in

283 Madde ile Kpss Vatandaşlık – Anayasa Ders Notları

200- Milletvekillerin dokunulmazlıklarının kaldırılması itirazlarını neresi inceler? Anayasa mahkemesi

201- Anayasa mahkemesi başkanını kim seçer? Anayasa mahkemesi üyeleri kendi aralarında yapacakları oylama ile seçer.

202- Türkiye IMF’ye ne zaman üye olmuştur? 1947

203- Siyasi partilerin kapatılma davalarına hangi mahkeme bakar? Anayasa mahkemesi

204- TSK’yı Irak’a gönderme yetkisini hükümete neresi vermiştir? TBMM * Silahlı kuvvetlerimizin ülke dışına gönderme yetkisi TBMM tarfından hükümete verilir.

205- Bireyi sağ doğmak şartıyla, ana rahmine düştüğü andan itibaren hak sahibi kabul eden ö’zel hukuk? Medeni hukuktur.

206- Devlet denetleme kurulu hangi teşkilata bağlıdır? Cumhurbaşkanlığı

207- Yeni kurulan bakanlar kurulunun gö’reve başlaması hangisi ile gerçekleşir? Cumhurbaşkanının hükümet listesini onaylaması ile gerçekleşir.

208- Genel seçimlerden ö’nce hangi bakanlıklar gö’revlerinden çekilir? Adalet, ulaştırma, içişleri

209- Herhangi bir kuralın koymuş olduğu emir ve yasaklara uymama durumunda karşılaşılacak tepki nedir? Müeyyide (yaptırım)

210- TBMM adına genel ve katma bütçeli idarelerin mali denetimini neresi yapar? Sayıştay

211- İnsan haklarında ilk uluslararası hukuk aracı olarak bilinen çalışmayı yapan örgüt hangisidir? Birleşmiş Milletler

212- Olağanüstü hal en fazla kaç ay süre ile ilan edilebilir? 6 ay

213- Atatürk milliyetçiliği deyimi hangi anayasamızda kullanılmıştır? 1982 anayasasında kullanılmıştır.

214- Mali yükümlülükler konusunda sayıştayla hangi mahkemenin itilafında sayıştay dikkate alınmaz? Danıştay

215- Türkiye, insan hakları evrensel beyannamesini ne zaman imzalamıştır? 1948

216- İcra yetkisinin tamamen başbakan ve bakanlar kurulunda olduğu hükümet sistemi hangisidir? Parlementer sistem 217- Teamülen yada geleneksel anayasa olarak bilinen anayasa hangisidir? Yazısız anayasa

218- Bir kişi milletvekili olabilimek için en az kaç yaşını doldurmuş olmalıdır? 25

219- Devlet denetleme kurulu başkan ve üyelerini kim seçer? Cumhurbaşkanı

220- TBMM’de başbakan ve bakanların cezai sorumlulukları nasıl denetlenir? Meclis soruşturması

221- Siyasi partilerin kapatılması ile ilgili davaya hangi mahkeme bakar? Anayasa Mahkemesi 222- Cumhurbaşkanlığı makamı boşalması halinde yenisi seçile

ne kadar yerine kim vekillik eder? Meclis başkanı

223- Bakanlar kurulu, bütçe tasarısını mali yılbaşından en az kaç gün ö’nce TBMM’ye sunmak zorundadır? 75 gün

224- Meclis iç tüzüğünü neresi denetler? Anayasa mahkemesi 225- Büyükşehir Belediyeleri nasıl kurulur? Büyükşehir Belediyeleri KHK (Kanun hükmünde kararname) ile kurulur. Belediyeler nasıl kurulur? Belediyeler müşterek kararname ile kurulur.

226- Avrupa insan hakları mahkemesine başvurmak için ö’n şart nedir? İç hukuk yolları tamamen tüketilmelidir

227- Milletvekillerinin dokunulmazlığını kim kaldırabilir? TBMM

228- 1982 anayasasına gö’re boşalan bir bakanlığa en geç kaç gün içinde atama yapılır? 1982 anayasasına göre boşalan bir bakanlığa en geç 15 gün içinde atama yapılır.

229- Tüzükler tarih belirtilmediği takdirde resmi gazete yayınlandıktan kaç gün sonra yürürlülüğe girer? Tüzükler tarih belirtilmediği takdirde resmi gazete yayınlandıktan 45 gün sonra yürürlülüğe girer.

