EKONOMİ SORULARI – 4
1. Tüketicinin, geliri artarken bir mala olan talebin artması için o malın nasıl bir mal olması gerekir?
A) Normal B) Tüketim malı C) Düşük D) Serbest
2. Arz eğrisinin eğiminin artan olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) Ürün etkisi B) Azalan fayda yasası C) ikame etkisi D) Azalan verimler yasası
3. Bireysel talep eğrilerinden piyasa talep eğrisini elde etmek için aşağıdakilerden hangisini izlemek gerekir?
A) Bir bireysel talep eğrisi ile tüketici sayısını çarpmak B) Bireysel talep eğrilerinin yatay toplamını almak
C) Belirli bir fiyat ile miktarı çarpmak D) Hanehalkı sayısı ile miktarı çarpmak
4. Aşağıdakilerden hangisi bir malın talebinde azalma yaratır?
A) Zevklerdeki olumlu bir değişme B) Parasal gelirdeki bir artış
C) Diğer malların fiyatlarındaki bir artış D) ikame malının fiyatındaki azalış
5. Normal mal ile gelir arasındaki ilişki mala olan talebi;
A) Artar B) Azalır C) Değişmez D) Önce azalır, sonra artar
6. Bir malın, hem ikame hem de tamamlayıcı malının fiyatı arttığında, mala olan talep;
A) Artar B) Azalır C) Değişmez D) Yukarıdakilerin hepsi mümkündür.
7. Diğer şartlar sabitken, bir malın fiyatındaki azalma neyle sonuçlanır ve ona ne ad verilir?
A) Talepte bir artış B) Talepte bir azalış C) Talep edilen miktarda bir artış D) Talep edilen miktarda bir azalış
8. Bir kilo elma 30 bin TL ve bir kutu kola 10 bin TL ise, elmanın kola cinsinden fiyatı……dır.
9. Aşağıdakilerden hangisi arzı arttırmaz?
A) Kaynak maliyetlerinin artması B) Teknolojinin gelişmesi
C) Üreticilerin sayısının” artması D) Malın fiyatının artması
10. İthal mallara uygulanan miktar sınırlamaları nedeniyle aşağıdaki etkilerden hangisi ortaya çıkar?
A) İthal mallara olan talep artar B) İthal mallara olan talep azalır
C) İthal malların fiyatları azalır D) İthal malların arzı azalır
CEVAPLAR
1. Burada doğru yanıt A dır. Çünkü, gelir ile normal mal arasında aynı yönde bir ilişki vardır.
2. Azalan verimler yasası, arz eğrisinin artan eğime sahip olmasının nedeni olduğu için, doğru yanıt D seçeneğidir.
3. Bireysel talep eğrilerinin yatay toplamlarını almak yoluyla piyasa talep eğrisi elde edildiği için doğru yanıt B seçeneğidir.
4. Zevklerdeki olumlu bir değişme ile parasal gelirdeki artış, mala olan talebi arttırır. Bu nedenle A ve B seçenekleri doğru yanıt değildir. C seçeneğinde ise diğer mal ile ilgili mal arasındaki ilişki verilmemiştir. Bu nedenle diğer mal fiyatındaki artışın etkisini belirleyemeyiz. ikame mal fiyatındaki azalış mala olan talebi azaltacağı için doğru yanıt D seçeneğidir.
5. Normal mal talebi ile gelir arasında, aynı yönde bir ilişki olduğu için doğru yanıt A seçeneğidir.
6. Bir malın ikame malının fiyatı arttığında, mala olan talep artarken; tamamlayıcı malının fiyatındaki artış, mal talebini azaltır. Bu nedenle malın talebi artabilir, azalabilir veya değişmez. Dolayısıyla doğru yanıt D dir.
7. Malın fiyatındaki azalma sonucu, o malın talep edilen miktarı artar. Bu nedenle doğru yanıt C seçeneğidir.
8. Elmanın kola cinsinden fiyatı 3 tür. Çünkü elmanın fiyatı kola fiyatının üç katıdır.
9. Doğru yanıt A dır. Çünkü diğer seçeneklerde arz artarken, kaynak maliyetlerindeki artış arzın azalmasına neden olur.
10. İthal malların uygulanan miktar sınırlamaları, ithal malların ülke içindeki arzının azalmasına neden olur bu nedenle cevap D seçeneğidir.
EKONOMİ SORULARI – 5
1. bir malın tamamlayıcı malının fiyatı düştüğünde o malın piyasa denge fiyatı ve miktarı nasıl değişir?
A) Sadece denge fiyatı artar B) Sadece denge miktarı artar
C) Hem Denge fiyatı, hem de denge miktarı artar D) Denge fiyatı azalıp, denge miktarı artar
2. Bir malın denge fiyatını aşağıdakilerden hangisi verir?
A) Malın gerçek fiyatı ile girdi maliyetleri arasındaki fark. B) Piyasa arz ve talep eğrilerinin kesim noktası.
C) Piyasa talebinin piyasa arzını aştığı fiyat düzeyi. D) Devletçe belirlenen fiyat.
3. Bir mal için karaborsanın nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) Malın resmi fiyatı denge fiyatının üzerindedir. B) Malın resmi fiyatı denge fiyatına eşittir.
C) Resmi fiyatlarda arz çok azdır. D) Resmi fiyatlarda talep çok azdır.
4. Bir mal için piyasa dengesi söz konusu iken, malın piyasa talebi değişmeden piyasa arzı artarsa, aşağıdakilerden hangisi oluşur?
A) Denge fiyatı düşer, denge miktarı değişmez B) Denge miktarı artar, denge fiyatı değişmez
C) Hem denge fiyatı, hem de denge miktarı azalır. D) Denge fiyatı düşer, fakat denge miktarı artar.
