Dönemin roman ve hikaye temsilcisidir.Eserleriyle sadece kendi döneminde değil daha sonraki dönemlerde de örnek alınan bir yazardır. Türk romanına tamamen batılı bir çehre kazandırmıştır.Başarılı eserler veren yazar batılı yazarlardan hiç de aşağı değildir.Yazarın dili süslü ve ağırdır. Kendi romanlarını daha sonra kendi sadeleştirmiştir.
Halit Ziya romanlarındaki kahramanları kendi yaşadığı çevreden seçer ve bunları bir gözlem sonucunda oluşturmuştur.
Yazarın hikayelerinin dili romanlarına göre daha sadedir.Roman- larının konusu hep İstanbul’da hikayelerinin konusu ise Anadolu’da geçmektedir.
Romanları:Aşk-ı Memnu,Mai ve Siyah,Kırık Hayatlar,Bir Ölünün Defteri,Ferdi ve Şürekası’dir
Mai ve Siyah’ ta Ahmet Cemil adlı kahraman sanat hayalleriyle yaşar fakat içinde bulunduğu çevre ve Babıali’nin kırıcı olayları arasında tüm hayalleri yıkılır. Yazarın romanda Ahmet Cemil’e söylettiği sözler aslında Servet-i Fünun edebi anlayışıdır.
Aşk-ı Memnu Sanatçının başyapıtıdır. Romanın konusu ise Boğaziçi yalılarındaki yaşamdan alınmıştır. Eserde alafranga yaşayışa özenen Bihter Hanım’ın kendinden yaşça büyük Adnan Bey’le evlenmesi,ancak daha sonra Adnan Bey’in yeğeni olan Behlül adlı gençle birbirlerine aşık olmaları anlatılır.Züppe bir genç olan Behlül , Bihter Hanım’ı sonunda kandırır.Ancak Nihal durumu fark eder ve babasına bildirir.Adnan Bey’in durumu öğrendiğini anlayan Bihter Hanım intihar eder.Eser ruh tahlilleri yönüyle oldukça gerçekçidir. Kahramanlar her yönüyle tanıtılmıştır.
Kırık Hayatlar diğerlerine göre sade bir dille yazılmış bir romandır. Romanda aile içi bir dram anlatılmaktadır.
Önemli Hikayeleri: İzmir Hikayeleri,Aşka Dair,Onu Beklerken Kadın Pençesi
Roman ve hikayenin dışında yazar hatıra türünde de yazdığı Kırk Yıl,Saray ve Ötesi,Bir Acı Hikaye adlı eserler servet-i fünun dönemi ve Osmanlı’nın son dönemi için önemli bir belgedir.
*****Halit Ziya edebiyatımızda ilk MENSUR şiiri yazan kişidir.
[wp_ad_camp_’]