230- Türkiye’nin AB’ye ilk başvurduğu tarih? 1959 yılında şimdi adı AB olan AET’ye ilk ortaklık başvurusu yapılmıştır.

231- DGM ne zaman kuruldu ve kaldırıldıi? DGM yani Devlet Güvenlik Mahkemesi, 61 anayasasında yapılan 1973 değişikliğiyle kuruldu. 2004 yılında kaldırıldı.

232- Yargıtay üyelerini kim seçer? HSYK

233- Bakanlar kuruluna KHK çıkarma yetkisi ne zaman verildi? Bakanlar kuruluna KHK çıkarma yetkisi 73 yılı değişikliği ile verildi. 61 anayasasıyla güçlendiliren yasamaya karşı yürütme bir nebze güçlendirildi. 82 anayasasında daha da güçlü bir yürütme görüyoruz.

234- Türkiye’de 2 Meclisli yö’netim ne zaman olmuştur? 61 anayasasıyla birlikte 2 meclisli yönetim başlamıştır. 82 anayasasıyla birlikte kaldırılmıştır.TBMM ile birlikte eski siyasetçiler ve önemli kişilerin bulunduğu Cumhuriyet Senatosu vardı.

235- İlk kez ö’zerk kuruluşlar ne zaman oluşturuldu? 61 anayasasında oluşturuldu. Üniversiteler ve TRT’ye özerklik verildi. * 71 muhtırasından sonra TRT’nin özerkliği kaldırıldı. Üniversiterin özerkliği azaltıldı.

236- Olağanüstü hal her defasında en fazla kaç ay uzatılabilir? 4 ay * Sıkıyönetim ilanı Cumhurbaşkanlığı başkanlığında toplanan bakanlar kurulu tarafından yapılır. * En fazla 6 ay süre ile ilan edilebilir. * Gerekiyorsa uzatma en fazla 4 ay olarak TBMM tarafından yapılır.

237- Başlangıç hükümleri ilk kez hangi anayasada yer aldı? Başlangıç hükümleri ilk kez 61 anayasasında yer almıştır.

238- Temel hak ve ö’zgürlüklerin en detaylı ele alındığı anayasa? Temel hak ve özgürlüklerin en detaylı bir şekilde ele alındığı anayasa, 61 anayasasıdır. * Sosyal devlet ilkesi, Hukuk devleti ilkesi, Demokratik devlet ilkesi ilk kez anayasaya girmiştir. * Dernek kurma hakkı, sendika hakkı toplu sözleşme hakkı ve grev hakkı ilk defa verilmiştir.

239- Diyanet işleri başkanlığı ne zaman kuruldu? Diyanet işleri başkanlığı 61 anayasası ile birlikte kurulmuştur.

240- İlk kez parlamenter sisteme geçtiğimiz anayasa hangisidir? 1961 anayasasıdır.

241- Anayasa mahkemesi kanunları hangi yö’nüyle inceler? Anayasa mahkemesi kanunları şekil ve esas bakımından yani iki yönüyle de inceleyebilir.

242- Milletvekillerinin seçim tutanaklarını kim kabul eder? Yüksek seçim kurulu

243- İdari ve vergi mahkemelerinin verdiği hükümlerin son inceleme yeri neresidir? Danıştay

244- Anayasa mahkemesi ne zaman kuruldu? Anayasa mahkemesi, 61 anayasasıyla birlikte kuruldu.

245- TBMM’de karar yeter sayısı kaçtır? Toplantı yeter sayısının salt çoğunluğu [TBMM üye tam sayısının 1/4 +1’inden az olamaz (139)]

246- Çoğulcu demokrasi nedir? Çoğulcu demokrasi, sadece seçilen parti değil azınlıklar ve sivil toplum örgütleri de söz sahibidir. 61 anayasasıyla birlikte çoğulcu demokrasi anlayışı Türk hayatına girmiştir. 1960 ihtilali? 1960 ihtilali, sadece demokrat partiye karşı yapılmıştır. Dolayısıyla sadece demokrat parti kapatılmış ve maliye bakanı, dışişleri bakanı ve başbakan idam edilmiştir. Muhalefet partisi konumundaki CHP yeni anayasa yapımına bile katılabilmiştir.

247- Üniter devlet nedir? Üniter devlette ülke tümüyle tek elden yönetilir. Yasalar tüm bölgelerde uygulanır. Herhangi bir bölgeye özel bir hak verilmez. Türkiye üniter bir devlettir.