5. Eğer bir malın arz miktarı talep miktarından fazla ise;
A) Mal fazlası oluşur. B) Fiyatlar düşer, denge miktarı artar
C) Hem denge fiyatı hem de denge miktarı azalır. D) Talep fazlası oluşur.
6. Bir malın arzı sabitken, tüketicilerin gelirindeki artış sonucu, aşağıdakilerden hangisi olur?
A) Denge fiyatı ve denge miktarı azalır. B) Denge miktarı artar ve denge fiyatı düşer.
C) Hem denge fiyatı, hem de denge miktarı atar. D) Denge fiyatı artar, fakat denge miktarı düşer.
7. Aşağıdakilerden hangisi tavan fiyatların bir sonucu değildir?
A) Arz fazlası oluşur. B) Kıtlık ortaya çıkar. C) Karaborsa oluşur. D) Talep fazlası oluşur.
8. Aşağıdakilerden hangisi asgari ücret uygulamasının bir sonucudur?
A) Bütün işgücü tam olarak istihdam edilir. B) işgücüne aşırı talep oluşur.
C) işsizlik ortaya çıkar. D) Denge ücretinde bütün isteyenler iş bulabilirler
9. Bir malın talebi sabitken, kaynak maliyetlerindeki artış sonucu;
A) Denge fiyatı düşer. B) Denge miktarı artar
C) Hem denge fiyatı, hem de denge miktarı azalır. D) Denge fiyatı artar, fakat denge miktarı düşer.
10. Bir malın arzı ve talebi aynı miktarda azalırsa
A) Denge fiyatı düşer. B) Denge miktarı azalır.
C) Denge fiyatı artar denge miktarı azalır. D) Denge fiyatı azalır fakat denge miktarı artar.
CEVAPLAR
1. Bir malın tamamlayıcı malının fiyatının düşmesi, malın talebini artırır. Talepteki artış ise malın denge fiyat ve miktarını artırır. Bu nedenle doğru yanıt C seçeneğidir.
2. Bir malın denge fiyatı, o malın piyasa arz ve talep eğrilerinin birbirlerini kestiği noktada oluştuğu için doğru yanıt B dir.
3. Karaborsa, resmi fiyatlarda, arz talebe göre daha az olduğu için oluşur. Bu nedenle doğru yanıt C dir.
4. Piyasa arzının artması sonucu arz eğrisi sağa doğru kayar ve denge fiyatı düşerken, denge miktarı artar.
5. Bir malın arz miktarının, talep miktarından fazla olması nedeniyle; piyasada mal fazlası olur. Bu nedenle, doğru yanıt A seçeneği olur.
6. Tüketicilerin gelirinin artması ile talep artacağı için denge fiyat ve miktarı artar. Bu nedenle, doğru yanıt C seçeneğidir.
7. Tavan fiyatlarda, piyasa talebi piyasa arzından fazla olduğu için, kıtlık, karaborsa ve talep fazlası oluşur. Buna karşılık arz fazlası olmaz. Bu nedenle doğru yanıt A seçeneğidir.
8. Asgari ücret uygulaması sonucu, işgücü arzı işgücü talebinden fazla olur. Bu da işsizliğin oluşmasına neden olur. Bu nedenle doğru seçenek C olmaktadır.
9. Kaynak maliyetlerindeki artış sonucu, arz azalır. Arzın azalması denge fiyatını arttırıp; . denge miktarını azaltır. Bu nedenle doğru yanıt D seçeneğidir.
10. Bir malın arz ve talebi aynı miktarda azalırsa denge fiyatı değişmezken; denge miktarı azalır. Bu nedenle doğru yanıt B seçeneğidir.
1. i. ikame etkisi
ii. Gelir etkisi
iii. Ürün etkisi
Yukarıdaki etkilerden hangileri, talep eğrisinin azalan eğime sahip olmasına neden olur?
A) i B) ii C) i ve ii D) ii ve iii
2. Marjinal fayda pozitif ise toplam fayda ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A) Toplam fayda artar B) Toplam fayda azalır C) Toplam fayda değişmez D) Toplam fayda negatiftir
3. Tüketici artığının nasıl oluştuğunu anlamak için hangi yasayı gözönünde tutmak gerekir?
A) Azalan verimler B) Artan verimler C) Azalan marjinal fayda D) Emek değer teorisi
4. Eğer MUa/Pa > Mub/Pb ise, tüketicinin dengeye gelebilmesi için en uygun davranış, aşağıdakilerden hangisidir?
A) A’nın tüketilen miktarını azaltması B) A’nın tüketilen miktarını artırması
C) A’nın tüketilen miktarını değiştirmemesi D) B’nin tüketilen miktarını artırması
5. Marjinal fayda aşağıdakilerden hangisinin bir ölçüsüdür?
A) Malın fiyatındaki azalış nedeniyle gelirdeki artışın.
B) Tüm mallardan daha fazla tüketilmesi nedeniyle toplam faydada ortaya çıkan artışın.
C) Bir malın bir birim daha fazla tüketimi nedeniyle toplam faydadaki artışın.
D) Malın fiyatındaki azalma nedeniyle faydadaki artışın.
6. Tüketici hangi durumda sabit gelirini çok sayıda mal arasında optimal olarak dağıtır?
A) Her bir malın marjinal faydası sıfır olduğunda. B) Her zaman gelirin belli bir oranı tasarruf ettiğinde.
C) Marjinal faydanın fiyata oranı her mal için eşit olduğunda D) Hiçbir maldan daha fazla satın alınamadığında
7. Bir malın tüketilen miktarı arttıkça, aşağıdakilerden hangisi gerçekleşir?
A) Toplam ve marjinal fayda artar. B) Toplam ve marjinal fayda azalır.
