler dönemi
34) İslamda ilk kelam ekolü? Mutezile
35) Gazalinin külli ilimler kategorisine koyduğu ilim? Kelam
36) Kader varmdır, değişebilirmi gibi sorular bağlamında oluşan? Cebriye
37) Felsefenin ilk sistemli tercümesi? Memun
38) Kelam ilminin doğuşuna neden olan en etkili? Kuran
39) Kader meselesi ortaya çıktığı zaman yaşayan sahabiler? Abdullah b. ömer, Abdullah b.
Abbas, Enes b. mlik, Ebu hureyre
40) Günah işleyenin durumunu ahrete Allah’a bırakan? Mürcile
41) Mutezilenin usülul hamse diye anılan 5 prensibini ilk defa dile getiren? Gaylan ed
dımaşki
42) Mutezilenin tevhid problmini oluşturan? Gaylan d dımaşki
43) Kelam ilmini felsefi anlamda ilk tercüme eden? Mansur
44) Kelam ilmini en sistemli eleştiri yönelten? İbn rüşd
45) Cebri anlayışının temsilcisi? Cehm b. Safvan
46) Kelam ilmini sistemleştiren? Mutezile
47) Mutezile hangi alimden ayrılmıştır? Hasan el basri
48) Mutezileyi devletten uzaklaştıran? Mütevekkil
49) Mürcic ile hanefinin kesiştiği noktalar? İman tanımı ve büyük günah
50) Agnostaizm? Bilmiyorum demektir laedri fiilinden gelir
51) Salah aslah? Kulun menfaatine uygun olanı Allah’n yaratması vacip olması
52) Daha çok ameli yönü ortaya çıkaran? Bağdat ekolü
53) İmanın kureyşten olmasını şart koşan? Ehli sünnet
54) İmanın nas ve tayinle olduğunu söyleyen? Şia
55) Kaderi inkar eden kafir, günahını Allah’a yükleyen zalimdir diyen? Hasan basri
56) Ebul mumin en nesefi? Maturidi kolü temsilcilerindendir
57) Sevadül azra risalesi? Hakim es semerkandi ye aittir
58) Ebul yüsr el pezdevi? Usülud din
59) Yenilik ihtiyacını dile getiren? Seyit ahmed han
60) Gazalinin yetişmesini sağlayan? Cüveyni
61) Eşariliğin mütakadimun dönemi? Cüveyni/ Müteahhirun gazali
62) Gazalinin hakikate ulaşmada ettiği yol? El munkız mized delal
63) Eşari ile maturidi arasındaki görüş farklılıkları?
-Eşari/ irtidat olan kişi geri dönerse amelleride döner – Maturidi/ dönmez -Eşari/ tevbei yes geçerlidir – Maturidi/ geçersizdir
71
-Eşari/ peygamberin erkek olması şart değildir – Maturidi/ şarttır.
-Eşari/ Allah’ın fiilleri hikmetli ve sebebe bağlı olmak zoruda değildir – Maturidi/ zorundadır
-Eşari/ kafirlr iman etmekle birlikte ibadette etmek zorunda ibadet etmedikleri için ayrıca cezalandırılacaklar – Maturidi/ ayrıca cezalandırılmayacaklar.
-İnsanda müstaki cüzi irade yoktur. İradeyi insanda yaratan Allah’tır. – Maturidi/ müstakil cüzi irade vardır
-Allah’ın subuti sıfatları arasında tekvin yoktur – Maturidi/ tekvin vardır
64) Çağdaş bidat sahiplerini cevaplayacak tarzda eser olmadığını söyleyip tenkihul kelamı fi akadi ehlil İslam eserini yazan? Abdullatif Harputi
65) Mısır bölgesi alimleri? Muhammed Abduh, Ali Rıza
66) Eşarinin öncüleri? Cüveyni, Bakillani (gazali)
67) Kelamda ilgi edinme yolları? Beş duyu, akıl, haber, duyular
68) Bğdat ekolünü basradan ayıran temel özellik? Hz. Aliyi diğer sahabilerden üstün
görme
69) 3 kardeş meselesinden dolayı hocasından ayrılan? Eşari
70) Bakillaninin cevher raz adet gibi konuları ele alan eser? Et Temhid
71) Zaruri bilgi (zorunlu bilgi) ? Aklın çaba harcamadığı
72) Cüveyni? Eşari mezhebinin öncülerinden ( nizamiye medresesinde talebe yetiştirmiş)
72
İSLAM AHLAKI
1) Mütemmim cüzü ( tamamlayıcı parçası )? Ahlak
2) Davranış yapısını fertlerin iç dünyasını alarak ve özelliklede insnların biyolojik yapısını
takip ederek ele almaya ne denir? Ahlak psikolojisi
3) İyi iş yapıp bunu sürekli hale getirenlere? Güzel iyi ahlak
4) Kötü iş yapıp bunu sürekli hale getirenlere? Kötü ahlak
5) İnsanı kamil? Hz. Peygamber’dir