248- Kanunların yürürlülüğe girmesi için en son hangi işlem yapılmalıdır? Resmi gazetede yayımlanması. (Özel bir tarih belirtilmemişse, 45 gün sonra yürürlülüğe girer.)

249- Federal devlet nedir? Günümüzde en tipik federal sistemle yönetilen devletler: ABD, Rusya, Kanada, Almanya’dır. Federal devlette ülke eyalet gibi birimlere ayrılır, her bölge kendi içinde özerk bir yapı oluşturur dışarıda devlete bağlıdır. Eyaletler kendi yasalarını çıkarıp uygulayabilir.

250- Karma hükümet sistemi hangi anasayamızda uygulanmıştır? Karma hükümet sistemi 24 anayasasıyla uygulanmıştır. 61 anayasasıyla gerçek anlamda parlementer sisteme geçilmiştir.

251- Çoğunlukçu demokrasi anlayışı nedir? Çoğunlukçu demokrasi mutlak dmeokrasidir. Azınlık ve sivil toplumlar gözetilmeksizin çoğunluk olarak seçilen partinin istediği olur. 1924 anayasası ile Türkiye’de çoğunlukçu demoktasi benimsenmiştir. 61 anayasasında verilen aşırı özgürlükler bunun bir ters etkisi sonucu bir tepki hareketi olarak ortaya çıkmıştır. 82 anayasasında da bu tepki biraz hafifletilmiştir.

252- Mecliste siyasi parti kurmak için kaç milletvekili gerekir? 20 milletvekili

253- Devletin dini islamdır maddesi ne zaman çıkarıldı? Devletin dini islamdır maddesi, 21 anayasasına 23 değişikliği ile girmiştir. 24 anayasasından 28 değişikliği ile çıkarılmıştır. Bu bir laikleşme adımı olarak değerlendirilir.

254- Devlet başkanının doğrudan doğruya halk tarafından seçildiği sistem hangisidir? Başkanlık sistemi Ankara ne zaman başkent oldu? Ankara, 13 Ekim 1923 yılında başkent olmuştur. 255- Sosyal devlet ilkesi ilk defa hangi anayasamızda yer almıştır? 1961 Anayasası 256- Türkiye’nin ilk sert anayasası hangisidir? Türkiye’nin ilk sert anayasası, 1924 anayasasıdır. (Türkiye devleti bir cumhuriyettir. Bu maddenin değiştirilmesi dahi teklif dilemez.)

257- Kapitalist devlet nedir? Kapitalist devlette üretim araçları şahıslara aittir. Parasal konumda güçlü olan birey daha üstün ayrıcalıklarra sahip olabilir. 258- Sosyalist devlet nedir? Sosyalist devlette üretim araçları devlete aittir. Sınıfsal bir ayrılık yoktur.

259- AB ülkelerinde dö’nem başkanlığı ne kadar sürer? 6 ay 260- Yargı kurumlarının esaslarını ne belirler? Yargı kurumlarının esaslarını, Yargılama (usül) hukuku belirler

261- Vergi hukuku davalarının üst mahkemesi? Vergi hukuku davalarının üst mahkemesi, danıştay’dır.

262- 2. Meşrutiyetin ilanında hangi grup etkili olmuştur? 2. Meşrutiyetin ilanında İttihat ve Terraki Fıkrası etkili olmuştur. 2. Meşrutiyetle birlikte etkisiz olan osmanlıcılık düşüncesi yerine Türkçülük akımı benimsenmiştir.

263- 1. Meşrutiyet’in ilanında hangi grup aktif olmuştur? Jöntürkler yani Genç Osmanlılar etkin bir tol üstlenmişlerdir. 1. Meşrutiyetin ilanında Osmanlıcılık düşüncesi etkili olmuştur.

264- Milletvekilliği ile bağdaşmayan eylemlerde ısrar eden vekile ne olur? Milletvekilliği düşer.

265- Türklerin ilk anayasası nedir? Türklerin ilk anayasası, osmanlı döneminde 1876 yılında 1. meşrutiyet ile ilan edilmiş Kanun-i Esasi’dir. 1877-78 Osmanlı-Rus harbinde (93 harbi) mebusan meclisinde aşırı muhalefet yapılması nedeniyle 2. Abdülhamid tarafından Mebusan meclisi kapatılmıştır. Fakat kanun-i esasi 1922 yılına kadar yürürlülükte kalmıştır. 1921 anayasası çerçeve anayasa olması nedeniyle kanun-i esasi ile birlikte 1 yıl gibi bir süre kullanılmak zorunda kalınmıştır

266- Osmanlıda batılı devletlerin baskısıyla yapılmış en büyük yenilik nedir? Osmanlıda batılı devletlerin baskısıyla yapılmış en büyük yenilik, Islahat fermanıdır.