C) Sadece toplam fayda artar. D) Marjinal fayda azalırken, toplam fayda artar.
8. Azalan marjinal fayda yasası, Aşağıdakilerden hangisini ifade etmez ?
A) Tüketicinin üçüncü bardak çaydan hoşlanmayacağını.
B) Tüketicinin bir maldan daha fazla satın alabilmesi için fiyatının düşmesi gerektiğini
C) Bir malın tüketim miktarı artıkça, tüketilen en son biriminin faydasının azalacağını.
D) Bir tüketicinin üçüncü kutu kolayı içtiğinde, ikinci kutu kola kadar fayda sağlayamayacağını.
9. Aşağıdakilerden hangisi, tüketici dengesini değiştirmez?
A) Tüketicilerin zevk ve tercihleri B) Mal fiyatları
C) Tüketicinin geliri D) Teknolojik gelişme
10. Bir malın tamamen tüketiminden dolayı tüketicinin elde ettiği doyuma ………………. denir
CEVAPLAR
1. ikame ve gelir etkisi sonucu, talep eğrisi azalan eğime sahip olduğu için doğru yanıt C seçeneğidir.
2. Marjinal faydanın pozitif olması, malın ek birimlerin tüketimi ile toplam faydanın artacağını gösterir. Bu nedenle doğru yanıt A seçeneğidir.
3. Tüketici artığının nasıl oluştuğunu anlamak için azalan marjinal fayda yasasını göz önünde tutmak gerekir. Azalan ve artan verimler üretimle, emek değer teorisi ise bir malın maliyeti ile ilgilidir. Dolayısıyla doğru yanıt C seçeneğidir.
4. Mua > Mub
Pa Pb
durumunda, eşitliğin yeniden dengeye gelebilmesi için, Mua/Pa ifadesinin azalması gerekir. Bunun için de, A malının fiyatı değişmediğinden A malının marjinal faydasının azalması gerekir. Bilindiği gibi bir malın marjinal faydası, o maldan tüketilen miktar arttığı zaman azalır. Bu nedenle tüketicinin yeniden dengeye gelebilmesi için A malından tükettiği miktarı arttırması gerekir. Bu nedenle doğru yanıt B seçeneğidir.
5. Marjinal fayda, bir malın tüketiminin bir birim arttırılması nedeniyle, toplam faydada ortaya çıkan artış olduğu için doğru yanıt C seçeneğidir.
6. Bunun için genel kural, her mala harcanan son liranın marjinal faydasının eşit olmasıdır. Bu ifade C seçeneğinde yer almaktadır. Dolayısıyla doğru yanıt C seçeneğidir.
7. Bir malın tüketilen miktarı arttığı zaman, marjinal faydası azalırken toplam faydası artar. Bu nedenle doğru yanıt D seçeneğidir.
8. Azalan marjinal fayda yasası, A seçeneğinde yer alan ifade dışında kalan diğer seçeneklerde yer alan ifadeleri açıklar. Bu nedenle doğru yanıt A seçeneğidir.
9. Tüketicinin zevk ve tercihleri, mal fiyatları ve tüketicinin geliri, tüketici dengesinin belirleyicileri olduğu için; tüketici dengesini değiştirirler. Buna karşılık teknolojik gelişme tüketici dengesini etkilemez. Bu nedenle doğru yanıt D seçeneğidir.
10. Burada da yer alan ifade Toplam Faydayı tanımlamaktadır.
EKONOMİ SORULARI – 7
1. Bir malın fiyatı 7 TL. den 6 TL. ye düştüğünde, talep edilen miktar 1000 den 2000 e çıkmaktadır. Buna göre talebin fiyat esnekliği kaçtır?
A) 8 B) 11 C) 6 D) 7
2. Bir mala ait gelir esnekliği 1,5 olarak bulunmuştur. Buna göre bu malı aşağıdakilerden hangisi “betimler?
A) Esnek maldır. B) Esnek olmayan maldır. C) Normal maldır D) Düşük maldır.
3. Eğer çapraz talep esnekliği negatif ise, bu iki mal;
A) Tamamlayıcı maldır. B) ikame maldır.
C) Pozitif esnekliğe sahip maldır. D) Negatif esnekliğe sahip maldır.
4. Talep esnekliği aşağıdakilerden hangisinin bir ölçüsüdür?
A) Gelirdeki %1 lik değişime karşılık talep miktarındaki değişimin.
B) Malın fiyatındaki %1 lik değişime karşılık talep miktarındaki değişimin.
C) Malın fiyatındaki %1 lik değişime karşılık talep miktarındaki yüzde değişimin.
D) Malın fiyatındaki bir değişime karşılık talep miktarındaki yüzde değişimin.
5. Eğer mala olan talep esnek ve malın fiyatı artarsa, üretici için aşağıdakilerden hangisi gerçekleşir?
A) Satış miktarı azalır B) Satış miktarı artar C) Satış miktarı değişmez D) Satış miktarı önce azalır sonra artar
6. Aşağıdaki durumların hangisinde, talebin esnek olduğu söylenir?
A) Talep esnekliği pozitif olduğunda B) Talep esnekliği birden büyük olduğunda
C) Talep esnekliği negatif olduğunda D) Talep esnekliği sıfır olduğunda
7. Bir malın talep edilen miktarındaki oransal artış, malın fiyatındaki yüzde azalıştan küçük ise; talebin fiyat esnekliğinin değeri aşağıdakilerden hangisi olur?
A) Ed < 1 B) Ed = 1 C) Ed > 1 D) Ed = O
8. Bir malın talep miktarı, o malın fiyatı değişirken sabit kalıyorsa, talebin fiyat esnekliği aşağıdakilerden hangisi olur?