6) Ahlakın diğer isimleri? Hüsnul hulk, edep, birr
7) Ahlak eserler?
– Abdullah b. mübarek Kitabı zühd ve rekaik
– Ahmed b. hanbel ve buharinin edebül müfred – Maverdi edebi dünya ved din
8) Osmanlıda yaygın olan tartışma ve arştırma ahlakı? Adabul bahs vel münazara
9) Eserler?
-Gazali ihya
-İbni Arabi el fütuhat el mekkiye -Mevlana mesnevi
-Serrac luma
-Kuşeyri er risale
-Tabakad menakıp
10) Ahlak teorileri? Nassi ahlak/ kelamdaki ahlak teorileri.
A-) Nassi ahlak? Ahlaki kavramları helal, haram, emir, yasak, yükümlülük gibi kavramlarla ifade eder.
B-) Kelamdaki ahlak teorileri? Mutezile ve eşariye, maturidiye göre.
1-) Mutezile? Allah insan için en iyisini yaratmak zorunda.
2-) Eşari? Hayır ve şerrin yaratıcısı Allah’tır. Akıl kendi başına bir şeyi dini veya ahlaki olarak vazife haline getiremez.
3-) Maturidi? Buna göre filer ikiye ayrılır. Kendinde iyi ve kötü olan birde başlangıç ve sonucundaki duruma göre iyi veya kötü olanlar.
11) Karekterci ahlak teorileri? Felsefi ve tasavvufi ahlak teorisi.
A-) Felsefi ahlak teorisi? Filozoflara göre ahlakın önşartı irade hürriyetidir. İyiyi 3’e ayırırlar kendinden iyi olanlar ( mutluluk ) / vasıta olarak iyi ( servet) / hem vasıta hem gaye olarak iyi ( bilgi )
B-) Tasavvufi ahlak teorisi?kalbin amelleri – takva, vera, niyet ve ihlas
12) Nefsin güçleri? Düşünme, öfke, arzu
13) Ahlaki erdemler? Hikmet, cesaret, iffet, adalet ( şecaat)
73
14) El medinetül fazıla farabi? El ahlak vesiyer mütevatin nüfus ibn hazm
15) Eşrefi mahlukat? Yaratılmışların en şereflisi
16) Fazilet? İnsanda iyi kötü huyları bir meleke halinde ortaya çıkarır
17) Rezilet? İnsanda kötü çirkin huyları bir meleke halinde ortaya çıkarır
18) İyi ahlak isimleri ( fazilet )? Hüsnul huluk, mehasinul ahlak, ahlakul hasane,
19) Kötüahlak isimleri ( rezilet )? Ahlakus seyyie, suul ahlak, zemime kuranda ise mühürlü
kalp, akletmeyen, sufli ( aşağılık ) nefs ve kirli ruh diye geçer
20) İnsanda bulunan 3 nefis? Nebati ( şehevi kuvve ), Hayvami ( gadabi kuvve ), Meleki (
nutuk kuvvesi ).
A-) Şehevi kuvve? İnsan cinsel arzu istek.
B-) Gadabi kuvve? Savunma ve korunmaya yönelik.
C-) Nutuk kuvve? Herkesle iyi geçinme, iyi irtibat kurma
21) 4 temel rezilet? Cehalet, zulüm, iffetsizlik, korkaklık
22) Reziletle ilgili nefisler?
A-) Nefsi meleki? Temyiz ve idrak gücü düşük olan ( cehalet )
B-) Nefsi seb’i? ( yırtıcı veya saldırgan) makam, üstünlük taslama, intikam, öfke (zulüm)
C-) Nefsi behimi ( hayvani )? Kişiyi lezzetlere sürükleyen yeme, içme, cinsel hayat gibi isteklere iten nefis ( iffetsizlik )
D-) Ameli nefs?
23) Cerbeze? Şeytani düşünce
24) Mizan el amel? Gazali, ilim ve amelin ahirete hazırlık ve mutlu olma
25) Yusuf has hacip? Kutadgu bilig
26) Kaşgarlı Mahmut? Divanı lügati türk
27) İsar? Kendi ihtiyacı olduğu halde başkasını kendi nefsine tercih etme
28) Doğayı tahrip eden sorumsuzca heba edenlere kuranda ne denmektedir? Bozguncu
29) Çevre ahlakının 4 kavramı? Yararlılık ( mefaat ), sorumluluk, erdemlik ( fazilet ),
bilgelik ( hikmet )
30) Çevre ahlakının ilkeleri? Nimet, ayet, emanet, hilafet, merhamet, muhabbet,
ubudiyet, kutsiyet ilkeleridir.
31) Akıl kuvvetinin ifrat tefrit ve itidali sırası? Cerbeze, budala, hikmet
32) İslam ahlak kitapları? Vahiy, sünnet, menakıb ve hadis kitapları
33) İslam ahlakının ana kaynakları? Akıl ve nakil
34) İlk günah ve asli günah nedir? hristiyanlarda her çocuğun günahkar doğması
35) Affedicilik iyidir. Doğru ol yalan söyleme? Kuralcı ahlak teorisi
36) Mutezilenin ahlak ilmi açısından en önemli esası? Adalet
37) Filozoflara göre ahlakın belirleyicisi? Akıl