267- Olağanüstü hal durumunu hangisi uzatabilir? TBMM

268- Osmanlıda ilk kez padişah nerede kanun üstünlüğünü kabul etti? Tanzimat Fermanı ile padişah ilk kez kanun üstünlüğünü kabul etti. Ayrıca tanzimat fermanı tek taraflı olarak padişahın kendi isteğiyle ilan edilmiş olmasıyla da ayrı bir özellik taşır.

269- Olağanüstü hal ilan yetkisi kime aittir? Cumhurbaşkanı başkanlığında toplanan Bakanlar Kuruluna aittir.

270- Osmanlıda ilk demokratikleşme adımı nedir? Osmanlıda ilk demokratikleşme adımı, Sened-i ittifaktır.

271- Türkiye ile Fransa arasındaki ilişkiyi hangi hukuk ele alır? Türkiye ile Fransa arasındaki ilişkiyi, yani devletler arasındaki ilişkiyi devletler hukuku ele alır.

272- Bir Türk ile bir Fransız arasındaki ilişkiyi hangi hukuk ele alır? Bir Türk ile bir Fransız arasındaki ilişkiyi, yani kişiler arasındaki ilişkiyi özel hukuk ele alır.

273- Mevzu hukuk nedir? Sadece yazılı kurallardır.

274- Bütçe kanunu hangi tarihte yürürlülüğe girer? 1 ocak 2

81- Pozitif hukuk nedir? Yürürlükte olan yazılı, yazısız tüm kurallara pozitif hukuk denir.

275- İlk anayasal belge nedir? İlk anayasal belge, sened-i ittifaktır. 2. Mahmut ile ayanlar arasında hazırlanmıştır. Ayanları kontrol altına alarak, merkezi yönetimi güçlendirmiştir.

276- Meclis Hükümeti Sistemi Meclis Hükümeti Sistemi: * Bir devlet başkanı yada başbakanlık makamı yoktur. * Kuvvetleri birliği ilkesi benimsenmiştir. * En tipik örneği İsviçre’dir. Türkiye 1921 anayasası geçerli olduğu 1921-23 yılları arasında meclis hükümeti sistemini kullanmıştır. 1923 yılında yapılan değişiklikle Türkiye Cumhuriyet sistemine geçmiştir.

277- Başkanlık Sistemi Özellikleri Başkanlık Sistemi: * Sert bir kuvvetler ayrılığı vardır. Yasama yürütmeyi görevinden alamaz yada yürütme yasanın işine karışamaz. * Devlet başkanını halk seçer. (Türkiye’nin başkanlık sistemi ile ortak özelliği budur.) * Devlet başkanı bir parti mensubudur. Yani siyasidir. * En tipik örneği ABD’dir.

278- Parlamenter Sistem Özellikleri? Parlamenter sistem: *Devlet başkanını meclis seçer. (Son düzenlemeyle Türkiye’de Cumhurbaşkanını halk seçer. Parlementer sistemden farkımız budur.) *Devlet başkanı siyasi değildir. Yani hiçbir partiyle bağlantısı yoktur. *Yumuşak bir kuvvetler ayrılığı vardır. * Türkiye bir parlementer sistem örneğidir.

279- Meşruti Monarşi Nedir? Meşruti monarşi, meclis ve bir krallığın bulunduğu yönetim şeklidir. İngiltere, Belçika, Japonya gibi devletler örnek gösterilebilir. Bu devletlerde krallık artık önemini yitirmekle beraber temsili bir özellik kazanmıştır.

280- Mutlak Monarşi Nedir? Sadece bir kişinin yönettiği devlet rejimidir.

281 Oligarşik Devlet Nedir? Bir sınıfın yönettiği devletlerdir.

282- HABİTAT hangi uluslararası kuruma bağlıdır? Birleşmiş Milletler’e bağlıdır.

283- Teokratik Devlet Nedir? Teokratik Devlet, dini olarak bir kişi yada zümre tarafından yönetilen devlettir.

[wp_ad_camp_5]