A) Ed > 1 B) Ed = 1 C) Ed > 1 D) Ed = O
9. Bir malın talebinin gelir esnekliği negatif ise, gelir artışı durumunda aşağıdakilerden hangisi gerçekleşir?
A) Maldan satın alınan miktar artar B) Maldan satın alınan miktar azalır
C) Maldan satın alınan miktar değişmez D) Tüketici o malı almaktan vazgeçer
10. Fiyat eksenini kesen pozitif eğimli bir arz eğrisinin fiyat esnekliği, aşağıdakilerden hangisidir?
A) Bire eşittir. B) Birden büyüktür. C) Sıfıra eşittir. D) Sabittir.
CEVAPLAR
1. Burada doğru yanıt D seçeneğidir. Bunu talebin nokta fiyat esnekliği formülünü kullanarak gösterebiliriz. Değerleri esneklik formülünde yerine koyduğumuzda 7 sonucunu buluruz.
2. Burada Doğru yanıt C dir. Çünkü gelir esnekliği 1 den büyüktür.
3. Çapraz talep esnekliği yardımıyla, iki mal arasında ikame veya tamalayıcılık ilişkisinin olup olmadığı belirlenmeye çalışılır. Esneklik katsayısının işareti negatif ise iki mal tamamlayıcı maldır. Bu nedenle doğru yanıt A seçeneğidir.
4. Talep esnekliği, malın fiyatındaki yüzde değişime karşılık, talep miktarındaki yüzde değişimi ölçtüğü için doğru yanıt C seçeneğidir.
5. Talebi esnek malın fiyatı artarsa, malın satılan miktarı azalır. Bu nedenle doğru yanıt A seçeneğidir.
6. Talep esnekliğinin değeri birden büyük olduğunda, talebin esnek olduğu ifade edilir. Bu nedenle doğru yanıt B seçeneğidir.
7. Talep edilen miktardaki oransal artış, malın fiyatındaki azalıştan küçük ise, esneklik katsayısının değeri birden küçük olur. Bu nedenle doğru yanıt A seçeneğidir.
8. Bir malın fiyatı değişirken talep miktarı değişmeden aynı kalırsa, esneklik formülünün payında yer alan miktardaki oransal değişim sıfıra ve dolayısıyla esneklik değeri de sıfıra eşit olur. Bu nedenle doğru yanıt D seçeneğidir.
9. Burada doğru yanıt B seçeneğidir. Çünkü, talebin gelir esnekliği katsayısı negatif olursa; gelirdeki artış, maldan satın alınan miktarı azaltır.
10. Birden büyüktür. Çünkü bu durumda, arz edilen miktardaki oransal değişim, fiyattaki oransal değişimden büyük olur. Bu nedenle doğru seçenek B dir.
EKONOMİ SORULARI – 8
1. Teknolojik değişimin de yer aldığı dönem, aşağıdakilerden hangisidir?
A) Piyasa dönemi B) Kısa dönem C) Orta vadeli dönem D) Uzun dönem
2. Bir üreticinin, üretimde kullandığı emek ve sermaye miktarını %30 oranında arttırdığını varsayalım. Girdilerdeki bu artışa karşılık üretim %20 oranında artmıştır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi söz konusudur?
A) Ölçeğe göre artan getiri B) Ölçeğe göre sabit getiri C) Ölçeğe göre azalan getiri D) Azalan verimler yasası
3. Aşağıdakilerden hangisi üretici dengesinde geçerli değildir?
A) Faktör fiyatlarının birbirine oranı, faktörlerin marjinal fizik ürünlerinin oranının tersine eşittir.
B) Faktörlerin marjinal fizik ürünlerinin faktörlerin fiyatlarına oranı birbirine eşittir.
C) Üreticinin her faktöre harcadığı son liranın marjinal fizik ürünleri birbirlerine eşittir.
D) Faktörlerin marjinal fizik ürünleri birbirine eşittir.
4. Piyasa döneminde, aşağıdakilerden hangisi geçerlidir?
A) Mala olan talep sabittir B) Malın fiyatını arz ve talep belirler C) Arz doğrusu sıfır esnekliğe sahiptir D) Arz miktarı sabit değildir
5. Değişken girdi olan emeğin miktara artarken, emeğin toplam fizik ürünü azalıyorsa; aşağıdakilerden hangisi geçerlidir?
A) APPEmek = 0 B) MPPEmek < O C) APPEmek < O D) APPEmek > O
6. Üretimde değişken girdi olarak 2 birim emek kullanıldığında 8 ton ve 3 birim emek kullanıldığında 12 ton ürün elde edilmektedir. 2 ve 3 birim emek girdisi için ortalama fizik ürün (APP) kaçtır?
A)2;4 B)4;4 C)4;2 D) 4; 3
7. Üretimde değişken girdi olarak 2 birim emek kullanıldığında 8 ton ve 3 birim emek kullanıldığında 12 ton ürün elde edilmektedir. Değişken girdi emek miktarı 2 den 3 birime çıktığında marjinal fizik ürün (MPP 2) kaç olur?
A) 1 B)2 C)3 D)4
8. Aşağıdakilerden hangisi sabit bir girdidir?
A) Fabrika B) Enerji C) işgücü D) Malzeme
9. Aşağıdakilerden hangisi azalan verimler yasası ile ilgili değildir?
A) Kısa dönemde geçerlidir B) David Ricardo tarafından geliştirilmiştir
C) Yasaya göre girdi miktarları arttırıldıkça girdinin marjinal fizik ürünü azalır D) Tüm girdiler aynı oranda artırıldığında geçerlidir.
10. Toplam fizik ürünün, kullanılan değişken girdi miktarına oranına………………….. denir.
CEVAPLAR
1. Teknolojik değişim, sadece uzun dönemde sözkonusu olduğu için, doğru yanıt D seçeneğidir.
2. Burada doğru yanıt C seçeneğidir. Çünkü, girdilerdeki artış oranı, üretimdeki artış oranından daha fazla olursa; ölçeğe göre azalan getiri sözkonusu olur. Burada da girdiler %30 oranında artarken, üretim %20 oranında artmaktadır.