38) Hikmet erdemin zıddı? Cehalet
39) Bir kadının ( hakim ) nasıl davranacağını kendisine konu edinen? Edebül kadı
40) Hucvirin ahlak eseri? Keşful mahcup
74
41) Ebu hasan el eşarinin mutezileye karşı çıktığı 3 esas? Halkul kuran ruyetullah, kuranın fiilleri
42) Farabiye göre ideal başkan kimi ifade eder? Peygamber
43) İnsanın kendisine bildirilendeki hayır yani insan cihetini anlamayı kabul etmeyi
sağlayacak yatkınlığa? İhtiyar
44) Gazali nakil ve aklı hangi örnekle açıklamakta? Güneş/göz
45) İslam ahlakının temel kavramı? Hayat
46) Reziletlerin sırasıyla? Cehalet, zulüm, korkaklık, iffetsiz
47) Adalet ve vahdaniyet kavramları arasında bağlantı kuran? Miskeveyh
48) Yunus ermeye göre aklın düşmanı? Öfke
49) Haris el muhasibtuin eseri? Erricyeli hukikullah
50) Ahlaki otonomi kavramını geliştiren? Kant
51) Kurnazlık hangi erdemin ifrad ve tefrididir? Hikmet
52) Kınalı alinin çelebinin ahlak ilmi eseri? Ahlaki alai
53) Hikmet erdemin ifrad ve terfidi? Kurnazlık, ahmaklık
54) Hikmet erdeminin altındaki erdemler? Zeka, çabuk anlama, zihin açıklığı, kolay
öğrenme, iyi düşünme, ezberleme, hatırlama
55) Yusuf has hacipin iyi bir siyasi örneği? Hükümdar = Adalet Vezir = Baht – saadet
Vezirinoğlu = akıl Vezirin kardeşi = Kanaat
56) İslam ahlakında erdemlerin temel amacı? Saadet
57) Yeryüzünde fesat çıkaracak bir toplulukmu yaratacaksın? Bakara
58) İslam ahlakının esasları? Akıl ve nakil
59) Siyasetin içinde yer alan ahlak eseri? El medinetül fazıla
60) İnsanı hem dünyada hem ahrette mutlu kılacak faydalı olma eseri? Kutadgu bilig
61) Adubun el-ici? Ahlak
62) Allah’ın sevmeyip helal kıldığı? Boşanma
63) Adaletin zıddı? Zulüm
64) İffetin zıddı? İffetsizlik
65) Abdullah b. mübarek – kitabun zünun/ kelabazi – et taaruf/ sühreverdi – avariful
maarif
66) Erdemlilerin asıl amacı? Saadet
67) Öfkenin aşırı olması bu yüzden zarara uğramak anlamına gelen? Şereh
68) Dine zarar gelmemesi için iyiliği emretmek kötülüğü nehy etmekten sakındırmak
yerin susmaya ne denir? Müdara
75
DİN EĞİTİMİ
1) Din eğitiminin temelleri nelerdir? Psikolojik,evrensel,toplumsal,hukuki,kültürel temel
2) Araplarda cahiliye dönemi eğitim veren kurumlara ne ad verilir? Küttab
3) Osmanlıda halka açık olarak ders veren kişiye verilen isim nedir? Dersiam
4) Din kültürü ve ahlak bilgisi ‘’ ismi ne zaman verildi? 1986
5) Dini şüphenin ve tereddütlerin en çok yaşandığı dönem ne zamandır? Yetişkinlik dönemi
6) Metafizik( ruh ölümsüzlük ) anlayışı savunan kişi kimdir? Agust comte
7) Medrese sisteminden yeni bir eğitim sistemine geçiş hangi padişah döneminde
olmuştur? II.Abdülhamit
8) 1925 de uzmanlık için verilen 2 yllık eğitime verilen isim nedir?medresetül
mütehassisin
9) İlk ‘’ anadolu imam hatip lisesi’nin açlıdığı yer neresidir? 1985 istanbul beykoz
10) ‘’ kim hangi dini anlatıyorsa o dine inanarak ve tüm görüşlerini savunarak
anlatmalıdır’ görüşünü savunan teori hangisidir? Teoloji
11) ‘’Rab’’ ne demektir? Eğitici nizam verici
12) İlk islami ilimler fakültesinin açıldığı yer neresidir? Erzurum
76

[wp_ad_camp_2]

Kpss Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği Çıkmış Sorular

Dört Mezhebe Göre Temizlik

Yaşayan Dünya Dinleri

2026 KPSS Güncel Bilgiler – Bölüm 8

2026 KPSS Güncel Bilgiler – Part 7

2026 KPSS Güncel Bilgiler – Part 6

2026 KPSS Güncel Bilgiler – Part 5

2025 KPSS Güncel Bilgiler – Part 4

NSF Daily News – Güncel Haberlerin Güvenilir Adresi

Yeni Yıldızlar, Rekorlar ve Tarihi Anlar: 77. Primetime Emmy Ödülleri 2025’in Öne Çıkanları

2025 – 2036 KPSS Güncel Bilgiler Part 3