3. Üreticinin dengede olabilmesi için her faktöre harcadığı son liranın marjinal ürünlerini birbirine eşitlemesi gerekir. Bu nedenle doğru yanıt C seçeneğidir.
4. Burada doğru yanıt C seçeneğidir. Çünkü, piyasa döneminde bir ürünün arz miktarı sabit ve dolayısıyla arz esnekliğinin değeri sıfıra eşittir.
5. Emek miktarı artarken, emeğin toplam fizik ürünü; son emek birimlerinin, toplam fizik ürüne katkılarının azalması nedeniyle azalır. Bu durum MPPemek<O koşulunu gerektirir. Bu nedenle doğru yanıt B seçeneği olur.
6. Bilindiği gibi ortalama fiziki ürün (APP), TPP nin değişken girdi miktarına oranıdır. Bu nedenle, 2 birim emek için TPP 8 ton olduğundan, 2 birim emeğin APP si;
APP2 = 8/2= 4 ve 3 birim emeğin TPP si 12 ton olduğundan, APP3 =12/3=4 olur. Bu nedenle doğru yanıt B seçeneğidir.
7. Değişken girdinin MPP si, TPP deki değişimin, değişken girdi miktarındaki değişime oranı olduğu için ve soruda da değişken girdi miktarındaki değişim bire eşit olduğundan; kullanılan emek miktarı 2 den 3 e çıktığında MPP2; 12-8=4 olur. Bu nedenle doğru yanıt D dir.
8. Sabit girdi, tanımı gereği, üretimde kullanılan miktarı, üretim miktarına göre değişmeyen girdidir. Fabrika, dışındaki tüm diğer seçenekler değişken girdidir. Fabrika ise sabit girdi olduğu için doğru yanıt A seçeneğidir.
9. Azalan verimler yasası, kısa dönemde geçerlidir ve diğer girdilerin miktarı sabitken, tek bir girdinin miktarı arttırıldığında TPP nin nasıl geliştiğini ifade eder. Bu nedenle D seçeneği, azalan verimler yasası ile ilgili değildir.
10. Toplam fizik ürünün, kullanılan değişken girdi miktarına oranına Ortalama fizik Ürün denir.
EKONOMİ SORULARI – 9
1. Marjinal maliyet için aşağıdakilerden hangisi her zaman doğrudur?
A) A VC ve A TC ye minimum noktalarında eşittir. B) A TC den küçüktür.
C) .A VC den büyüktür. D) Belli bir üretim düzeyine ulaştıktan sonra A TC den büyüktür.
2. Eğer ATC üretim düzeyi arttıkça azalıyorsa,
A) MC = ATC dir. B) MC < ATC dir. C) MC sonunda, A TC nin üstünde olur. D) Sabit maliyet yoktur.
3. Bir üretim faktörünün satın alınması durumunda ortaya çıkan maliyete ne denir?
A) Açık maliyet B) Örtük maliyet C) Değişken maliyet D) Sabit maliyet
4. Aşağıdakilerden hangisi, sırasıyla TC/q ve DTC/Dq formüllerini ifade eder?
A) Marjinal ve toplam ürün B) Ortalama ve marjinal maliyet
C) Ortalama ve marjinal gelir D) Marjinal gelir ve ortalama maliyet
5. Aşağıdakilerden hangisi bir örtük maliyettir?
A) Ücret ve maaşlar B) Kredi faizi C) Leasing ödemeleri D) Amortisman
6. Bir mal veya hizmeti üretmek için kullanılan tüm kaynakların piyasa değerine ………. denir.
7. Aşağıdaki formüllerden hangisi yanlıştır?
A) TC = TVC + TFC B) TFC = DTC / DQ C) AC = TC / Q D) MC = DTC/ DQ
8. Aşağıdaki ortalama maliyet ifadelerinden hangisi yanlıştır?
A) AC = TC / Q B) ATC = AFC + AVC C) AFC = TFC / Q D) A VC = TC / Q
9. Değişken girdinin marjinal ürünü sabitse;
A) Ortalama değişken maliyet önce artar sonra azalır. B) Ortalama sabit maliyet artar.
C) Marjinal maliyet artar. D) Marjinal maliyet sabittir.
10. Bir malın birimi başına vergi uygulanırsa;
A) Ortalama sabit maliyet artar. B) Ortalama değişken maliyet sabit kalır.
C) Marjinal maliyet değişmez. D) Hem ortalama hem de marjinal maliyetler artar.
CEVAPLAR
1. Marjinal maliyet, A VC ve A TC yi her zaman minimum düzeylerinde kestiği için A seçeneği doğru yanıttır.
2. ATC nin azalan kısmında, marjinal maliyet ATC nin altında yer aldığı için, doğru yanıt B seçeneğidir.
3. Açık maliyetler, parasal ödemenin yapıldığı anda oluşurlar. Bir üretim faktörünün satın alınması, bir parasal ödemeyi gerektirdiği için açık maliyettir ve doğru seçenek A dır.
4. TC/q ortalama maliyeti; DTC/Dq ise marjinal maliyeti ifade ettiği için doğru yanıt B dir.
5. Burada doğru yanıt D seçeneğidir. Çünkü, örtük maliyet parasal bir ödemeyi gerektirmez. Bu nedenle, ücret ve maaşlar, kredi faizi ve leasing ödemeleri örtük maliyet olamaz.
6. Bir mal veya hizmeti üretmek için kullanılan tüm kaynakların piyasa değeri Toplam Maliyeti verir.
7. Bu soru olumsuz bir sorudur. A seçeneği toplam maliyeti verdiği için doğrudur.C ve D seçeneklerinde ise ortalama ve marjinal maliyet formülleri doğru olarak verilmiştir. B seçeneğinde toplam sabit maliyet yerine marjinal maliyet formülü kullanılmıştır. Yani yanlıştır. Bu nedenle B doğru yanıttır.
8. Bu sorunun doğru yanıtı D seçeneğidir. Çünkü AVC formülü bu seçenekte yanlış biçimde TC/q olarak verilmiştir. Oysa AVC nin TVC/Q olması gerekir.
9. Bilindiği gibi marjinal maliyet MPP nin bir yansıması olduğu için, MPP sabit olduğunda marjinal maliyet de sabit olur. Bu nedenle doğru yanıt D dir.
10. Bir malın birimi başına vergi alınması, firmanın sabit maliyetlerini etkilemez. Buna karşılık firmanın değişken maliyetlerini arttırır. Bu nedenle doğru yanıt D seçeneğidir.
EKONOMİ SORULARI – 10
1. Tam rekabet piyasasında kısa dönem firma arz eğrisini aşağıdakilerden hangisi verir?
A) Marjinal maliyetin ortalama değişken maliyet üzerinde kalan kısmı B) Marjinal maliyetin artan kısmı
C) Marjinal maliyetin ortalama sabit maliyet üzerinde kalan kısmı D) Ortalama maliyetin artan kısmı
2. Aşağıdaki mallara ait piyasalarda hangisi tam rekabet piyasasına bir örnek olabilir?
A ) Diş macunu B) Traş bıçağı C) Patates D) Otomobil
3. Tam rekabet piyasasında uzun dönem endüstri (piyasa) dengesini aşağıdakilerden hangisi ifade eder?
A) MC=MR>AC B) MC=MR<Fiyat C) MC=MR=AR=Fiyat D) MC=MR=AR=Fiyat=AC
4. Tam rekabetçi bir firmanın karını maksimize ettiği noktada aşağıdakilerden hangisi geçerlidir?
A) Marjinal gelir ile marjinal maliyet arasındaki fark maksimumdur.
B) Marjinal gelir marjinal maliyete eşittir
C) Marjinal gelir ortalama maliyete eşittir
D) Ortalama gelir ortalama maliyete eşittir
5. Tam rekabetçi bir firmanın karşılaştığı talep eğrisinden, aşağıdaki eğrilerden hangisini çıkarabiliriz?
A) Ortalama gelir eğrisini B) Toplam gelir eğrisini C) Toplam maliyet eğrisini D) Marjinal maliyet eğrisini
6. Aşağıdaki hangi özellikten dolayı, tam rekabet piyasasında hem firma hem de endüstri dengesi aynı olur?
A) Fiyat farklılaştırılması B) Piyasaya giriş ve çıkış serbestliği
C) Çok sayıda alıcı ve satıcı olması D) Fiyat farklılaştırılması
7. Tam rekabetçi bir firma 650 birim ürettiği zaman kan maksimum yapmaktadır. 650 birim üretmenin toplam maliyeti 3510 TL’dir. Malın birim fiyatı 8 TL olduğuna göre firmanın maksimum olan kan ne kadardır?
A)1625 8) 1225 C) 1600 D) 1690
9. Aşağıdakilerden hangisi tam rekabet piyasasının bir özelliği değildir?
A) Çok sayıda alıcı ve satıcı vardır. B) Homojen mal üretilir.
C) Piyasaya giriş uzun dönemde kısıtlıdır. D) Alıcı ve satıcılar tam bilgiye sahiptir.
10. Tam rekabet piyasası neden uzun dönemde en etkin teknolojiyi kullanır?
A) Firmalar MR = MC çıktı düzeyinde üretim yaptıkları için. B) Firmalar fiyat =A VC Çıktı düzeyinde üretim yaptıkları için.
C) Firmalar fiyat = TC çıktı düzeyinde üretim yaptıkları için. D) Fiyat minimum ortalama maliyete eşit olduğu için.
CEVAPLAR
1. Bu sorunun doğru yanıtı A seçeneğidir. Çünkü tam rekabet piyasasında firmanın’ kısa dönem arz eğrisi, firmanın marjinal maliyetinin ortalama değişken maliyet eğrisi üzerinde kalan kısmıdır.
2. Tam rekabet piyasası, gerçek yaşamda daha çok tarımsal ürün piyasalarında geçerli olan bir piyasa yapısıdır. Bu nedenle patates piyasası diğer seçeneklerde belirtilen ürünlere ait piyasalara oranla, tam rekabet piyasası özellikleri daha çok gösterir. Ayrıca diğer seçeneklerde yer alan ürünlerin piyasa yapıları daha sonraki ünitelerde anlatılacak olan eksik rekabet piyasalarının birer örnekleridir. Bu nedenlerle doğru yanıt C seçeneğidir.
3. Burada doğru yanıt D seçeneğidir. Çünkü tam rekabet piyasasının uzun dönem mendüstri dengesinde MC=MR=AR=AC=Fiyat eşitliği geçerlidir.
4. Tam rekabetçi firmanın karını maksimize ettiği noktada, firmanın marjinal maliyetinin marjinal gelirine eşit olması gerekir. Bu nedenle doğru yanıt A seçeneğidir.
5. Tam rekabetçi bir firmanın malına olan talep eğrisi, aynı zamanda firmanın ortalama ve marjinal geliri ile fiyatına eşit ve yatay eksene paralel bir doğru şeklindedir. Bu nedenle doğru yanıt Adır.
6. Tam rekabet piyasasında hem firma, hem de endüstri dengesinin aynı anda sağlanmasının nedeni; piyasaya girişin serbest olmasıdır. Bu nedenle doğru yanıt B seçeneğidir.
7. Bilindiği gibi toplam kar = toplam gelir – toplam maliyettir. Soruda toplam maliyet 3510 TL olarak verilmiştir. Ancak toplam gelir belli değildir. Bununla birlikte verilenler yardımıyla toplam gelir kolaylıkla bulunabilir. Bunun için toplam gelirin tanımını kullanmak yeterlidir. Toplam gelir satış miktarı ile fiyatın çarpımı olduğu için 650×8=5200 olarak bulunur. Toplam maliyet ile toplam geliri kullanarak toplam karı=5200-351 0=1690 olarak buluruz. Dolayısıyla doğru yanıt D seçeneğidir.
9. Tam rekabet piyasasının varsayımları gereği hem kısa hem de uzun dönemde piyasaya giriş serbesttir. Bu nedenle C seçeğini tam rekabet piyasasının bir özelliği değildir. Bu sorunun olumsuz olması nedeniyle doğru yanıt C dir.
10. Burada doğru yanıt D dir. Çünkü, fiyat minimum ortalama maliyete eşittir. Bu nedenle toplum en etkin teknolojiyi kullanır.
EKONOMİ SORULARI – 11
1- I- Patent Hakları
II- Yasalarca Sağlanan İmtiyazlar
III- Üretimin Çok Büyük Sermaye Gerektirmesi
IV- Hammadde kaynaklarına Sahip Olma
Yukarıdakilerden hangileri doğal monopole neden olur?
A) i B) ii ve III C) III ve LV D) III
2. Aşağıdaki ifadelerden hangisi, tekel piyasasına uygun değildir?
A) Tekelci firma bir hizmetin tek sunucusudur B) Tekelci firma ile endüstri aynıdır
C) Tekelcinin ürettiği ürünün yakın ikamesi yoktur D) Tekelin kısa ve uzun dönem koşulları birbirinden farklıdır
3. Tekel piyasasının hangi varsayımı, tekelci firmayı endüstri konumuna sokar?
A) Ürünün yakın ikamesinin olmaması B) Tek bir satıcının olması
C) Piyasaya girişin engellenmesi D) Tekelin fiyat farklılaştırması
4. Tekelci firmanın talep eğrisi, aşağıdakilerden hangisi ile tanımlanabilir?
A) Marjinal gelir eğrisidir B) Ortalama gelir eğrisidir
C) Ortalama gelir ile fiyatın farkıdır D) Marjinal maliyet ile marjinal gelir farkıdır
5. Aşağıdaki ilişkilerden hangisi tekel piyasası için geçerli değildir?
A) AA herzaman MAiden büyüktür B) AA ile MA ilk miktarda eşittirler
C) AA, MAiden küçüktür D) Fiyat MAiden büyüktür
6- Talep Esnek İse aşağıdakilerden hangisi tekel piyasası için geçerlidir?
A) Toplam gelir fiyat düştüğünde azalır B) Toplam gelir fiyat düştüğünde değişmez
C) Marjinal gelir pozitiftir D) Marjinal gelir sıfırdır
7. Uzun dönemde tekel piyasasında ekonomik karın varlığı aşağıdakilerden hangisine bağlıdır?
A) Tek bir satıcının olması B) Piyasaya girişin engellenmesi
C) Homojen mal satılması D) Fiyat farklılaştırması yapılması
8. Tekelci firma ilk 10 birimi 10 TL, sonraki 20 birimi 9 TL den satarsa, hangi tür fiyat farklılaştırması yapar?
A)Tam B) Birinci derece C) ikinci derece D) Kısmi
9. Eğer tekelci firma, alıcılar arasında fiyat farklılaştırması yapıyorsa; buna …………….. denir.
10. Tekel piyasasında neden, uzun dönemde atıl kaynaklar olur?
A) Fiyat farklılaştırması yapıldığı için B) Ekonomik kar olmadığı için
C) Fiyat minumum ortalama maliyete eşit olmadığı için D) Fiyat marjinal gelire eşit olduğu için
CEVAPLAR
1. Verilen ifadelerden i, ii ve iv genelde tekelin oluşma nedenleri iken, üretimin çok büyük sermaye gerektirmesi ifadesi doğal tekelin nedenidir. Bu nedenle doğru yanıt D dir.
2. A, B ve C seçeneklerinde yer alan ifadeler, tekel piyasasının özellikleridir. Ancak D seçeneğinde yer alan ifade, tekel piyasası için geçerli değildir.
3. Tekel piyasasında tek bir satıcının olması sonucu, tekelci firma ile endüstri aynıdır. Bu nedenle doğru yanıt B dir.
4. Bu sorunun doğru yanıtı B seçeneğidir. Çünkü tekelcinin talep eğrisi, ortalama gelir eğrisini belirler.
5. Tekelci firmanın talep eğrisi, azalan eğime sahip olduğu için tekelcinin daha fazla satabilmesi için fiyatını düşürmesi gerekir. Bu nedenle ilk miktar dışında tekelcinin marjinal geliri, her zaman ortalama gelirinden ve fiyatından düşüktür. Bu nedenle C seçeneği doğru yanıttır.
6. Bilindiği gibi, tekel piyasasında talep esnek olduğunda, fiyatlar arttığında talep miktarındaki oransal azalış fiyattaki oransal artıştan; fiyatlar azaldığında ise talep miktarındaki oransal artış fiyatlardaki oransal azalıştan daha fazladır. Bu nedenle talep esnek iken fiyatların düşmesi nedeniyle artan ek birimlerin toplam gelire katkısı olan marjinal gelir pozitif olur. O halde doğru yanıt C seçeneği olmalıdır.
7. Piyasaya başka firmaların girmesi engellendiği için tekelci firma uzun dönemde de piyasada tek firma konumundadır. Dolayısıyla ekonomik kar elde eder. O halde doğru yanıt B seçeneğidir.
8. Bu ikinci derece fiyat farklılaştırmasının bir örneğidir. Çünkü tekelci bu şekilde miktarlar arasında farklılaştırma yapmaktadır. Doğru yanıt C dir.
9. Alıcılar arasında yapılan fiyat farklılaştırmasına Üçüncü Derece fiyat farklılaştırması denir.
10. Uzun dönemde atıl kaynakların olmaması için, fiyatın minimum ortalama maliyete eşit olması gerekir. Ancak tekel piyasasının uzun dönem dengesinde, fiyat ortalama maliyetten büyüktür. Bu nedenle kaynaklar atıl kalır. Dolayısıyla sorunun doğru yanıtı C seçeneği olur.
SORULAR 12
1. Demir-çelik, aleminyum, bakır gibi metallerin piyasaları, hangi tür piyasa için örnek gösterilebilir?
A) Tam rekabet B) Tekel C) Oligopol D) Tekelci rekabet
2. Aşağıdakilerden hangisi, tekelci rekabet piyasasının özelliklerinden biridir?
A) Az sayıda firmanın farklılaştırılmış mal satması B) Çok sayıda firmanın homojen mal satması
C) Az sayıda firmanın homojen mal satması D) Çok sayıda firmanın farklılaştırılmış mal satması
3- Tekelci rekabetçi bir firma için kısa dönem denge çıktı düzeyini, aşağıdakilerden hangisi verir?
A) P=SMC B)P=SAC C) MR=SMC D) MR=SAC
4. Dirsekli talep modeli aşağıdakilerden hangisini açıklar?
A) Tekel davranışını B) Karteli C) Tekelci rekabette mal farklılaştırılmasını D) Oligopolde fiyatın artma yönünde katılığını
5. Az sayıda satıcının bulunduğu bir piyasa organizasyonu içinde, firmalar homojen olmayan ürün üretiyorlarsa; bu piyasaya ne ad verilir?
A) Saf oligopol B) Tam rekabet C) Farklılaştırılmış oligopol D) Tekelci rekabet
6. Aşağıdakilerden hangisi ürün farklılaştırmasına yol açmaz?
A) Ürünün ambalajı B) Satıcının mağazasının görünümü C) Maliyet farklılıkları D) Satış koşulları
7. Tekelci rekabet piyasasında, uzun dönemde neden ekonomik kar yoktur?
A) Maliyetler farklıllaştığı için B) Ürün farklılaştırılması olduğu için
C) Fiyat farklılaştırılması olduğu için D) Piyasaya girişte engeller olmadığı için
8. Az sayıda satıcının bulunduğu bir piyasa organizasyonu, içinde firmalar farklılaştırılmış ürün üretiyorlarsa; bu piyasaya ne ad verilir?
A) Tekel B) Tam rekabet C) Pür oligopol D) Farklılaştırılmış oligopol
9. Oligopolistik firmaların en önemli özelliği, aşağıdakilerden hangisidir?
A) Tekelci güç sahibi olmaları B) Fiyat farklılaştırabilmeleri C) Ürün farklılaştırabilmeleri D) Ortak bağımlılıkları
10. Tekelci rekabet piyasasında uzun dönem dengesinde, aşağıdakilerden hangisi geçerli değildir?
A) P > MC B) MR = MC C) P = AC D) P > AC
CEVAPLAR
1- Burada verilen ürünlere ait piyasalarda, az sayıda firma genelde homojen mal üretirler. Bu da oligopol piyasasının tipik bir özelliğini yansıtır. Dolayısıyla bu ürünlere ait piyasalar oligopol piyasalarıdır. Bu nedenle doğru yanıt C dir.
2. Tekelci rekabet piyasasını diğer piyasalardan ayıran en önemli özellik mal farklılaştırmasıdır. Bu piyasanın bir diğer önemli özelliği ise satıcı sayısının çok olmasıdır. Bu nedenle doğru yanıt D dir.
3. Bütün piyasalarda olduğu gibi, bir tekelci rekabetçi firmanın da kısa dönemde dengede olabilmesi için marjinal geliri ile marjinal maliyetinin eşit olması gerekir. Bu nedenle doğru yanıt C dir.
4. Dirsekli talep modeli bir oligopol modelidir. Bu nedenle tekelci davranışı ile tekelci rekabette mal farklılaştırmasını açıklamaz. Kartel ise kendisi bir oligopol modelidir. Dolayısıyla doğru yanıt D seçeneği olmaktadır.
5. Bu piyasa yapısı farklılaştırılmış oligopoldür. Dolayısıyla doğru yanıt C dir.
6. Maliyet farklılıkları ürünlerin farklılaşmasına yol açmaz. Bu nedenle doğru yanıt C dir.
7. Tekelci rekabet piyasasında piyasaya giriş serbestisi olduğu için, uzun dönemde fiyat ortalama maliyete eşit olur. Fiyat ortalama maliyete eşit olduğunda ekonomik kar olmaz. Bu nedenle doğru yanıt D seçeneğidir.
8. Farklılaştırılmış oligopolde firmalar farklılaştırılmış ürünler satar. Burada ayrıca az sayıda satıcı vardır. Bu nedenle doğru yanıt D dir.
9. Diğer seçeneklerde belirtilenler de oligopolistik firmaların birer özelliklerini yansıtmaları na rağmen, oligopol pisasının en ayırd edici özelliği, firmalar arası ortak bağımlılıktır. O halde doğru yanıt D dir.
10. Tekelci rekabet piyasasının uzun dönem dengesinde, MR=MC, P=AC ve P>MC dir. Fakat fiyat AC den büyük olamaz. Bu nedenle doğru yanıt D seçeneğidir.
